Yerin insanları
Malatya'nın Değerleri
Bir yeri tanımanın bir yolu da yetiştirdiği insanları tanımaktır. Her kişi, doğduğu köyün, ilçenin ve ilin sayfasında da yer alır. Yalnız kaynağı olan bilgiler yayınlanır.
- Abdülbâsıt el-Malatî Memlükler dönemi tarihçi, Hanefî fakih ve müfessir; Neylü'l-emel ve er-Ravzü'l-bâsim'in yazarı Malatya / Battalgazi Abdülbâsıt el-Malatî, 1440'ta Malatya'da doğan, Kahire'de yaşamış Memlük dönemi tarihçisi, Hanefî fakihi ve müfessiridir. Halep, Şam ve Mağrib'i dolaştı; Neylü'l-emel ve er-Ravzü'l-bâsim gibi tarih eserleriyle tanınır. 1514'te öldü.
- Abdullah Öztemiz Hacıtahiroğlu Hekim ve şair; Mesnevî'yi manzum olarak çeviren aruz şairi Malatya Abdullah Öztemiz Hacıtahiroğlu, 1929'da Malatya'da doğan hekim ve şairdir. Aruz veznini çağdaş Türkçede kullandı; Mesnevî'yi kendi vezniyle manzum çevirdi. 2015'te Gemlik'te öldü.
- Adil Akkoyunlu Öğretmen, şair ve yazar; hikâye, deneme ve araştırma kitaplarıyla bilinir Malatya Adil Akkoyunlu, 1952'de Malatya'da doğan öğretmen, şair ve yazardır. Hikâye, deneme, araştırma ve çocuk kitapları türünde kırkı aşkın eser yayımladı; Malatya'da öğretmenlik ve idarecilik yaptı.
-
Ahmet Kaya
Halk ve özgün müzik sanatçısı, besteci
Malatya
Ahmet Kaya, 1957'de Malatya'da doğan halk ve özgün müzik sanatçısı ve bestecidir. Ahmed Arif, Attilâ İlhan, Can Yücel gibi şairlerin şiirlerini besteledi; 22 albüm yayımladı. 2000'de Paris'te öldü.
- Bülent Tüfenkci Avukat; Malatya milletvekili ve Gümrük ve Ticaret Bakanı (64. ve 65. hükümetler) Malatya / Yeşilyurt Bülent Tüfenkci, 1966'da Malatya'nın Yeşilyurt ilçesinde doğan avukat ve siyasetçidir. 2015'te Malatya milletvekili seçildi; Kasım 2015'te kurulan 64. hükümette Gümrük ve Ticaret Bakanı oldu ve bu görevini 65. hükümette sürdürdü.
- Cemâl el-Malatî Hanefî fakih; Memlük Sultanı Berkuk döneminde Mısır Hanefî kadısı Malatya / Battalgazi Cemâl el-Malatî, aslen Harputlu bir ailenin çocuğu olarak 1325-1326 yıllarında Malatya'da doğan Hanefî fakihtir. Halep ve Mısır'da yetişti; Memlük Sultanı Berkuk tarafından Mısır Hanefî kadılığına getirildi. 1400'de Kahire'de vefat etti.
- Darendeli Nâmık Mehmed Paşa 18. yüzyıl Osmanlı kâtibi, bürokratı ve şairi; sadaret mektupçusu Malatya / Darende Darendeli Nâmık Mehmed Paşa, 1731-32'de Darende'de doğan 18. yüzyıl Osmanlı kâtibi ve şairidir. Mühürdarlık, muhasebecilik, sadaret mektupçuluğu ve tezkire-i evvellik gibi görevlerde bulundu. 1783'te öldü; mezarı Kadıköy'de Ayrılık Çeşmesi'ndedir.
- Dionysius bar Salibi 12. yüzyıl Süryani Ortodoks Amid metropoliti, ilahiyatçı ve Kitab-ı Mukaddes şarihi Malatya / Battalgazi Dionysius bar Salibi, Malatya (Melitene) doğumlu olduğu kabul edilen 12. yüzyıl Süryani Ortodoks din adamıdır. Maraş piskoposu ve Amid (Diyarbakır) metropoliti oldu; Kitab-ı Mukaddes'in tamamına şerh yazan ilk Süryani Ortodoks yazar olarak bilinir. 1171'de öldü.
- Ebü'l-Hüseyin el-Malatî Fıkıh, kıraat ve mezhepler tarihi âlimi; et-Tenbîh ve'r-red adlı fırkalar eserinin yazarı Malatya / Battalgazi Ebü'l-Hüseyin el-Malatî, 10. yüzyılda Malatya'da doğmuş fıkıh, kıraat ve mezhepler tarihi âlimidir. İslam fırkalarını ele alan et-Tenbîh ve'r-red adlı eseri, mezhepler tarihinin erken ve temel kaynaklarından sayılır. 377/987'de Askalân'da vefat etti.
- Ertuğrul Oğuz Fırat Besteci, şair, ressam ve emekli yargıç Malatya Ertuğrul Oğuz Fırat, 1923'te Malatya'da doğan besteci, şair, ressam ve yargıçtır. Avukatlık ve yargıçlık yaparken çağdaş müzik besteledi; 2013'te Sevda-Cenap And Müzik Vakfı Onur Ödülü'nü aldı. 2014'te Ankara'da öldü.
- Hrant Dink Gazeteci ve yazar; Agos gazetesinin kurucusu ve genel yayın yönetmeni Malatya / Yeşilyurt Hrant Dink (1954-2007), Malatya'nın bugün Yeşilyurt ilçesinde kalan Çavuşoğlu Mahallesi'nde doğan gazeteci ve yazardır. 1996'da Türkçe-Ermenice yayımlanan Agos gazetesini kurdu ve genel yayın yönetmenliğini yaptı. 19 Ocak 2007'de İstanbul'da silahlı saldırıda öldürüldü.
- İbnü'l-İbrî (Bar Hebraeus) Süryani Ortodoks din adamı, tarihçi, filozof ve hekim; Doğu mafriyanı Malatya / Battalgazi İbnü'l-İbrî (Bar Hebraeus), 1225'te Malatya'da doğan Süryani Ortodoks din adamı, tarihçi, filozof ve hekimdir. Halep metropolitliği ve Doğu mafriyanlığı yaptı; Süryanice Kronografi'si ve Arapça Muhtasarü'd-düvel'i ile ortaçağın önemli müelliflerindendir. 1286'da Merâga'da öldü.
-
İlyas Salman
Sinema ve tiyatro oyuncusu, yönetmen ve yazar; 'Banker Bilo' ve 'Çiçek Abbas' filmleriyle tanınır
Malatya / Arguvan / Asar
İlyas Salman, Malatya'nın Arguvan ilçesine bağlı Asar köyünde doğan sinema ve tiyatro oyuncusu, yönetmen ve yazardır. 'Kibar Feyzo', 'Banker Bilo' ve 'Çiçek Abbas' gibi filmlerde canlandırdığı Anadolulu karakterlerle tanındı.
- İzzettin Doğan Malatya doğumlu hukukçu, uluslararası hukuk profesörü ve Cem Vakfı kurucu başkanı Malatya / Yeşilyurt 1940'ta Malatya'nın Kırlangıç köyünde (bugün Yeşilyurt'a bağlı mahalle) doğdu. Galatasaray Lisesi ve İstanbul Hukuk'u bitirdi, Fransa'da Nancy'de doktora yaptı. Uluslararası hukuk ve AET hukuku okuttu, 1994'te Galatasaray Üniversitesi'nde profesör oldu. Cem Vakfı'nın genel başkanlığını yaptı, Cem Radyo ve Cem TV'yi kurdu.
- Kenan Işık Tiyatro oyuncusu, yönetmen ve yazar; İstanbul Şehir Tiyatroları eski Genel Sanat Yönetmeni, televizyon sunucusu Malatya Kenan Işık, 1947'de Malatya'da doğan tiyatro oyuncusu, yönetmen, yazar ve sunucudur. Devlet Tiyatroları'nda uzun yıllar çalıştı, İstanbul Şehir Tiyatroları Genel Sanat Yönetmenliği yaptı; 'Kim Milyoner Olmak İster?' sunuculuğuyla geniş kitlelerce tanındı. 2024'te öldü.
- Korkut Özal İnşaat mühendisi ve akademisyen; Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanı, İçişleri Bakanı, Erzurum ve İstanbul milletvekili Malatya Korkut Özal, 1929'da Malatya'da doğan inşaat mühendisi, akademisyen ve siyasetçidir. 1970'lerde Gıda, Tarım ve Hayvancılık ile İçişleri bakanlıkları yaptı; Erzurum ve İstanbul milletvekili oldu. Cumhurbaşkanı Turgut Özal'ın kardeşidir; 2016'da öldü.
- Kutsi Pop müzik şarkıcısı, söz yazarı ve televizyon oyuncusu Malatya Kutsi (Ahmet Kutsi Karadoğan), 1973'te Malatya'da doğan pop şarkıcısı ve oyuncudur. 2000'de ilk albümünü yayımladı; 2006'dan itibaren Doktorlar, Huzur Sokağı ve Benim Adım Melek gibi dizilerde rol aldı.
- Mehmet Gülseren Şair, yazar ve eğitimci; Malatya halk kültürü derlemeleriyle tanınır Malatya / Darende Mehmet Gülseren (1933-2017), Malatya'nın Darende ilçesinde doğan şair, yazar ve eğitimcidir. Akçadağ Köy Enstitüsü'nden yetişti, Malatya'da öğretmen ve müfettiş olarak çalıştı; Malatya masalları, ağıtları ve efsaneleri üzerine derlemeleriyle yerel kültüre katkı sağladı.
-
Mehmet Recai Kutan
İnşaat mühendisi; Bayındırlık ve İskân, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı; Malatya milletvekili; Fazilet ve Saadet Partisi genel başkanı
Malatya
Mehmet Recai Kutan, 1930'da Malatya'da doğan inşaat mühendisi ve siyasetçidir. DSİ'de bölge müdürlüğü yaptı; Bayındırlık ve İskân (1977) ile Enerji ve Tabii Kaynaklar (1996-1997) bakanlıklarını üstlendi, Malatya milletvekili oldu; Fazilet Partisi ve Saadet Partisi'ne genel başkanlık etti. 2024'te öldü.
-
Mehmet Topal
Milli futbolcu ve teknik direktör; Galatasaray, Valencia ve Fenerbahçe'de oynadı
Malatya
Mehmet Topal, 3 Mart 1986'da Malatya'da doğduğu belirtilen milli futbolcudur. Malatya Belediyespor altyapısından yetişti; Galatasaray, Valencia, Fenerbahçe ve Beşiktaş'ta oynadı, A Milli Takım'da 81 maça çıktı. Futbolu 2022'de bırakıp teknik direktörlüğe geçti.
- Niyâzî-i Mısrî Halvetî şeyhi ve tasavvuf şairi; Halvetiyye'nin Mısriyye kolunun kurucusu Malatya Niyâzî-i Mısrî, 1618'de Malatya'nın Aspozi (Aspuzu) kasabasında doğan Halvetî şeyhi ve tasavvuf şairidir. Halvetiyye'nin Mısriyye kolunu kurdu; Bursa'daki dergâhı ve ilahileriyle tanındı. Rodos ve Limni'ye sürüldü, 1694'te Limni'de vefat etti.
- Osman Hulusi Efendi (Ateş) Nakşibendî-Hâlidî şeyhi, mutasavvıf şair; Darende'de Somuncu Baba Camii imam-hatibi Malatya / Darende Osman Hulusi Efendi (Ateş), Malatya'nın Darende ilçesinde doğmuş Nakşibendî-Hâlidî şeyhi ve mutasavvıf şairdir. 1945-1987 arasında Somuncu Baba Camii'nde imam-hatiplik yaptı, Darende'de eğitim ve hayır kurumlarına öncülük etti; 1990'da İstanbul'da öldü.
- Sadık Özen İç hastalıkları uzmanı hekim ve anı yazarı Malatya / Darende Sadık Özen, 1934'te Malatya'nın Darende ilçesinde doğan iç hastalıkları uzmanı hekim ve yazardır. Darende, Malatya ve Antalya'da hekimlik ve başhekimlik yaptı; hekimlik deneyimlerine dayanan anı kitaplarıyla ve Darende üzerine hatıralarıyla tanınır.
- Selahattin Alpay Türk halk müziği sanatçısı; Kültür ve Turizm Bakanlığı emekli solo sanatçısı Malatya / Hekimhan Selahattin Alpay, 1950'de Malatya'nın Hekimhan ilçesinde doğan Türk halk müziği sanatçısıdır. 1975'te Ankara Radyosu'na girdi; 2001-2015 arasında Kültür ve Turizm Bakanlığı'nda solo sanatçı olarak çalıştı.
- Süryani Mihail (Büyük Mihail) Süryani Ortodoks patriği (1166-1199) ve tarihçi; büyük Vakayinamesinin yazarı Malatya / Battalgazi Süryani Mihail (Büyük Mihail), 1126'da Malatya'da doğan Süryani Ortodoks patriği ve tarihçidir. 1166-1199 arasında patrikti. Yaratılıştan 12. yüzyıl sonuna uzanan Süryanice vakayinamesi, Ortaçağ Anadolu ve Ortadoğu tarihi için temel kaynaklardandır.
-
Turgut Özal
Türkiye'nin 8. Cumhurbaşkanı (1989-1993), Başbakan (1983-1989), Anavatan Partisi kurucusu
Malatya
Turgut Özal, 13 Ekim 1927'de Malatya'da doğan mühendis ve devlet adamıdır. 1983'te Anavatan Partisi'ni kurdu; 1983-1989 arasında Başbakan, 9 Kasım 1989'dan 17 Nisan 1993'teki ölümüne dek Türkiye'nin 8. Cumhurbaşkanı olarak görev yaptı.
-
Yusuf Kâmil Paşa
Osmanlı sadrazamı, devlet adamı ve şair; Fénelon'un Telemak'ını Türkçeye kazandıran çevirmen
Malatya / Arapgir
Yusuf Kâmil Paşa, 1808'de Malatya'nın Arapgir ilçesinde doğan Osmanlı devlet adamıdır. 1863'te yaklaşık beş ay sadrazamlık yaptı; Fénelon'un Télémaque adlı eserini 1862'de Türkçeye çevirerek Batı'dan yapılan ilk roman çevirilerinden birini yayımladı.
Keşfetmeye devam et
Yeni yerler, rotalar ve ilham veren içerikler için bültenimize abone ol.