Yerin insanları
Gümüşhane'nin Değerleri
Bir yeri tanımanın bir yolu da yetiştirdiği insanları tanımaktır. Her kişi, doğduğu köyün, ilçenin ve ilin sayfasında da yer alır. Yalnız kaynağı olan bilgiler yayınlanır.
- Abdullah Çakır Atlet; 2020 Balkan Dağ Koşusu Şampiyonası büyük erkekler şampiyonu Gümüşhane / Kelkit / Kaş Abdullah Çakır, Gümüşhane Kelkit'e bağlı Kaş köyünden bir atlettir. 2020'de Romanya'da düzenlenen Balkan Dağ Koşusu Şampiyonası'nda büyük erkekler kategorisinde birinci olmuştur.
- Ali Coşkun Hirik Kelkitli şair, Türk dili ve edebiyatı öğretmeni; Nabi Üçüncüoğlu Şiir Ödülü sahibi Gümüşhane / Kelkit Ali Coşkun Hirik, 1968'de Gümüşhane'nin Kelkit ilçesinde doğdu. Türk dili ve edebiyatı öğretmenidir. 1992'de 'Ay Ülkesinde Dolaşan Sözler' adlı kitabıyla Nabi Üçüncüoğlu Şiir Ödülü'nü kazandı.
- Alper Demir Vücut geliştirme sporcusu; 2022 WABBA dünya ve Avrupa şampiyonu Gümüşhane / Kelkit / Bulak Alper Demir, Gümüşhane Kelkit'e bağlı Bulak köyünde doğmuş vücut geliştirme sporcusudur. 2022'de WABBA Dünya Şampiyonası'nda dört siklette birinci olmuş, aynı yıl Avrupa şampiyonluğu kazanmıştır.
- Âşık Arabacı Ahmet Gümüşhaneli saz şairi ve pehlivan Gümüşhane / Merkez / Yeşildere Âşık Arabacı Ahmet, 1885'te Gümüşhane merkeze bağlı Yeşildere köyünde doğmuş saz şairi ve pehlivandır. At arabasıyla Trabzon-Erzurum arasında yolcu taşımış, sazıyla Anadolu'yu gezmiş; TEİS'e göre Trabzon'da öldürülmüştür.
- Âşık Figânî Gümüşhaneli âşık, din görevlisi ve öğretmen Gümüşhane / Merkez / Çaltılı Âşık Figânî (İbrahim Okur), Gümüşhane merkeze bağlı Çaltılı (eski adı Reksene) köyünde doğmuş âşıktır. İmamlık ve öğretmenlik yapmış, Gümüşhane İl Müftülüğünde çalışmış; acılı ve duygusal şiirleriyle tanınır.
- Âşık Kul Nuri Kelkitli âşık, radyo ve televizyon programcısı Gümüşhane / Kelkit / Yenice Âşık Kul Nuri (Nurettin Türkkan), 1954'te Gümüşhane'nin Kelkit ilçesine bağlı Yenice köyünde doğmuş âşıktır. İrticalen şiir söyleme gücü, yarışma dereceleri, kasetleri ve uzun yıllar sunduğu radyo-televizyon programlarıyla tanınır.
- Âşık Serdarî Kelkitli halk ozanı, Davut Sularî'nin çırağı Gümüşhane / Kelkit / Akdağ Âşık Serdarî (Binali İnci), 1926'da Gümüşhane'nin Kelkit ilçesine bağlı Akdağ köyünde doğmuş halk ozanıdır. Davut Sularî'nin çırağı olmuş, İstanbul'da yaşamış; hayatı ve şiirleri 1975'te 'Sür Beni Beni' adlı kitapta derlenmiştir.
- Âşık Zevrakî Kelkitli halk şairi, ressam ve saz şairi Gümüşhane / Kelkit Âşık Zevrakî (Akif Timurhan, 1922-2008), Gümüşhane'nin Kelkit ilçesine bağlı Gelinpertek köyünde doğmuş halk şairidir. Yüzlerce şiirini kendi resimleriyle süslediği el yazması defterlerde toplamış, Kelkit âşıklık geleneğinin önemli adlarından olmuştur.
-
Aydın Doğan
İş insanı; Doğan Holding'in kurucusu, Aydın Doğan Vakfı'nın kurucusu
Gümüşhane / Kelkit
Aydın Doğan (d. 1936), Gümüşhane'nin Kelkit ilçesinde doğan iş insanıdır. 1950'lerin sonunda ticarete başladı, 1979'da Milliyet'i alarak medya sektörüne girdi ve Doğan Holding'i kurdu. 1996'da Aydın Doğan Vakfı'nı kurdu.
- Cemil Yıldız Gerçek yaşam hikâyelerini şiirleştiren Şiranlı halk şairi Gümüşhane / Şiran / Seydibaba Cemil Yıldız, 1931'de Gümüşhane'nin Şiran ilçesine bağlı Seydibaba köyünde doğmuş halk şairidir. Çobanlık, inşaat işçiliği ve çiftçilik yaptı; 1955'ten itibaren yazdığı, çoğu gerçek yaşam öykülerine dayanan şiirleri gazetelerde yayımlandı. 1995'te İstanbul'da öldü.
- Cenan Çamyurdu Tiyatro, sinema ve dizi oyuncusu Gümüşhane / Şiran Cenan Çamyurdu, 1970'te Gümüşhane'nin Şiran ilçesinde (yerel kaynaklara göre Yedibölük köyünde) doğmuş tiyatro, sinema ve dizi oyuncusudur. 1997'den beri sahnede ve ekranda; Karadayı, Mucize Doktor ve Yalı Çapkını gibi dizilerde rol almıştır.
- Hamit Cevdet Kocatürk Gümüşhaneli şair ve tüccar; Vasfi Mahir Kocatürk'ün ağabeyi Gümüşhane / Merkez Hamit Cevdet Kocatürk (1903-1978), Gümüşhane'nin Bağlarbaşı Mahallesi'nde doğdu. Şiir yazan bir tüccardı. Dedesi hattat Mustafa Efendi, babası şair Ârif Efendi, kardeşi şair ve edebiyat tarihçisi Vasfi Mahir Kocatürk'tür.
-
Hasan Fehmi Ataç
Millî Mücadele ve erken Cumhuriyet döneminde Maliye ve Ziraat vekili; 1920-1950 arası Gümüşhane milletvekili
Gümüşhane
Hasan Fehmi Ataç (1879-1961), Gümüşhane doğumlu devlet adamıdır. Meclis-i Mebûsan'da ve TBMM'nin ilk sekiz döneminde Gümüşhane'yi temsil etti. Millî Mücadele yıllarında Maliye Vekili, Cumhuriyet'in ilk hükümetinde Maliye Bakanı, ardından Ziraat Vekili oldu.
-
Hikmet Temel Akarsu
Romancı, öykü ve oyun yazarı; mimar
Gümüşhane
Hikmet Temel Akarsu, 1960'ta Gümüşhane'de doğmuş romancı ve oyun yazarıdır. İTÜ Mimarlık Fakültesi'ni bitirdi, bir süre mimarlık yaptıktan sonra 1994'ten itibaren yalnız yazıya yöneldi. 'Kayıp Kuşak', 'İstanbul Dörtlüsü' ve 'Ölümsüz Antikite' dizileriyle tanınır.
- Hışır Osman Gümüşhaneli halk şairi; türküleri TRT repertuvarında Gümüşhane / Merkez / Dörtkonak Hışır Osman (Aliosman Nebioğlu), 1951'de Gümüşhane merkeze bağlı Dörtkonak köyünde doğmuş halk şairidir. Öğretmenlik ve ticaret yapmış; türküleri TRT repertuvarına girmiş, şiirlerini 'Yazın Kar Yağar Başıma' adlı kitapta toplamıştır.
- İlhami Baba Nakşî-Hâlidî çizgide deyişler söylemiş halk şairi ve gönül eri Gümüşhane / Köse / Salyazı İlhami Baba (İlhami Uçar), 1907'de Gümüşhane'nin Köse ilçesine bağlı Salyazı'da doğmuş, okuma yazma bilmeden Nakşî-Hâlidî çizgide tasavvufi deyişler söylemiş bir halk şairidir. 'İlhami' mahlasını kullanmış, 1992'de İstanbul'da vefat etmiştir.
- Kemalettin Aydın Enfeksiyon hastalıkları profesörü; 23-25. dönem Gümüşhane milletvekili, Sağlık Bilimleri Üniversitesi rektörü Gümüşhane / Torul Kemalettin Aydın (d. 1962), Gümüşhane'nin Torul ilçesinde doğan enfeksiyon hastalıkları ve klinik mikrobiyoloji profesörüdür. 23, 24 ve 25. dönemlerde Gümüşhane milletvekilliği yaptı; 2023'te Sağlık Bilimleri Üniversitesi rektörü oldu.
- Lütfi Doğan Diyanet İşleri Başkanı (1968-1972), Erzurum senatörü ve Gümüşhane milletvekili; İSİLAY Vakfı kurucusu Gümüşhane / Köse / Salyazı Lütfi Doğan (1930-2023), Gümüşhane'nin Köse ilçesine bağlı Salyazı köyünde doğan din âlimi ve siyasetçidir. 1968-1972 arasında Diyanet İşleri Başkanlığı yaptı; ardından Erzurum senatörü, 1991-2002 arasında Gümüşhane milletvekili oldu. İSİLAY Vakfı'nın kurucusudur.
- Osman Baba Köseli tasavvuf ehli halk şairi; Nakşibendî geleneğinde deyişler söylemiş gönül eri Gümüşhane / Köse Osman Baba (Osman Keleş), 1884'te Gümüşhane'nin Köse ilçesinde doğmuş, I. Dünya Savaşı'nda Ruslara esir düştükten sonra tasavvufa yönelmiş bir halk şairidir. Nakşibendî geleneğinde deyişler söylemiş, 1968'de vefat etmiş; kabri Köse Merkez Mezarlığı'ndadır.
- Salim Baba Halvetî çizgide binden fazla tasavvufi şiir söylemiş Gümüşhaneli halk şairi Gümüşhane / Merkez / Geçitköy Salim Baba, 1932'de Gümüşhane Merkez'e bağlı Geçit köyünde doğmuş, Halvetî şeyhi Mehmed Emin Güvener'in sohbetlerinde yetişerek irticalen binden fazla tasavvufi şiir söylemiş bir halk şairidir. Şiirleri 'Âşık Salim Hoca El-Halveti Divanı'nda toplanmıştır.
- Şeyh-i Şeyrânî Nakşibendî-Hâlidî şeyhi; Çorum'da irşat faaliyeti yürüten Şiranlı mutasavvıf Gümüşhane / Şiran Şeyh-i Şeyrânî Hacı Mustafa Efendi (1839-1906), Gümüşhane Şiran'ın Sarıcalar köyünde doğan Nakşibendî-Hâlidî şeyhidir. Mekke'de Dağıstanlı Şeyh Yahya'dan icazet aldıktan sonra Çorum'da tekke kurdu; yerel kaynaklara göre yüzlerce halife yetiştirdi. Medine'de vefat etti.
- Şinasi Özdenoğlu 1940 kuşağı şairi, yazar, hukukçu; Kurucu Meclis üyesi ve CHP Ankara milletvekili Gümüşhane Şinasi Özdenoğlu (1922-2019), Gümüşhane'de doğdu. Vatan sevgisini ve toplumsal konuları işleyen şiirleriyle 1940 kuşağının şairlerindendir. Kaymakam ve avukat olarak çalıştı. Kurucu Meclis üyeliği ve CHP'den Ankara milletvekilliği yaptı.
-
Turgay Erdener
Besteci ve akademisyen; senfonik, sahne ve oda müziği eserleri bestecisi
Gümüşhane / Merkez
Turgay Erdener, 1957'de Gümüşhane'de doğmuş besteci ve akademisyendir. Ankara Devlet Konservatuvarı'nda yetişti, orada uzun yıllar ders verdi. Bale, senfoni, konçerto ve sahne müzikleri besteledi; 54. İstanbul Müzik Festivali'nde Onur Ödülü aldı.
- Vasfi Mahir Kocatürk Şair, edebiyat tarihçisi, öğretmen ve Demokrat Parti Gümüşhane milletvekili; Yedi Meşale topluluğunun üyesi Gümüşhane / Merkez Vasfi Mahir Kocatürk (1907-1961), Gümüşhane'nin Bağlarbaşı Mahallesi'nde doğdu. Cumhuriyet döneminin ilk edebî topluluğu Yedi Meşale'nin şairidir. Antolojileri ve Türk edebiyatı tarihi çalışmalarıyla tanınır. 1950-1954 arasında Gümüşhane milletvekilliği yaptı.
-
Zeki Kadirbeyoğlu
Gümüşhane mebusu; Trabzon ve Erzurum kongrelerinde yer alan Millî Mücadele dönemi siyasetçisi
Gümüşhane
Zeki Kadirbeyoğlu (1884-1952), Gümüşhane doğumlu siyasetçidir. Millî Mücadele'de Trabzon ve Erzurum kongrelerinde görev aldı; Meclis-i Mebûsan'da ve TBMM II. Dönem'de Gümüşhane mebusu oldu. Halifeliğin kaldırılmasına dair kanuna ret oyu veren tek mebus olarak anılır.
- Ziya Doğan Eski millî futbolcu ve teknik direktör; Trabzonspor ile Türkiye Kupası kazandı Gümüşhane / Köse / Bizgili Ziya Doğan, Gümüşhane'nin Köse ilçesine bağlı Bizgili köyünde doğmuş eski futbolcu ve teknik direktördür. Beşiktaş'ta forma giymiş, Malatyaspor'u UEFA Kupası'na taşımış, Trabzonspor ile Türkiye Kupası kazanmıştır.
- Gümüşhânevî Ahmed Ziyâeddin Âlim, mutasavvıf Gümüşhane / Merkez Gümüşhanevî Ahmed Ziyâeddin (1813–1893), Gümüşhane'nin Emîrler mahallesinde doğmuş, İstanbul'da yaşamış, 7 binden fazla hadisi derlediği Râmûzü'l-ehâdîs ile tanınan Nakşibendî-Hâlidî şeyhi ve hadis âlimidir.
Keşfetmeye devam et
Yeni yerler, rotalar ve ilham veren içerikler için bültenimize abone ol.