Hanefî fakih; Memlük Sultanı Berkuk döneminde Mısır Hanefî kadısı
Cemâl el-Malatî
Cemâl el-Malatî, aslen Harputlu bir ailenin çocuğu olarak 1325-1326 yıllarında Malatya'da doğan Hanefî fakihtir. Halep ve Mısır'da yetişti; Memlük Sultanı Berkuk tarafından Mısır Hanefî kadılığına getirildi. 1400'de Kahire'de vefat etti.
Hayatı
Cemâl el-Malatî kimdir?
Cemâl el-Malatî, 14. yüzyılda yaşamış Hanefî fakihtir. Ailesi aslen Harputlu olup kendisi Malatya'da doğdu; bu tarihî şehir bugünkü Battalgazi ilçesindeki Eski Malatya'dır. Halep ve Mısır'da öğrenim gördü, Memlük Sultanı Berkuk döneminde Mısır'ın Hanefî kadısı oldu. Tanınmış tarihçi Bedreddin el-Aynî'nin hocaları arasında sayılması da önemini artırır.
Doğumu ve ailesi
Tam adı Ebü'l-Mehâsin Cemâlüddîn Yûsuf b. Mûsâ b. Muhammed el-Malatî'dir; Halep'le bağı nedeniyle *el-Halebî* nisbesiyle de anılır. TDV İslâm Ansiklopedisi doğum tarihini hicrî 725 ya da 726, yani 1325 ya da 1326 olarak verir.
Eğitimi
Önce Halep'te, ardından Mısır'da okudu. Hocaları arasında Kıvâmüddin el-İtkânî, Alâeddin et-Türkmânî ve hafız Moğultay b. Kılıç gibi âlimler bulunur.
Görevleri
Halep'te Emîr Tağrıberdi'nin yaptırdığı camide müderrislik yaptı. Sultan Berkuk'un daveti üzerine Rebîülâhir 800 (Ocak 1398) tarihinde Mısır Hanefî kadılığına getirildi. Kahire'deki Sargatmışiyye Medresesi'nde de ders verdi. Öğrencileri arasında Bedreddin el-Aynî vardır.
Eserleri
- *el-Muʿtaṣar mine'l-Muḫtaṣar* (Tahâvî'nin *Müşkilü'l-âsâr* adlı eseri üzerine yapılmış bir muhtasarın özeti)
Bu eser, 2017'de Malatya'da düzenlenen ve Malatyalı ilim insanlarını konu alan bir sempozyumda ayrıca incelenmiştir.
Malatya için önemi
Memlük dünyasında üst düzey yargı görevine yükselen Malatya doğumlu âlimlerdendir; Malatya'daki akademik çalışmalarda yöreden yetişen âlimler arasında ele alınır.
Son yılları ve ölümü
Rebîülâhir 803 (Kasım-Aralık 1400) tarihinde Kahire'de vefat etti.
Cemâl el-Malatî Hakkında Sık Sorulanlar
Cemâl el-Malatî nerelidir?
Ailesi aslen Harputludur; kendisi Malatya'da, bugünkü Battalgazi ilçesindeki tarihî şehirde doğmuştur.
Cemâl el-Malatî hangi görevde bulundu?
Sultan Berkuk döneminde, 1398'de Mısır Hanefî kadılığına getirildi.
Cemâl el-Malatî'nin öğrencileri kimlerdir?
Kaynaklarda öne çıkan öğrencisi tarihçi ve fakih Bedreddin el-Aynî'dir.
Cemâl el-Malatî ne zaman öldü?
803 yılının Rebîülâhir ayında (Kasım-Aralık 1400) Kahire'de vefat etti.
Battalgazi'nin Değerleri
Tümünü gör- Abdülbâsıt el-Malatî Memlükler dönemi tarihçi, Hanefî fakih ve müfessir; Neylü'l-emel ve er-Ravzü'l-bâsim'in yazarı 1440–1514
- Dionysius bar Salibi 12. yüzyıl Süryani Ortodoks Amid metropoliti, ilahiyatçı ve Kitab-ı Mukaddes şarihi
- Ebü'l-Hüseyin el-Malatî Fıkıh, kıraat ve mezhepler tarihi âlimi; et-Tenbîh ve'r-red adlı fırkalar eserinin yazarı
- İbnü'l-İbrî (Bar Hebraeus) Süryani Ortodoks din adamı, tarihçi, filozof ve hekim; Doğu mafriyanı 1225–1286
- Süryani Mihail (Büyük Mihail) Süryani Ortodoks patriği (1166-1199) ve tarihçi; büyük Vakayinamesinin yazarı 1126–1199
Keşfetmeye devam et
Yeni yerler, rotalar ve ilham veren içerikler için bültenimize abone ol.