Şeyh-i Şeyrânî

Şeyh-i Şeyrânî (Hacı Mustafa Efendi) kimdir?

Şeyh-i Şeyrânî adıyla bilinen Hacı Mustafa Efendi (1839-1906), Şiran ilçesine bağlı Sarıcalar köyünde doğmuş bir Nakşibendî-Hâlidî şeyhidir. "Şeyrânî" lakabı Şiranlı olmasından gelir. Çorum'da kurduğu tekke ve Anadolu'ya gönderdiği halifeleri sayesinde bölgesinin dışında da tanınmıştır. Hakkındaki bilgiler büyük ölçüde yerel kaynaklara dayanır.

Doğumu ve ailesi

Yerel kaynaklara göre 1839'da Şiran'ın Sarıcalar köyünde doğdu. Babası Sarıcalar'dan Ömer Efendi, annesi Şiran'ın Babacan köyünden Havva Hatun'dur.

Eğitimi

İlk eğitimini Şiran'da aldı. Ardından Trabzon'da medrese eğitimi gördü, öğrenimini Tokat ve Uşak'ta sürdürdü. Daha sonra Mekke'ye giderek Dağıstanlı Şeyh Yahya Efendi'ye intisap etti ve yaklaşık yedi yıl onun yanında seyr-i sülûkunu tamamladı.

Çalışmaları

Hocasından aldığı görevle Anadolu'ya dönerek Çorum'a yerleşti. Burada kurduğu tekkede irşat faaliyeti yürüttü. Yerel kaynaklar onun yaklaşık 312 halife yetiştirip bunları Anadolu'nun çeşitli yerlerine gönderdiğini aktarır; Tokatlı Mustafa Hâkî Efendi ve Niksarlı Hacı Ahmed Efendi bu halifeler arasında sayılır.

Eserleri

Yerel kaynaklarda adı geçen ancak basılı nüshası bilinmeyen eserleri:
- Dilistan
- Bedestan
- Gülistan

Gümüşhane için önemi

Şiran'dan yetişip Anadolu'da geniş bir tasavvuf çevresi oluşturan isimlerden biridir. Gümüşhane'nin dinî ve tasavvufî geleneğinde anılan şahsiyetler arasındadır.

Son yılları ve ölümü

1906'da hac için gittiği Hicaz'da, Medine'de vefat etti ve Cennetü'l-Bakî Kabristanı'na defnedildi.