İlhami Baba

İlhami Baba kimdir?

İlhami Baba, asıl adıyla İlhami Uçar, Gümüşhane'nin Köse ilçesine bağlı Salyazı'da doğmuş bir halk şairi ve tasavvuf ehlidir. Okuma yazma bilmemesine rağmen Nakşî-Hâlidî geleneği içinde deyişler söylemesiyle tanınır; yöre sözlü edebiyatının dikkat çeken isimlerinden biridir.

Doğumu ve ailesi

Doğu Karadeniz Kültür Envanteri'ne göre 15 Şubat 1907'de Salyazı'da dünyaya geldi. Çocukluğu ve gençliği savaş yıllarına denk geldi; ailesiyle önce Kırşehir'e, ardından Ardahan ve Çıldır taraflarına göç etti.

Dil ve eğitim

Okuma yazma öğrenmedi; ancak kaynak, Rusçayı ve Ermeniceyi ana dili kadar iyi konuştuğunu kaydeder.

Tasavvufi yolu ve sanatı

Nakşî-Hâlidî sûfî geleneğinde Büyük İrşâdî Baba'dan manevi eğitim aldığı, daha sonra Kelkit yöresine vekil olarak görevlendirildiği aktarılır. Deyişlerinde "İlhami" mahlasını kullandı. Âşık Hicrani ile yaklaşık yirmi yıl boyunca şehir şehir dolaştığı belirtilir.

Gümüşhane için önemi

Yazıya dayanmayan, ezberden ve irticalen söylenen tasavvufi şiir geleneğinin Köse yöresindeki temsilcilerinden biridir. Bölgenin sözlü kültür envanterinde seçili halk şairleri arasında yer alır.

Son yılları ve ölümü

1992 yılında İstanbul'da vefat etti. Mezar yeri incelenen kaynakta belirtilmemektedir.