Pasinler

Coğrafya ve iklim

İlçe, dağlarla çevrili geniş bir ovada kuruludur; TDV İslâm Ansiklopedisi'nin Pasin suyu dediği Hasankale Çayı ilçeden geçerek Çobandede Köprüsü yakınında Aras Nehri'ne karışır. İlçede 1995'te sulama amacıyla yapılan Demirdöven Barajı bulunur. Karasal iklim hâkimdir; yazlar sıcak ve kurak, kışlar soğuk ve karlıdır. Tahıl tarımı ve et-süt hayvancılığı başlıca geçim kaynaklarıdır.

Kaplıca sularının sıcaklığı ve mineral yapısı, Pasinler'i bölgenin en çok bilinen termal merkezlerinden biri yapar; kaynaklarda su sıcaklığı 38 ile 45 °C arasında farklı değerlerle verilir. Ovanın geniş düzlükleri kış aylarında tamamen kar altında kalır, ilkbaharda ise yeşil meralara dönüşür.

Gezilecek yerler

• Pasinler (Hasankale) Kalesi: İlçeye hâkim sarp bir tepe üzerinde yükselen tarihi kale.
• Büyük Kaplıca: Erzurum Ansiklopedisi'ne göre 1565'te Dulkadiroğlu Şah Bey tarafından yaptırılan tarihi hamam (bazı kaynaklarda 1390 tarihi geçer); suyu 40 °C civarındadır.
• Pasinler Kaplıcaları: Kültür ve Turizm Müdürlüğü'ne göre su sıcaklığı yaklaşık 39–45 °C arasındadır.
• Ulu Cami (1554) ve restore edilmiş Osmanlı camileri.
• Tabyalar: Çobandede ve Dolangez tabyaları.

Pasinler, kaplıcaları sayesinde dört mevsim ziyaret edilebilir; özellikle kış aylarında Palandöken'de kayak yapan ziyaretçiler termal havuzlarda dinlenmek için ilçeyi tercih eder. Kaleye çıkan yol kısa olsa da yokuşludur; tepeden Pasin Ovası ve Aras havzası geniş bir açıdan izlenir. İlçe, Köprüköy'deki Çobandede Köprüsü ile birlikte bir günlük doğu rotasında kolayca gezilebilir.

Yöresel lezzetler

Pasinler sofrasında cağ kebabı, su böreği, ayran aşı ve kadayıf dolması gibi Erzurum lezzetleri bulunur. Pasin Ovası'nın tahılı ve hayvancılığın sağladığı et, tereyağı ve peynir ilçenin temel ürünleridir.

Yönetim

Pasinler Kaymakamlığı sitesine göre (03.10.2026 kontrol) Kaymakam Rahmi Bulut 08.07.2026'da göreve başlamıştır. Belediye Başkanı Ünsal Sertoğlu, 31 Mart 2024'te AK Parti'den seçilmiştir. Erzurum büyükşehir statüsünde olduğu için 6360 sayılı Kanun gereği 2014'ten bu yana köyler ve belde belediyeleri mahalleye dönüşmüştür; bu nedenle ilçede belde belediyesi ve tüzel kişiliği olan köy bulunmuyor. Vikipedi listesine göre ilçede 72 mahalle bulunur.

Ulaşım

Pasinler, Erzurum'dan doğuya, Ağrı ve Kars yönlerine giden ana karayolu üzerindedir; Karayolları Genel Müdürlüğü'nün uzaklık cetveline göre il merkezine 40 kilometredir. Erzurum'dan sık aralıklarla minibüs ve otobüs seferleri yapılır.