İçeriğe geç

Hasankeyf Kültür Parkı, Raman petrolü, Batman Müzesi

Batman

Batman, Hasankeyf Kültür Parkı'na taşınan Zeynel Bey Türbesi, Raman petrolü, Batman Müzesi ve şam böreğiyle bilinen Güneydoğu ili.

  • 6 İlçe
  • 15 Yer sayfası
  • 425 Köy
  • 1 Rota
  • 0 Yazı

Batman Hakkında

Batman, Güneydoğu Anadolu'da Dicle Nehri ile Batman Çayı arasında kalan bir il. Türkiye'nin petrol şehri olarak tanınıyor; Raman Dağı'nda ticari petrole 1946'da ulaşıldı, Batman Rafinerisi 1955'te kuruldu. Gezginler için en önemli durak Hasankeyf. Ilısu Barajı gölü oluşmadan önce taşınan Zeynel Bey Türbesi, Er-Rızk Camii ve Artuklu Hamamı artık yeni Hasankeyf'teki kültür parkında. Batman Müzesi, Hallan Çemi Höyüğü, Mor Kiryakus Manastırı ve Sason'un dağlık köyleri öteki başlıca duraklar. Sofrada şam böreği, Batman içli köftesi ve Sason balı öne çıkıyor.

Batman nerede, kaç ilçesi var?

Batman altı ilçeden oluşuyor: Merkez, Beşiri, Gercüş, Hasankeyf, Kozluk ve Sason. Komşuları Diyarbakır, Muş, Bitlis, Siirt ve Mardin. Plaka kodu 72. Şehir, İluh adlı küçük bir köyün yerinde büyüdü. İluh 1937'de bucak merkezi oldu, 1942'de demiryoluna bağlandı. Belediye 21 Kasım 1955'te kuruldu. 1957'de 7033 sayılı kanunla ilçe merkezi oldu ve Batman adını aldı. 16 Mayıs 1990'da 3647 sayılı kanunla il oldu (TDV İslam Ansiklopedisi).

  • Nüfus: 662.626 (31.12.2025, TÜİK ADNKS). Bir önceki yıla göre 8.098 kişi arttı. İlçeler: Merkez 517.785, Kozluk 58.781, Beşiri 31.864, Sason 28.150, Gercüş 18.894, Hasankeyf 7.152.
  • Yüzölçümü: 4.477 km² (Küre). İlçe alanları: Kozluk 1.101 km², Gercüş 914 km², Beşiri 809 km², Sason 706 km², Merkez 653 km², Hasankeyf 293 km² (Vikipedi EN).
  • Rakım: Şehir merkezi yaklaşık 540 m yükseklikte bir düzlükte (Vikipedi EN).
  • Akarsular: Dicle Nehri ve Batman Çayı ilin başlıca akarsuları. Garzan Vadisi de ilin önemli vadilerinden (Küre).
  • Dağlar: Sason Dağları, Mereto Dağı, Raman Dağı ve Meydanok Dağı (Küre).
  • Havayolu: Batman Havalimanı 1998'de açıldı. 3.048 m'lik pisti var. İstanbul ve Ankara seferleri yapılıyor (Vikipedi EN).

Batman'ın iklimi nasıl, ne zaman gidilir?

Batman'da yazlar çok sıcak ve kurak, kışlar serin ve yağışlı geçiyor. MGM'nin 1952–2025 ölçümlerine göre:

  • Ocak ortalaması: 2,6 °C
  • Temmuz ortalaması: 30,3 °C, ağustos ortalaması: 29,6 °C
  • Ölçülen en yüksek sıcaklık: 48,8 °C (temmuz)
  • Ölçülen en düşük sıcaklık: −24,0 °C (ocak)
  • Yıllık ortalama yağış: yaklaşık 483 mm. En yağışlı aylar mart (76,4 mm), nisan (72,4 mm) ve şubat (63,7 mm).

Gezi için en uygun dönemler nisan–mayıs ve eylül–ekim. Temmuz ve ağustosta öğle saatlerinde açık havada gezmek zor. Batman Belediyesi'nin düzenlediği Hasankeyf Kültür ve Sanat Festivali ekim başında üç gün sürüyor (GoTürkiye).

Batman'da neler görülür?

Hasankeyf

Hasankeyf, Dicle kıyısında Mezopotamya'nın en eski yerleşimlerinden biri. Hasankeyf Höyüğü'ndeki izler MÖ 10. binyılın ikinci yarısına uzanıyor (GoTürkiye). Şehir 1102'de Artukluların, 1232'de Eyyubilerin eline geçti. 1517'de Osmanlı topraklarına katıldı (TDV İslam Ansiklopedisi). 1981'de doğal sit alanı ilan edildi.

Ilısu Barajı'nın temeli 2006'da atıldı. Baraj 135 m yüksekliğinde, gölü 313 km² büyüklüğünde. Su tutulmaya temmuz 2019'da başlandı. Eski Hasankeyf 2020'de baraj gölünün altında kaldı (Vikipedi EN). Taşınmadan önce tarihî yapılar taş taş sökülüp ya da bütün hâlinde yaklaşık 2 km ötedeki yeni yerleşime götürüldü (DHA).

  • Zeynel Bey Türbesi: Akkoyunlu hükümdarı Uzun Hasan'ın ailesinden Zeynel Bey için 15. yüzyılda yapıldı. Sırlı çini süslemesiyle tanınıyor. 2017'de Hasankeyf Kültür Parkı'na taşındı (TDV, GoTürkiye, Vikipedi EN).
  • Er-Rızk Camii: Kitabesine göre 1409'da Eyyubi Sultanı Süleyman tarafından yaptırıldı. Yaklaşık 1.650–1.700 tonluk gövdesi Aralık 2019'da yeni alana taşındı (TDV, NTV, DHA).
  • Kültür parkına taşınan öteki yapılar: Artuklu Hamamı, Sultan Süleyman Camii, İmam Abdullah Zaviyesi, Kızlar (Eyyubi) Camii ve kalenin orta kapısı (DHA, NTV).
  • Hasankeyf Kalesi: Dicle'nin yaklaşık 100 m yukarısındaki kayalık üzerinde. Eskiden 200 basamaklı bir merdivenle çıkılıyordu (TDV).
  • Eski Dicle Köprüsü: Artuklu Emiri Fahreddin Karaarslan döneminde yapıldı. Ayaklarından bazıları ayakta kaldı (TDV, Vikipedi EN).

Merkez

Merkez'de ilk durak Batman Müzesi. Müze 12 Mart 2010'da Batman Kültür Merkezi alanında açıldı. Üç salonda yaklaşık 450 eser sergileniyor: Paleolitik ve Neolitik buluntular, Ilısu Barajı kazılarından gelen eserler ve Hasankeyf buluntuları. Başur Höyük'te bulunan, MÖ 3100–2900'e tarihlenen 49 oyun taşı en çok ilgi gören parçalar (Vikipedi EN). Kültür ve Turizm Bakanlığı, Batman Müzesi ve Müzepark ile Atatürk Köşesi'ni de ilin görülecek yerleri arasında sayıyor.

Şehrin kimliğini petrol belirliyor. Raman-8 kuyusunda 17 Ocak 1946'da 1.361 m derinlikte petrole ulaşıldı. Petrol 8 Mart 1948'de törenle çıkarıldı. TPAO Batman Bölge Müdürlüğü 1953'te, Batman Rafinerisi 1955'te kuruldu (Timeturk, AA). On Kemerli (Zilek) Köprüsü de il kültür ve turizm müdürlüğünün köprüler listesinde yer alıyor.

Beşiri

Beşiri'deki Mor Kiryakus Manastırı 4. yüzyıla tarihleniyor (Küre).

Kozluk, Sason ve Gercüş

Kozluk, ilin yüzölçümü en büyük ilçesi. Kozluk Kalesi ilçenin üzerindeki tepede duruyor ve geniş bir manzara sunuyor (GoTürkiye). Kaletepe köyü yakınındaki Hallan Çemi Höyüğü de Kozluk sınırlarında (Kültür Envanteri). Höyük Batman Barajı inşaatı sırasında 1989–1990'daki yüzey araştırmalarında bulundu. 1990–1994 arasında kazıldı. Yerleşim MÖ yaklaşık 9700–9270 yılları arasında kullanıldı. Kazılar, domuzun bölgede evcilleştirilen ilk hayvan olabileceğini gösterdi (Vikipedi EN).

Sason dağlık bir ilçe. 54 köyü var. Sarp kayalıklar arasında bitki örtüsü zengin. Mereto Dağı yürüyüş ve dağcılık için öne çıkıyor (Küre, GoTürkiye). İlçe ceviz ağaçlarıyla da biliniyor.

Gercüş ilin güneyinde. 914 km² alanı ve 58 köyü var. Mor Aho Manastırı ve Seyyid Bilal Türbesi Kültür ve Turizm Bakanlığı'nın il listesinde geçiyor.

Malabadi Köprüsü

Malabadi Köprüsü Batman Çayı üzerinde, Batman sınırında ama Diyarbakır'ın Silvan ilçesi tarafında. Artuklu hükümdarı Hüsameddin Timurtaş 1146–1147'de yaptırmaya başladı, köprü 1154 dolaylarında tamamlandı. 150 m uzunluğunda, ana kemerinin açıklığı 38,6 m (Vikipedi EN). Batman'dan günübirlik gidilebiliyor.

İlçeler ve köyler

İlde 289 köy var (Vikipedi EN). Köy sayısına göre sıralama: Kozluk 69, Gercüş 58, Sason 54, Beşiri 53, Merkez 33, Hasankeyf 22. Nüfusun yaklaşık 557 bini il ve ilçe merkezlerinde, 105 bini belde ve köylerde yaşıyor (İLKHA, TÜİK verisi). En kalabalık ilçe 517.785 kişiyle Merkez, en az nüfuslu ilçe 7.152 kişiyle Hasankeyf.

Yöresel lezzetler

  • Şam böreği: Çıtır hamurlu, iç harçlı yerel börek (GoTürkiye).
  • Batman içli köftesi: Kültür ve Turizm Bakanlığı il müdürlüğünün yöresel lezzetler listesinde ayrı başlıkla yer alıyor.
  • Yoğurtlu leben: Şehrin en sevilen çorbalarından (GoTürkiye).
  • Perde pilavı, mumbar dolması ve mehir tatlısı da Batman sofrasında sık görülüyor (Küre).
  • Sason balı ve Sason çileği: Dağlık ilçenin tanınan ürünleri (Kültür ve Turizm Bakanlığı).

Yönetim

Batman Valisi: Ekrem Canalp (Vikipedi EN). İl, 16 Mayıs 1990'da 3647 sayılı kanunla kuruldu (TDV İslam Ansiklopedisi).

Gitmeden bilmen gerekenler

  • Yaz sıcakları çok sert. MGM kayıtlarında 48,8 °C var. Temmuz ve ağustosta gezileri sabah ve akşam saatlerine kaydır.
  • Eski Hasankeyf su altında. Ziyaretler yeni Hasankeyf'teki kültür parkı ve baraj gölü kıyısında yapılıyor. Kale ve göl kıyısındaki alanlara erişimi gitmeden yerel kaynaklardan kontrol et.
  • Malabadi Köprüsü Diyarbakır sınırları içinde. Hasankeyf ve Malabadi'yi aynı gün gezmek istersen erken yola çık.
  • Batman Havalimanı'ndan İstanbul ve Ankara'ya doğrudan uçuş var. Trenle gelmek istersen güncel sefer bilgisini kontrol et.

Komşu illerde neler var?

  • Diyarbakır: Batı komşusu. Malabadi Köprüsü bu ilin Silvan ilçesinde.
  • Mardin: Güney komşusu.
  • Siirt: Doğu komşusu. Ilısu Barajı gölü Siirt köylerine de uzanıyor.
  • Bitlis ve Muş: Kuzey komşuları.
  • Plaka 72
  • Bölge Güneydoğu Anadolu

Batman İlçeleri

6 ilçesini keşfedin.

Koyu ilçelerin sayfası hazır (5 ilçe). Tıklayınca açılır.

Hasankeyf

Batman

Hasankeyf, Batman'a 37 km: eski kent 2020'de Ilısu Barajı gölünün altında kaldı; Zeynel Bey Türbesi ve Er-Rızk Camii yeni yerleşimdeki parka taşındı.

  • 8 yer sayfası
  • 1 rota
  • 26 köy/mahalle
İlçeyi keşfet

Batman'dan Fotoğraflar

7 fotoğraf

Batman'da Öne Çıkan Yerler

Tüm yerleri gör

Tarihi yapıları, doğal güzellikleri ve kültürel mirasıyla Batman'ın en özel yerleri.

  • Fotoğraf henüz yok
    Tarihi Yapı

    Hasankeyf Müzesi

    Batman / Hasankeyf

    Tarihi Yapı

    Hasankeyf Müzesi, yeni Hasankeyf'teki Kültürel Park'ta 2019'da açılan, Paleolitikten Osmanlı'ya yaklaşık 4.000 eser sergileyen arkeoloji ve etnografya müzesi.

    Son güncelleme: 12 Ekim 2026

  • Fotoğraf henüz yok
    Doğa ve Manzara

    Hasankeyf Tekne Turları

    Batman / Hasankeyf

    Doğa ve Manzara

    Hasankeyf Tekne Turları, Ilısu Baraj Gölü'nde Müze Limanı'ndan kalkıp antik kent, kale, vadi ve koylar boyunca yaklaşık bir saat süren tekne gezileridir.

    Son güncelleme: 12 Ekim 2026

  • Fotoğraf henüz yok
    Kale ve Tabya

    Hasankeyf Kalesi ve Mağaraları

    Batman / Hasankeyf

    Kale ve Tabya

    Hasankeyf Kalesi, Dicle'nin yaklaşık 100 m yukarısındaki kayalık üzerinde Roma döneminde kurulan, çevresi oyma mağaralarla çevrili tarihi bir kaledir.

    Son güncelleme: 12 Ekim 2026

  • Fotoğraf henüz yok
    Tarihi Yapı

    İmam Abdullah Zaviyesi

    Batman / Hasankeyf

    Tarihi Yapı

    İmam Abdullah Zaviyesi, Hasankeyf'te Dicle'nin sol kıyısındaki tepede bulunan, türbesi ve minaresiyle 2018'de Kültürel Park'a taşınan yapıdır.

    Son güncelleme: 12 Ekim 2026

  • Fotoğraf henüz yok
    Cami ve Medrese

    Sultan Süleyman Camii

    Batman / Hasankeyf

    Cami ve Medrese

    Sultan Süleyman Camii, Eyyubi Sultanı Süleyman'ın 1407'de Hasankeyf'te yaptırdığı, 36 m'lik minaresi taş taş taşınarak yeniden örülen camidir.

    Son güncelleme: 12 Ekim 2026

  • Fotoğraf henüz yok
    Cami ve Medrese

    Er-Rızk Camii

    Batman / Hasankeyf

    Cami ve Medrese

    Er-Rızk Camii, Eyyubi Sultanı Süleyman'ın 1409'da yaptırdığı, 30 m'lik silindirik minareli, 2019'da Hasankeyf Kültürel Park'a taşınan camidir.

    Son güncelleme: 12 Ekim 2026

  • Fotoğraf henüz yok
    Tarihi Yapı

    Zeynel Bey Türbesi

    Batman / Hasankeyf

    Tarihi Yapı

    Zeynel Bey Türbesi, Akkoyunlu hükümdarı Uzun Hasan'ın oğlu Zeynel Bey için 15. yüzyılda yapılan, sırlı tuğla süslemeli silindirik bir türbedir.

    Son güncelleme: 12 Ekim 2026

  • Fotoğraf henüz yok
    Tarihi Yapı

    Hasankeyf Kültürel Park

    Batman / Hasankeyf

    Tarihi Yapı

    Hasankeyf Kültürel Park, Ilısu Barajı göl alanından taşınan tarihi yapıların yeni Hasankeyf yerleşiminde, Dicle kıyısında yeniden kurulduğu alandır.

    Son güncelleme: 12 Ekim 2026

  • Fotoğraf henüz yok
    Doğa ve Manzara

    Taşlıdere Kaplıcası

    Batman / Kozluk

    Doğa ve Manzara

    Taşlıdere Kaplıcası, Kozluk'taki Taşlıdere jeotermal sahasında, MTA verilerine göre 83 °C sıcaklıkta kükürtlü suyu olan termal kaynaktır.

    Son güncelleme: 12 Ekim 2026

  • Fotoğraf henüz yok
    Doğa ve Manzara

    Kelhasan Ters Lale Alanı

    Batman / Sason

    Doğa ve Manzara

    Kelhasan Ters Lale Alanı, Sason'un Kelhasan köyünde her nisan dağ yamaçlarında açan, yaklaşık 20 gün ömürlü ters lalelerin görüldüğü doğal alandır.

    Son güncelleme: 12 Ekim 2026

  • Fotoğraf henüz yok
    Cami ve Medrese

    Gömük Yaylası Yeraltı Camii

    Batman / Sason

    Cami ve Medrese

    Gömük Yaylası Yeraltı Camii, Sason'un Karameşe köyünde kayalık bir yamacın altındaki oyuktan girilen, mihrabı ve duvar küpleriyle bilinen yapıdır.

    Son güncelleme: 12 Ekim 2026

  • Fotoğraf henüz yok
    Kilise ve Manastır

    Mor Kiryakus Manastırı

    Batman / Beşiri

    Kilise ve Manastır

    Mor Kiryakus Manastırı, Beşiri'nin Ayrancı köyünde, Kıra Dağı eteğinde yaklaşık 1.600 yıllık, 2025'te restorasyonu tamamlanan tarihi yapıdır.

    Son güncelleme: 12 Ekim 2026

Batman'da Hazır Rotalar

Tüm rotaları gör

Batman'ı keşfetmek için hazırladığımız özel rotalar.

Batman Mutfağı

Tüm lezzetleri gör

Batman yöresinin tescilli ve geleneksel lezzetleri; tarifleri tescil belgelerinden.

Komşu İller

Batman'a komşu illeri keşfedin.

Batman Hakkında Sık Sorulanlar

Batman'ın nüfusu kaç?

TÜİK'in 31.12.2025 tarihli verisine göre 662.626. Nüfusun 517.785'i Merkez ilçede yaşıyor.

Batman'ın kaç ilçesi var?

Altı: Merkez, Beşiri, Gercüş, Hasankeyf, Kozluk ve Sason.

Hasankeyf'te ne görülür?

Kültür parkına taşınan Zeynel Bey Türbesi, Er-Rızk Camii, Artuklu Hamamı ve İmam Abdullah Zaviyesi. Kale, Dicle'nin yaklaşık 100 m yukarısındaki kayalıkta.

Malabadi Köprüsü Batman'da mı?

Köprü Batman Çayı üzerinde, iki ilin sınırında. İdari olarak Diyarbakır'ın Silvan ilçesinde.

Batman'da ilk petrol ne zaman bulundu?

Raman sahasında petrol 20 Nisan 1940'ta bulundu (Vikipedi EN). Ticari ölçekte petrole 17 Ocak 1946'da Raman-8 kuyusunda, 1.361 m derinlikte ulaşıldı (Timeturk, AA).

Kaynaklar: TÜİK ADNKS 2025 verisini aktaran İLKHA, Batman Çağdaş ve nufusu.com, MGM il istatistikleri (1952–2025), TDV İslam Ansiklopedisi, Küre Ansiklopedisi, Vikipedi (EN), GoTürkiye, Kültür Envanteri, Kültür ve Turizm Bakanlığı Batman İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü, DHA (Milliyet), NTV ve Timeturk (AA) (erişim 12.10.2026).

Keşfetmeye devam et

Yeni yerler, rotalar ve ilham veren içerikler için bültenimize abone ol.

Onay e-postası göndereceğiz; istediğiniz an çıkabilirsiniz.

Daha bitmedi…

Türkiye’de sıradaki keşfin neresi?