Kozluk

Coğrafya

İlçe Dicle vadisinde. Güney kesimi Dicle vadisine ve Batman Çayı yatağına doğru alçalıyor (Küre). Arazinin yaklaşık %30'u dağlık, %45'i ova, %15'i yayla, %10'u dalgalı. Başlıca dağlar Avcı, Taç, Aşit, Meydanoktepe ve Çikalotepe (Küre). Kuzeydeki Mereto Dağı'nın zirvesi 2.973 m. Garzan Çayı ilçeden geçiyor (DHA, 2025). İklim karasal; en soğuk aylar ocak–şubat, en sıcak aylar temmuz–ağustos (Küre).

Kozluk'ta neler görülür?

• Hızır Bey Camii (1512) ve İbrahim Bey Camii: İlçenin tarihi camileri (Küre; DHA, 2025).
• Kozluk Kalesi: İlçedeki tarihi yapılar arasında (Küre).
• Taşlıdere Kaplıcası: Termal turizm için geliştiriliyor (Küre).
• Ayngebire (Tosunpınar) Vadisi: İlçenin iç kesiminde, şelaleli bir vadi (Küre; DHA, 2025).
• Garzan-Cefan Göleti ve Oyuktaş köyündeki balıklı göl (Küre).
• Erzen Antik Kenti: İlçenin güneyinde; Dilmaçoğulları Beyliği'nin başkentiydi (DHA, 2025).
• Malabadi Köprüsü (Diyarbakır): İlçenin batısında, Diyarbakır'ın Silvan ilçesi sınırında, Batman Çayı üzerinde; Kozluk'a değil Silvan'a bağlı. 1147'de Artuklular yaptı; kemer açıklığı 38,6 m. UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesi'nde (Küre; Wikipedia).

Köy ve mahalleler

İlçede bir belde (Bekirhan, 3.202 kişi) ve 70 köy (toplam 26.554 kişi) var. En kalabalık mahalle Sağlık (4.762), en kalabalık köy Yeniçağlar (1.440) (nufusune.com, TÜİK 2025). Köylerden bazıları: Gümüşörgü, Kaletepe, Taşlıdere, Tuzlagözü, Yedibölük ve Derince (Wikipedia).

Yöresel ürünler

Başlıca ürünler tütün, buğday, arpa, mercimek, pamuk ve sebze. Gümüşörgü ve Yedibölük gibi köylerde yetişen Kozluk domatesi ince kabuğu ve sulu yapısıyla biliniyor. Tuzlagözü ve Derince köylerinde ilkbaharda kuyulardan kaya tuzu çıkarılıyor; salamura, peynir ve turşuda kullanılıyor (Küre). İlçenin öne çıkan ürünleri arasında bal, şahran ve armut da var (DHA, 2025).

Yönetim

İlçe, Kozluk Kaymakamlığı ve Kozluk Belediyesi tarafından yönetiliyor; ilçede Bekirhan ile birlikte iki belediye var (Wikipedia). Ekim 2025'te Komando Mahallesi'nde 3. Şehr-i Zor Doğa Kültür Turizm Festivali düzenlendi (DHA, 2025).