İçeriğe geç
Lezzet

Gercüş Mezrune Üzümü

Batman

Gercüş Mezrune Üzümü; Batman'ın Gercüş ilçesinde sulanmadan, yalnızca yağmur suyuyla yetiştirilen, yeşilimsi-sarı, ince kabuklu, çekirdekli sofralık üzümdür; pekmez, sucuk ve pestil yapımında da kullanılır. 2023'te mahreç işaretiyle tescillendi.

Gercüş Mezrune Üzümü Hakkında

Gercüş Mezrune Üzümü nedir?

Tescil belgesine göre Gercüş Mezrune Üzümü, Batman'ın Gercüş ilçesinde yetiştirilen, *Vitis vinifera* türüne ait sofralık bir üzümdür. Taneleri yeşilimsi-sarımsı ve ince kabuklu, meyve eti yumuşak ve renksizdir. Şıra oranı %70–80 olan üzüm pekmez, sucuk, pestil ve şarap yapımında da kullanılır.

Tane ve salkım

  • Taneler orta yuvarlak-elipsoid, 2,08–3,22 g ağırlığındadır; her tanede 1–2 çekirdek bulunur.
  • Salkımlar omuzlu dallı ve konik, 136–503 g ağırlığındadır.
  • Şırada suda çözünür kuru madde %16,7–23,2, toplam asitlik %0,58–0,76'dır; belgeye göre toprağın yüksek potasyum içeriği bu dengeye katkı sağlar.

Yetiştiricilik

Çiçeği erdişi olduğundan bağ tek çeşitle kurulabilir; salkımlar 2. ve 3. boğumda oluştuğundan kısa budamaya uygundur. Bağlar sulanmaz, yalnızca yağmur suyuyla yetişir; toprak yılda üç kez işlenir ve belgeye göre hormon ya da kimyasal madde kullanılmaz. Omca başına verim 4–6 kg'dır.

Hasat ve pekmez

Olgunlaşmamış üzüm 20 Ağustos–20 Eylül arasında toplanıp soğuk hava deposunda 1–2 ay saklanabilir; olgun üzüm ise 20 Eylül–30 Ekim arasında hasat edilir. DHA'nın Ekim 2025 haberine göre bağbozumunun ardından üzüm taş dibeklerde ezilir, şıra bakır kazanlarda odun ateşinde 6–8 saat kaynatılarak pekmez yapılır; ilçede cevizli sucuk ve pestil de hazırlanır.

Coğrafi işaret

Batman Ticaret Borsası'nın 12 Ekim 2021 tarihli başvurusuyla (C2021/000426) 22 Kasım 2023'te 1499 numarayla mahreç işareti olarak tescil edildi; coğrafi sınır Gercüş ilçesidir. Denetimi, borsa koordinasyonunda beş kurumdan uzmanların oluşturduğu merci yılda bir kez yapar.

Aynı ilden: Batman Piçik Yemeği, Batman Şam Böreği, Sason Çileği, Kozluk Domatesi.

  • Coğrafi işaretli
  • Mahreç işareti
  • Üzüm
  • Meyve
  • Bağcılık
  • Tarım ürünü
  • Gercüş
  • Batman

Lezzetin Hikâyesi

Nasıl Üretilir?

  1. Bağı kur Fidanlar geç sonbahar ya da erken ilkbaharda 30–40 cm genişlik ve 50–60 cm derinlikteki çukurlara dikilir.
  2. Bakım yap Toprak yılda üç kez (sonbahar, ilkbahar, yaz) işlenir; bağ sulanmaz, yaz döneminde budama yapılır.
  3. Erken hasat Olgunlaşmamış üzüm 20 Ağustos–20 Eylül arasında yumuşamadan toplanır; 4–14 °C'de kasada 1–2 ay saklanabilir.
  4. Olgun hasat Olgun üzüm 20 Eylül–30 Ekim arasında hasat edilir ve depolanmadan piyasaya sunulur.
  5. Pekmeze işle DHA'nın aktardığına göre üzüm taş dibeklerde ezilir, şırası bakır kazanlarda odun ateşinde 6–8 saat kaynatılır.

Nerede Keşfedilir?

Bu lezzetin nerede bulunabildiği henüz derlenmedi.

Evde Böyle Yapıyoruz

Yukarıdaki tarif tescil metninden. Ama her ev, her köy bu lezzeti biraz farklı yapar. Burada okurlarımızın kendi deneyimleri var; editörümüz okuyup onayladıktan sonra yayımlanır.

Henüz okur katkısı yok. İlk tarifi siz paylaşın.

Siz bu lezzeti nasıl yaparsınız? Paylaşın
Ne paylaşmak istiyorsunuz?

Lütfen kendi deneyiminizi yazın. Başka sitelerden alınmış metinler, reklam, bağlantı ve sağlık iddiaları yayımlanmaz.

Bilmediklerimiz

Bu lezzet için açık soru listesi henüz hazırlanmadı.

Bu lezzeti biliyor musunuz?

Kaynaklar

Katkıda Bulun

Bu lezzetle ilgili bilgi, fotoğraf veya deneyiminizi paylaşarak içeriğin gelişmesine katkı sağlayın.

Katkıda bulunun

Aynı Yöreden Diğer Lezzetler

Tüm lezzetleri gör

Fotoğraf Galerisi

Fotoğraf bekleniyor

Bu lezzeti tattıysanız, fotoğraflarınızı paylaşarak sayfanın zenginleşmesine katkıda bulunabilirsiniz.

İlk fotoğrafı siz paylaşın

Keşfetmeye devam et

Yeni yerler, rotalar ve ilham veren içerikler için bültenimize abone ol.

Onay e-postası göndereceğiz; istediğiniz an çıkabilirsiniz.

Daha bitmedi…

Türkiye’de sıradaki keşfin neresi?