İçeriğe geç

Mezrone üzümü pekmezi ve kumda leblebinin ilçesi

Gercüş

Batman

Gercüş, Batman'a 60 km: mezrone üzümünden pekmez, kumda leblebi, atla saban sürülen Gökçepınar ve 58 köy. 1926'da ilçe oldu; nüfus 18.894.

Gercüş Hakkında

Gercüş, Batman'a bağlı, 914 km² yüzölçümlü bir ilçe. 1926'da ilçe oldu (Wikipedia). 2025 nüfusu 18.894; bunun 6.443'ü ilçe merkezinde yaşıyor (TÜİK ADNKS, nufusune.com). Bağları, pekmezi ve kumda kavrulan leblebisiyle biliniyor.

Gercüş nerede?

İlçe merkezi 37°34′ kuzey, 41°23′ doğu koordinatlarında (Wikipedia). Batman kent merkezine karayoluyla yaklaşık 60 km (arasikackm.com). İlçenin tek beldesi Kayapınar, 37,56° kuzey ve 41,17° doğuda (Wikipedia).

Kısa tarih

  • Geç Antik Çağ'a ait bir aziz yaşamı metnine göre yerleşimi 421'den önce bir Romalı asker kurdu. Gercüş, 698'de ölen bir din adamının yaşam öyküsünde de geçiyor (Wikipedia).
  • 20. yüzyıl başında Gercüş, Midyat kazasına bağlıydı (Wikipedia).
  • İlçe 1926'da kuruldu (Wikipedia). 1960 sayımında kasabanın nüfusu 2.354'tü (Wikipedia).
  • Hisar, 2013'teki idari düzenlemeye kadar belde statüsündeydi; bugün köy (Wikipedia).

Coğrafya

Arazi yer yer dik ve taşlık. Gökçepınar ve çevresindeki köylerde traktörün giremediği tarlalar bugün de atla ve sabanla sürülüyor (İHA, 2026). İlçede bağlar ve meyve bahçeleri yaygın; 2023'te badem ağaçlarının erken çiçek açması üzerine bağ budaması da erken başladı (CNN Türk, 2023). Gökçe köyü yakınlarında, IUCN Kırmızı Listesi'ndeki Avrasya porsuğu görüntülendi (Hürriyet).

Gercüş'te neler görülür?

  • Bağlar ve pekmez kazanları: Hasat döneminde köylerde üzüm taş havuzlarda eziliyor, şıra bakır kazanlarda kaynatılıyor (DHA, 2024).
  • Gökçepınar: Yaklaşık 100 yıllık at ve sabanla sürüm geleneğinin sürdüğü köy (İHA, 2026).
  • Bağlarbaşı Mahallesi: 60 yıldır balta gibi tarım aletleri döven ilçenin son demircilerinden birinin atölyesi burada (DHA, 2021).
  • Kayapınar: İlçenin tek beldesi; Pınarbaşı ve Yeşilyurt mahallelerinden oluşuyor (nufusune.com).

Köy ve mahalleler

İlçeye 58 köy bağlı (Wikipedia). Merkezdeki mahalleler: Bağlarbaşı (3.124), Yolağzı (1.623), Çukurçeşme (944) ve Pınarbaşı (752). Kayapınar beldesinin nüfusu 2.180. En kalabalık köyler Kırkat (514), Gökçepınar (460) ve Hisar (445) (nufusune.com, TÜİK 2025).

Yöresel ürünler

  • Pekmez: İlçeye özgü mezrone üzümünden yapılıyor. Sabah erkenden toplanan üzüm taş havuzlarda eziliyor. Şıra bakır kazanlarda odun ateşinde ortalama 6–8 saat kaynatılıyor; temizlemek için içine küçük beyaz bir taş atılıyor (DHA, 2024).
  • Kumda leblebi: Haşlanan nohut, odun ateşinde ısıtılan kumun içinde yaklaşık 10 dakika karıştırılıyor. Altın rengini alınca elenip kabukları ayıklanıyor (Hürriyet, 2026).
  • Antep fıstığı ve safran: Poyraz köyünde bir çiftçi fıstık bahçesinin 10 m²'lik bölümünde safran denedi; ertesi yıl 3 dönüme çıkmayı planlıyor (DHA, 2025).

Yönetim

İlçe, Gercüş Kaymakamlığı ve Gercüş Belediyesi tarafından yönetiliyor. Kayapınar'ın ayrı bir belediyesi var (Wikipedia).

Gercüş'ün Batman'daki Yeri

Batman sayfası

Batman ilçeleri. Koyu olanların sayfası hazır, tıklayınca açılır.

Gercüş'teki Yerler

Henüz yer sayfası bulunmuyor

Gercüş'te yer alan doğal, tarihi veya kültürel alanlar için içerik çalışmaları devam ediyor. Bildiğiniz bir yer varsa bizimle paylaşın.

Yer önerin

Gercüş'ün Köy ve Mahalleleri (41)

Tüm köy ve mahalleleri gör

İçeriği olan köy/mahalleler

Diğer köy ve mahalleler

  • Akburç
  • Akyar
  • Ardıç
  • Ardıçlı
  • Aydınca
  • Aydınlı
  • Babnir
  • Bağlarbaşı
  • Bağlıca
  • Bağözü
  • Başarköy
  • Başova
  • Becirman
  • Boğazköy
  • Çalışkan
  • Cevizli
  • Çiçekli
  • Çukurçeşme
  • Çukuryurt
  • Dereiçi
  • Dereli
  • Doruk
  • Düzmeşe
  • Eymir
  • Geçitköy
  • Gökçe
  • Gökçepınar
  • Gönüllü
  • Gürbüz
  • Güzelöz
  • Hisar
  • Kantar
  • Karalan
  • Kayalar
  • Kesiksu
  • Kırkat
  • Kışlak
  • Koçak
  • Kömürcü
  • Koyunlu

Gercüş'e Yakın Rotalar

Henüz rota bulunmuyor

Gercüş ve çevresinde rotalar üzerinde çalışıyoruz.

Galeri

1 fotoğraf

Gercüş ile Komşu İlçeler

Tüm komşu ilçeleri gör

Gercüş'ün Değerleri

Tümünü gör

Bilmediklerimiz

Siz de katkıda bulunun

Kaynaklar

Tüm kaynakları gör

Katkıda Bulun

Gercüş hakkındaki bilginizi, fotoğraflarınızı ve deneyimlerinizi bizimle paylaşın. Bu coğrafyayı birlikte daha iyi tanıtalım.

Katkıda bulunun

Keşfetmeye devam et

Yeni yerler, rotalar ve ilham veren içerikler için bültenimize abone ol.

Onay e-postası göndereceğiz; istediğiniz an çıkabilirsiniz.

Daha bitmedi…

Türkiye’de sıradaki keşfin neresi?