Âlim, kıraat hocası ve Çat müftüsü · 1918 – 2011
Muhammed Halis Emek
Muhammed Halis Emek (1918–2011), Erzurumlu âlim ve kıraat hocası; Çat müftüsü, aşere icazetiyle öğrenci yetiştirdi.
Hayatı
Çat Müftüsü Muhammed Halis Emek kimdir?
Muhammed Halis Emek (1918–2011), Çat müftüsü olarak tanınan Erzurumlu bir din âlimi ve Kur'an kıraati hocasıdır. Çöğender köyünde doğmuştur; ailesi aslen Tortum'dandır. Önemi, 1968'de aldığı aşere (on kıraat) icazetiyle Erzurum'da kıraat öğretimini yeniden canlandırması ve sonradan müftü ve akademisyen olacak birçok öğrenci yetiştirmesidir.
Doğumu ve ailesi
1918'de, babası Yusuf Sâim Efendi'nin imamlık yaptığı Çöğender köyünde doğdu. Annesinin adı Muteber Hanım'dır. Ailesi aslen Tortum'un Aşağı Serdarlı (Aşağı Katıklı) köyündendir.
Eğitimi
Hafızlığını dokuz ayda, ilkokulu üç yılda bitirdi. Sefkarlı Müderris Abdurrahman Efendi ve Babadereli Seyyid Ahmed Has Efendi'den medrese dersleri okudu ve Ahmed Has Efendi'den klasik usulde icazet aldı. 1968'de Diyanet İşleri Başkanlığının açtığı dört aylık aşere kursunda Mehmet Rüştü Aşıkkutlu'dan okudu ve 24 Ekim 1968'de aşere icazeti aldı.
Görevleri
- 1945'te askerliğini tamamladı.
- Çat ilçe müftülüğüne atandı (atama 1957, göreve başlama 1960 olarak geçer).
- 1960 askerî müdahalesinden sonra darbe karşıtı olduğu gerekçesiyle sekiz ay hapis yattı.
- 25 Ekim 1966'da Erzurum İl Müftülüğüne vaiz olarak atandı.
- 28 Şubat 1982'de emekli oldu.
Öğrencileri
Kaynakta adı geçen öğrencileri arasında Prof. Dr. Nihat Temel, Prof. Dr. Muhammed Sadi Çöğenli, Dr. Ömer Önal, müftüler Mahmut Gürbulak, Ali Kotan ve Sıtkı Daloğlu ile hafızlar Mehmet Koşapınar, Nazif Şehidoğlu, Mahmut Akçay ve Abdullah Karataş bulunur.
Erzurum için önemi
Yusuf Çınar'ın çalışmasına göre Halis Emek, hocasının yöntemini izleyerek Erzurum'da kıraat öğretiminin sürmesini sağlayan isimlerden biridir. Hayatı ve dersleri Zeki Koçak'ın iki ayrı kitabına konu olmuştur.
Son yılları ve ölümü
21 Ocak 2011'de vefat etti. Cenaze namazı Lala Paşa Camii'nde kılındı ve Erzurum Asrî Mezarlığı'na defnedildi.
Kaynaklar arasındaki farklar
Akademik makale doğduğu Çöğender köyünü Çat ilçesine bağlı gösterir. Bugün Çöğender adlı yerleşim ise Pasinler ilçesindedir. Bu fark henüz çözülemedi.
Erzurum'un öteki müftüleri için Sakıp Danışman sayfasına bakabilirsin.
Muhammed Halis Emek Hakkında Sık Sorulanlar
Halis Emek nerelidir?
Çöğender köyünde doğdu; ailesi aslen Tortum'un Aşağı Serdarlı (Aşağı Katıklı) köyündendir.
Neden "Çat Müftüsü" diye anılır?
1950'lerin sonunda Çat ilçe müftülüğüne atandığı için.
Kıraat alanındaki önemi nedir?
1968'de aşere icazeti aldı ve bu yöntemle birçok öğrenci yetiştirdi.
Mezarı nerede?
Erzurum Asrî Mezarlığı'nda.
Halis Emek'in öğrencileri kimlerdir?
Prof. Dr. Nihat Temel, Prof. Dr. Muhammed Sadi Çöğenli, Dr. Ömer Önal ile müftüler Mahmut Gürbulak, Ali Kotan ve Sıtkı Daloğlu bunlar arasındadır.
Erzurum'un Değerleri
Tümünü gör- Abdürrahim Şerif Beygu Tarihçi ve tarih öğretmeni 1894–1944
- Ahmet Hulusi Seven Halk müziği yorumcusu, Erzurum türkülerinin kaynak kişisi 1924–2017
- Ali Karaavcı Düşünür, deneme ve hikâye yazarı · Narman 1942
-
Alvarlı Muhammed Lutfi Efendi
Mutasavvıf, şair, Nakşibendî-Hâlidî şeyhi · Pasinler / Alvar
1868–1956
-
Arif Sağ
Halk müziği sanatçısı, bağlama icracısı · Aşkale / Dallı
1945
- Âşık Erbâbî 19. yüzyıl Erzurum halk şairi ve usta âşık · Aziziye / Kahramanlar 1805–1882
- Âşık Yaşar Reyhanî Halk şairi ve saz âşığı · Pasinler / Alvar 1934–2006
- Behçet Mahir Meddah ve halk hikâyecisi
- Cahit Koytak Şair ve çevirmen 1949
Keşfetmeye devam et
Yeni yerler, rotalar ve ilham veren içerikler için bültenimize abone ol.