İçeriğe geç
Kale ve Tabya

Diyarbakır Surları ve İçkale

Diyarbakır / Sur

Son güncelleme: 13 Ekim 2026

Saha ziyareti yapılmadı; bilgiler kaynaklardan derlendi

Suriçi'ni çevreleyen yaklaşık 5,8 km'lik surlar ve İçkale, 2015'ten beri UNESCO Dünya Mirası Listesi'nde yer alan kültürel peyzajın ana parçasıdır.

Hakkında

Hakkında
Diyarbakır Surları, Sur ilçesindeki tarihi kent merkezini çevreleyen savunma yapısıdır. Surlar, Hevsel Bahçeleri ile birlikte 2015'te "Diyarbakır Kalesi ve Hevsel Bahçeleri Kültürel Peyzajı" adıyla UNESCO Dünya Mirası Listesi'ne alındı (UNESCO). UNESCO, sur hattının uzunluğunu 5,8 km olarak veriyor ve surlarda farklı dönemlere ait 63 kitabe bulunduğunu belirtiyor (UNESCO).

Surlar iki bölümden oluşur: kenti saran Dış Kale ve kuzeydoğudaki İçkale. Dış Kale yaklaşık 5.200 m, İçkale yaklaşık 599 m uzunluğundadır (Kure Ansiklopedi). İçkale, UNESCO yönetim belgelerinde birinci derece arkeolojik sit olarak geçer ve antik yerleşimin çekirdeği olan Amida Höyüğü'nü içerir (UNESCO).

Tarihçe
Surların kökeni Roma dönemindeki Amida kentine bağlanır. Vikipedi, ilk yapımı MS 297'ye, kapsamlı genişletmeyi ise MS 349'da İmparator II. Constantius dönemine tarihler (Vikipedi). Sonraki yüzyıllarda Bizans, Abbasi, Mervani, Selçuklu, Artuklu ve Osmanlı dönemlerinde onarımlar yapıldı (Vikipedi). Güneybatıdaki Ulu Beden ve Yedi Kardeş burçları, Artuklu hükümdarı Melik Salih Mahmud döneminde 1208-1209'da inşa edildi (Kure Ansiklopedi). Surlardaki kitabelerin çoğu İslami döneme aittir; Osmanlı onarım kitabeleri 1525-1527 yıllarını kapsar (Kure Ansiklopedi).

2000-2007 arasında belediye öncülüğünde surların üzerine bitişik yapılar kaldırıldı ve sur boyunca park düzenlendi (Vikipedi). Sur ilçesinde 2 Aralık 2015-10 Mart 2016 arasında sokağa çıkma yasakları uygulandı (Bianet, 2019). Bu dönemdeki çatışmalarda Suriçi'nde çok sayıda yapı zarar gördü; Mart 2016'da hükümet hasarlı tarihi yapıların onarımı ve yıkılan konutların yeniden yapımı için bir proje başlattı, TMMOB ise projeyi eleştirdi (Vikipedi). UNESCO, 2019'da yerinde inceleme yapılana kadar alandaki bazı çalışmaların durdurulmasını tavsiye etti (Bianet, 2019).

Mimari
Vikipedi'ye göre surlarda başlangıçta 82 burç vardı; kaynak bugün dış surda 65, İçkale'de 18 burcun kaldığını yazar (Vikipedi). Kure Ansiklopedi ise Dış Kale için 82, İçkale için 19 burç sayısını verir (Kure Ansiklopedi). Burçlar 2 ile 4 katlıdır (Vikipedi). Dış Kale'nin dört ana kapısı Dağ Kapı, Urfa Kapı, Mardin Kapı ve Yeni Kapı'dır; Çift Kapı ve Tek Kapı tali kapılardır (Kure Ansiklopedi). İçkale'nin kapıları Saray, Küpeli, Fetih ve Oğrun kapılarıdır (Kure Ansiklopedi).

Neler görülür?
İçkale bugün Diyarbakır Müzesi'nin bulunduğu 14 tescilli yapıdan oluşan bir komplekstir. Bunlar arasında Amida Höyüğü ve Artuklu Sarayı, Saint George Kilisesi, Hz. Süleyman Camii, Artuklu Kemeri ve eski adliye ile cezaevi binaları yer alır (turkishmuseums.com). Yapıların restorasyonu 2006-2014 arasında yapıldı ve müze 2014'te ziyarete açıldı; müzede yaklaşık 136 bin eser bulunuyor (DHA, 2024). Kompleks 2024'ün ilk 11 ayında 187 bin ziyaretçi ağırladı (DHA, 2024).

Ziyaret
Surların büyük bölümü açık alandadır ve kapılar arasında sur boyunca yürünebilir. İçkale'deki müze için 2024-2025 tarifesinde yaz döneminde 08.30-19.00, kış döneminde 08.30-17.00 saatleri belirtilmiştir (turkishmuseums.com). Güncel saat ve ücret için ziyaretten önce Müze Kart ve müze sitesinin kontrol edilmesi önerilir.

  • Öne çıkan 5,8 km sur, 63 kitabe ve İçkale müze kompleksi
  • Eski adı Amida
  • Kategori Kale ve Tabya

Galeri

1 fotoğraf

Harita

Konum Bilgileri

37.910861, 40.227278

Diyarbakır / Sur

Haritada Aç

Bu yer bir rotada

Surlar, Hevsel Bahçeleri ve On Gözlü Köprü: 4 durak, Diyarbakır Surları ve İçkale 1. durak.

Rotanın tamamı, açıklamaları ve konumunuza göre sıralama rota sayfasında.

Rotayı aç
  1. Diyarbakır Surları ve İçkale Buradasınız

    Başlangıç

Buradan Az Ötede

Diyarbakır Surları ve İçkale'ye yakın tarihi ve doğal yerler

Tüm benzer yerleri gör

Kaynaklar

  • UNESCO “Diyarbakır Fortress and Hevsel Gardens Cultural Landscape”, (erişim 13.10.2026)
  • Vikipedi “Fortifications of Diyarbakır”, (erişim 13.10.2026) Ansiklopedi
  • Kure Ansiklopedi “Diyarbakır Surları”, (erişim 13.10.2026) Ansiklopedi
  • Kültür ve Turizm Bakanlığı “Diyarbakır Museum” (turkishmuseums.com), (erişim 13.10.2026) Resmî Yayın
  • DHA “136 bine yakın eserin bulunduğu İçkale Müze Kompleksi’ni 11 ayda 187 bin kişi ziyaret etti” (2024), (erişim 13.10.2026)
  • Bianet “UNESCO, Sur İçin Türkiye'den Tarih İstedi” (2019), (erişim 13.10.2026)
Kaynak öner

Katkıda Bulun

  • Fotoğraf Paylaş

    Diyarbakır Surları ve İçkale'den fotoğraflarınızı paylaşın, bu yerin tanıtımına katkıda bulunun.

    Fotoğraf yükle
  • Bilgi Ekle

    Ziyaret deneyiminiz, tarihçe bilgisi veya diğer detayları paylaşın.

    Bilgi ekle
  • Hata Düzelt

    Yanlış veya eksik olduğunu düşündüğünüz bilgileri bize bildirin.

    Hata bildir
  • Kaynak Öner

    Bu yerle ilgili güvenilir kaynakları (kitap, makale, web sitesi vb.) paylaşın.

    Kaynak ekle

Gelen Katkılar

  • Daha fazla katkı bekliyoruz

    Siz de deneyimlerinizi paylaşarak Diyarbakır Surları ve İçkale hakkındaki bilgilerin zenginleşmesine yardımcı olun.

    Katkıda bulunun

Keşfetmeye devam et

Yeni yerler, rotalar ve ilham veren içerikler için bültenimize abone ol.

Onay e-postası göndereceğiz; istediğiniz an çıkabilirsiniz.

Daha bitmedi…

Türkiye’de sıradaki keşfin neresi?