Diyarbakır Ulu Camii
Başlangıç
Kilise ve Manastır
Surp Giragos Ermeni Kilisesi
Diyarbakır / Sur
Son güncelleme: 13 Ekim 2026
Saha ziyareti yapılmadı; bilgiler kaynaklardan derlendi
Sur'daki tarihi Ermeni kilisesi; 1883'te bugünkü biçimiyle yeniden yapıldı, 2011'de ve 2015-2016 sonrası onarımla 2022'de yeniden ibadete açıldı.
Hakkında
Hakkında
Surp Giragos Ermeni Kilisesi, Diyarbakır'ın surlarla çevrili tarihi merkezinde, Sur ilçesinin Özdemir Mahallesi'nde yer alır (Küre Ansiklopedi). Kilise, kentteki Ermeni toplumunun ibadet yeridir ve uzun kapalı kalma dönemlerinin ardından bugün yeniden kullanılmaktadır. Yapı, Diyarbakır Ermeni cemaatinin vakfına aittir (Medyascope, 2022).
Tarihçe
Kilisenin kesin yapım tarihi bilinmemektedir. Kitabelere dayanan anlatımlar yapının 1515-1518 yıllarında var olduğunu belirtir (Küre Ansiklopedi; Vikipedi). Bazı haber kaynaklarında ise daha eski bir tarih verilir (Medyascope, 2022). Kilise 1722'de onarılmış, 1729'da genişletilmiştir. 1881'deki büyük yangında harap olmuş ve 1883'te aynı yerde bugünkü biçimiyle yeniden yapılmıştır (Küre Ansiklopedi).
Çan kulesi 1914-1915 yıllarında top ateşiyle yıkılmış, 1916'da tamamen ortadan kaldırılmıştır (Küre Ansiklopedi; Vikipedi). Yapı I. Dünya Savaşı sırasında Alman subaylarının karargâhı, sonra bez deposu olarak kullanılmış, 1960'a kadar askeri depo işlevi görmüştür (Küre Ansiklopedi). 1980'lerde Ermenilerin kentten göçüyle kilise terk edilmiştir (Medyascope, 2022).
Kilise vakfı ile Diyarbakır Büyükşehir Belediyesi'nin desteklediği onarımın ardından 23 Ekim 2011'de yeniden ibadete açılmıştır (Vikipedi). 2013'te yeni bir çan takılmıştır (Medyascope, 2022).
Kasım 2015 ile Mart 2016 arasında Sur'da süren çatışmalar ve sokağa çıkma yasakları döneminde kilise kapandı. Vakıf yöneticileri yapının ciddi zarar gördüğünü açıkladı (Medyascope, 2022). Mart 2016'da Sur'daki çok sayıda taşınmazla birlikte kilise için de acele kamulaştırma kararı alındı (Vikipedi). Daha sonra Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'nın üstlendiği restorasyon tamamlandı. Kilise 7 Mayıs 2022'de resmi törenle açıldı, ertesi gün ilk ayin yapıldı (Medyascope, 2022).
Mimari
Yapı doğu-batı doğrultusunda uzanır ve girişi batı yönündedir. Narteks, naos, kadınlar mahfili, apsis ve ek yapılardan oluşur (Küre Ansiklopedi). Dikdörtgen planlıdır; yaklaşık 31 metre uzunluk ve 35 metre genişliktedir. İç mekânda 16 tek parça sütunun taşıdığı 20 kemer bulunur (Vikipedi).
Kilisede toplam yedi sunak vardır: beşi zemin katta doğu duvarı boyunca, ikisi üst kattadır (Vikipedi). Apsisin iki yanında vaftiz bölümleri yer alır. Duvarlarda dokuz taş kitabe bulunur (Küre Ansiklopedi). Vikipedi'de kilisenin yaklaşık 3.000 kişilik kapasiteye sahip olduğu belirtilir.
Yıkılan eski çan kulesinin yerine bir dönem 29 metre yüksekliğinde, beş katlı bir kule yapıldığı aktarılır (Küre Ansiklopedi). Bu kule bugün ayakta değildir.
Ziyaret
Kilise aktif bir ibadet yeridir. Ayinler ve özel günlerde cemaat toplanır; 2022'de yaklaşık 70 yıl sonra ilk cenaze töreni burada yapılmıştır (Medyascope, 2022). Ziyaret saatleri ve giriş koşulları için resmi bir kaynakta güncel bilgi bulunamadı. Ziyaretten önce kilise vakfı ya da yerel turizm danışma ofisiyle iletişime geçmek yararlı olur. İbadet sırasında sessizliğe ve fotoğraf kurallarına uyulmalıdır.
- Öne çıkan Yedi sunaklı, 16 tek parça sütunlu geniş ibadet salonu
- Kategori Kilise ve Manastır
Galeri
1 fotoğrafHarita
Surp Giragos Ermeni Kilisesi
Bu yer bir rotada
Diyarbakır Suriçi yürüyüşü: 9 durak, Surp Giragos Ermeni Kilisesi 6. durak.
Rotanın tamamı, açıklamaları ve konumunuza göre sıralama rota sayfasında.
Rotayı aç-
-
Hasan Paşa Hanı
Sur
-
-
-
-
Surp Giragos Ermeni Kilisesi Buradasınız
Sur
-
-
-
Deliller Hanı
Sur
Buradan Az Ötede
Surp Giragos Ermeni Kilisesi'ne yakın tarihi ve doğal yerler
Tüm benzer yerleri gör
Kaynaklar
- Küre Ansiklopedi “Surp Giragos Ermeni Kilisesi”, (erişim 13.10.2026) Ansiklopedi
- Vikipedi (İngilizce) “St. Giragos Armenian Church”, (erişim 13.10.2026) Ansiklopedi
- Medyascope “Diyarbakır’daki Surp Giragos Ermeni Kilisesi yedi yıl sonra ibadete açılıyor” (2022), (erişim 13.10.2026)
- Medyascope “Diyarbakır’daki Surp Giragos Ermeni Kilisesi’nde yaklaşık 70 yıl sonra ilk cenaze töreni” (2022), (erişim 13.10.2026)
Katkıda Bulun
-
Fotoğraf Paylaş
Surp Giragos Ermeni Kilisesi'nden fotoğraflarınızı paylaşın, bu yerin tanıtımına katkıda bulunun.
Fotoğraf yükle -
Bilgi Ekle
Ziyaret deneyiminiz, tarihçe bilgisi veya diğer detayları paylaşın.
Bilgi ekle -
Hata Düzelt
Yanlış veya eksik olduğunu düşündüğünüz bilgileri bize bildirin.
Hata bildir -
Kaynak Öner
Bu yerle ilgili güvenilir kaynakları (kitap, makale, web sitesi vb.) paylaşın.
Kaynak ekle
Gelen Katkılar
-
Daha fazla katkı bekliyoruz
Siz de deneyimlerinizi paylaşarak Surp Giragos Ermeni Kilisesi hakkındaki bilgilerin zenginleşmesine yardımcı olun.
Katkıda bulunun
Keşfetmeye devam et
Yeni yerler, rotalar ve ilham veren içerikler için bültenimize abone ol.