İçeriğe geç

Munzur Vadisi Milli Parkı, Pertek Kalesi, Çemişgezek

Tunceli

Tunceli, 1971'de milli park olan Munzur Vadisi, Keban Gölü'ndeki Pertek Kalesi, Çemişgezek'in tarihi camileri ve Munzur balıyla bilinen Doğu Anadolu ili.

  • 8 İlçe
  • 13 Yer sayfası
  • 409 Köy
  • 1 Rota
  • 0 Yazı

Tunceli Hakkında

Tunceli, Doğu Anadolu'nun Yukarı Fırat bölümünde, dağlarla çevrili bir il. Şehir merkezi Munzur Çayı ile Pülümür Çayı'nın birleştiği dar vadide kurulu. İlin en bilinen yeri, 1971'de milli park ilan edilen Munzur Vadisi. Vadide yaklaşık 1.500 bitki türü var, bunların 43'ü endemik. Güneyde Keban Baraj Gölü uzanıyor. Göl içinde ada gibi kalan Pertek Kalesi, Çemişgezek'teki 600 yılı aşkın Yelmaniye Camii, Mazgirt'teki Elti Hatun Camii ve Ovacık Kayak Merkezi öteki başlıca duraklar. Sofrada coğrafi işaretli Munzur balı ve Tunceli sarımsağı öne çıkıyor.

Tunceli nerede, kaç ilçesi var?

Tunceli sekiz ilçeden oluşuyor: Merkez, Çemişgezek, Hozat, Mazgirt, Nazımiye, Ovacık, Pertek ve Pülümür. Kuzeyde ve batıda Erzincan, doğuda Bingöl, güneyde Elazığ ile komşu (Vikipedi EN). İl, 25 Aralık 1935'te kabul edilen kanunla kuruldu. Vali, yeni merkeze 1 Ocak 1947'de taşındı (TDV İslam Ansiklopedisi).

  • Nüfus: 85.083 (31.12.2025, TÜİK ADNKS). Bir önceki yıl 86.612'ydi, yani 1.529 kişi azaldı. İlçeler: Merkez 41.045, Pertek 10.569, Çemişgezek 7.505, Mazgirt 7.257, Ovacık 6.700, Hozat 5.332, Pülümür 3.580, Nazımiye 3.095. Tunceli, Bayburt'tan sonra Türkiye'nin en az nüfuslu ikinci ili.
  • Yüzölçümü: Yaklaşık 7.582 km² (Vikipedi EN; Küre 7.583 km² veriyor). Nüfus yoğunluğu km² başına 12 kişi civarında.
  • Rakım: Şehir merkezi 914–970 m arasında gösteriliyor (Vikipedi EN, TDV).
  • Dağlar: Munzur, Mercan ve Bağırpaşa dağları. Munzur Dağları'nın en yüksek noktası Akbaba Tepesi, 3.463 m (Küre).
  • Akarsular ve göller: Munzur Suyu, Pülümür Çayı, Peri Suyu ve Mercan Deresi Fırat havzasına akıyor. Dağlarda Karagöl, Koçgölü ve Mercan gölleri gibi küçük buzul gölleri var (Küre).
  • Köyler: İlde 366 köy ve 1.087 mezra kayıtlı (Vikipedi EN).

Tunceli'nin iklimi nasıl, ne zaman gidilir?

Karasal ve sert bir iklim var. MGM'nin 1960–2025 ölçümlerine göre ocak ortalaması -1,8 °C, temmuz ortalaması 27,1 °C. Kaydedilen en yüksek sıcaklık 43,5 °C, en düşük -30,3 °C. 10 Şubat 1976'da 285 cm kar kalınlığı ölçüldü.

Yağış kış ve bahara toplanıyor. En yağışlı ay aralık (133,0 mm), ardından ocak (127,9 mm). Temmuz (5,9 mm) ve ağustos (4,6 mm) neredeyse kurak geçiyor. Aylık ortalamaların toplamı yaklaşık 867 mm.

  • Haziran–eylül: Munzur Vadisi, kamp, yürüyüş, rafting ve baraj gölünde tekne için en uygun dönem. Temmuzda ayda ortalama 1,6 gün yağış var.
  • Ekim: Ortalama 14,6 °C. Sonbahar renkleri için iyi, ama akşamlar serin.
  • Aralık–mart: Kar ve kayak dönemi. Ovacık Kayak Merkezi yılda yaklaşık dört ay hizmet veriyor (TRT Haber).

Tunceli'de neler görülür?

Munzur Vadisi Milli Parkı

Milli park 1971'de ilan edildi ve yaklaşık 42.000 hektar. Merkez ile Ovacık ilçeleri arasında uzanıyor, şehre yaklaşık 8 km uzaklıkta başlıyor (Küre). Vadide ayı, vaşak, yaban keçisi, su samuru ve kırmızı benekli alabalık yaşıyor. Doğa yürüyüşü, kamp ve fotoğraf için en çok tercih edilen alan burası. Munzur Çayı üzerindeki 36 km'lik rafting parkuru, Türkiye'nin en uzun parkuru olarak anılıyor ve şampiyonalara ev sahipliği yaptı (BirGün). Kurak yıllarda debi düştüğü için rafting sezonu erken bitebiliyor.

Ovacık: Munzur Gözeleri ve kayak merkezi

Ovacık, Munzur Dağları'nın eteğinde. Yakınında Yeşilyazı ve Zeranik ovaları var (Küre). Munzur Gözeleri, ilçe merkezine 15–17 km uzaklıkta. Munzur Çayı burada kayalık yamaçlardan çıkan çok sayıda kaynaktan doğuyor. Alan birinci derece doğal sit ve milli park sınırları içinde (Küre). Ovacık Kayak Merkezi ilçe merkezine yaklaşık 3 km. 1.200 m'lik ana pist, çocuklar ve yeni başlayanlar için 300 m'lik pist, 100 kişi kapasiteli bir teleski ve 70 yataklı konaklama var (TRT Haber).

Pertek Kalesi ve Keban Baraj Gölü

Pertek'teki kale, Murat Nehri kıyısındaki bir tepeye kurulmuştu. Keban Baraj Gölü çevresini kaplayınca ada görünümü kazandı. Yapım tarihi bilinmiyor, Osmanlı döneminde de kullanıldı (TRT Haber). 2024 yazından beri Pertek feribot iskelesinden kalkan teknelerle göl üzerinde yaklaşık 5 km gidilerek kaleye ulaşılıyor (NTV). İlçede ayrıca 16. yüzyıldan Sağman Camii (1565–1570), Çelebi Ali Camii (1569–1570) ve Sungur Bey Camii (1577) bulunuyor (TDV).

Çemişgezek

Çemişgezek, ilin tarihi yapı bakımından en zengin ilçesi. Yelmaniye Camii (Medrese Camii), giriş kitabesine göre 1398–1406 arasında medrese olarak yapıldı. Tek kubbeli, minaresiz yapının girişindeki sekizgen "denge sütunları" Türkiye'de nadir görülen bir örnek (Küre, NTV/İHA). Kale Mahallesi'ndeki Süleymaniye (Kale) Camii Osmanlı dönemine ait (Küre). İlçe merkezine yaklaşık 3 km uzaklıktaki Tağar Köprüsü 1807–1808'de yapıldı (Hürriyet/İHA). Eski Hamam (15. yüzyıl), Tekya Türbesi (1572), Ferruhşad Türbesi, Yeni Hamam (1701–1702) ve Hamidiye Medresesi (1861–1862) öteki yapılar (TDV).

Mazgirt

Mazgirt'teki Elti Hatun Camii, kitabesine göre 1252'de yapıldı. Kesme taştan, dikdörtgen planlı. Mihrabı yeşil çinilerle çevrili, kuzey cephesinde mukarnaslı bir çeşme var. Minaresi 1952'de eklendi (Küre). Elti Hatun Türbesi de ilçede (TDV). Mazgirt Kalesi, kasabanın batısındaki kayalık bir platformda. Bazı surları ayakta, kalan duvarlar büyük olasılıkla 13. yüzyıl ortasına ait (Vikipedi EN).

Merkez, Uzunçayır Baraj Gölü ve Pülümür Vadisi

Merkez ilçede Munzur ve Pülümür çaylarının kıyısında plaj olarak düzenlenen alanlar var. Yaz aylarında Uzunçayır Baraj Gölü'nde tur tekneleri ve su sporları yapılıyor (Habertürk/AA). Baraj, şehrin yaklaşık 14 km güneyinde. 1994–2009 arasında yapıldı, gölü 13,43 km² (Vikipedi EN). Pülümür Vadisi, Pülümür Çayı boyunca uzanıyor ve 1.650 m'ye kadar yükseliyor. Yürüyüş, kamp, piknik ve sportif balıkçılık için uygun. Ağlayan Kayalar ve Zenginpınar Şelalesi vadinin bilinen noktaları (Küre).

Hozat ve Nazımiye

Hozat'ta 1881'de birlikte yapılan Emin Ağa Camii ve Hamamı var. Cami restore edildi, hamam ise harap durumda ve restorasyon bekliyor (Hürriyet, Aralık 2025). Nazımiye, ilin en yüksek ilçelerinden. İlçe merkezine 16 km uzaklıktaki Aşağı Doluca köyü, Pembelik Baraj Gölü kıyısında (İstiklal).

İlçeler ve köyler

  • Merkez: 41.045 kişi. Valilik, Munzur Vadisi girişi ve Uzunçayır Baraj Gölü.
  • Pertek: 10.569 kişi. Pertek Kalesi, 16. yüzyıl camileri, Keban Baraj Gölü kıyısı.
  • Çemişgezek: 7.505 kişi. Yelmaniye Camii, Tağar Köprüsü, hamamlar ve türbeler.
  • Mazgirt: 7.257 kişi. Elti Hatun Camii ve Mazgirt Kalesi.
  • Ovacık: 6.700 kişi. Munzur Gözeleri ve kayak merkezi.
  • Hozat: 5.332 kişi. Emin Ağa Camii ve Hamamı.
  • Pülümür: 3.580 kişi. Pülümür Vadisi ve Zenginpınar Şelalesi.
  • Nazımiye: 3.095 kişi. İlin en küçük ilçesi. 543 km², 25 köy (Vikipedi EN).

İlde toplam 366 köy ve 1.087 mezra bulunuyor (Vikipedi EN).

Yöresel lezzetler

  • Munzur balı: 19 Şubat 2024'te 1541 numarayla menşe adı olarak tescillendi. Başvuruyu Tunceli İl Tarım ve Orman Müdürlüğü yaptı. Anadolu arısı kolonileriyle üretilen sarımtırak-haki renkte bir çiçek balı. Süzme ve petekli satılıyor (Küre, NTV).
  • Tunceli sarımsağı: Bölgeye özgü, endemik bir dağ sarımsağı (Allium tuncelianum). 1.000–2.500 m rakımda, taşlık arazide yetişiyor. Tek dişli olması en belirgin özelliği. Öteki sarımsaklardan daha tatlı ve daha az kokulu. 2019'da coğrafi işaret aldı (Küre).
  • Ulukale dutu: Munzur balı ve Tunceli sarımsağıyla birlikte ilin coğrafi işaretli ürünleri arasında anılıyor (İstiklal).

Yönetim

Tunceli Valisi: Şefik Aygöl (Yeni Birlik, Temmuz 2026). İl 25 Aralık 1935 tarihli kanunla kuruldu. Valilik yeni merkeze 1 Ocak 1947'de taşındı (TDV İslam Ansiklopedisi).

Gitmeden bilmen gerekenler

  • Kış uzun ve sert. Ocak ortalaması sıfırın altında, ölçülen en düşük sıcaklık -30,3 °C. Dağ yollarında kış lastiği ve zincir bulundur.
  • Yaz kurak ve sıcak. Temmuz ve ağustosta sıcaklık 40 °C'yi geçebiliyor. Yürüyüşleri sabaha planla.
  • Rafting için akış durumunu önceden sor. Kurak yıllarda Munzur Çayı'nda sezon ekimde bitebiliyor (BirGün).
  • Pertek Kalesi tekne turları haftanın belirli günlerinde yapılıyor. Gün ve saatleri iskelede ya da yerel kaynaklardan kontrol et (NTV).

Komşu illerde neler var?

  • Elazığ: Güneyde. Keban Baraj Gölü iki il arasında sınır oluşturuyor.
  • Erzincan: Kuzeyde ve batıda komşu il.
  • Bingöl: Doğuda komşu il.
  • Erzurum: Doğu Anadolu rotasının devamı için.
  • Plaka 62
  • Bölge Doğu Anadolu

Tunceli İlçeleri

8 ilçesini keşfedin.

Koyu ilçelerin sayfası hazır (6 ilçe). Tıklayınca açılır.

Merkez

Tunceli

Tunceli Merkez, Munzur ve Pülümür çaylarının buluştuğu vadide kurulu il merkezi: Munzur Vadisi Milli Parkı, Uzunçayır Baraj Gölü ve Tunceli Müzesi.

  • 4 yer sayfası
  • 1 rota
  • 61 köy/mahalle
İlçeyi keşfet

Tunceli'den Fotoğraflar

5 fotoğraf

Tunceli'de Öne Çıkan Yerler

Tüm yerleri gör

Tarihi yapıları, doğal güzellikleri ve kültürel mirasıyla Tunceli'nin en özel yerleri.

  • Fotoğraf henüz yok
    Kale ve Tabya

    Mazgirt Kalesi

    Tunceli / Mazgirt

    Kale ve Tabya

    Mazgirt Kalesi, Mazgirt ilçe merkezinde sarp bir kayalık tepe üzerinde yer alan, duvarları yer yer ayakta kalmış ve yel değirmeni kalıntısı bulunan kaledir.

    Son güncelleme: 13 Ekim 2026

  • Fotoğraf henüz yok
    Cami ve Medrese

    Elti Hatun Camii ve Türbesi

    Tunceli / Mazgirt

    Cami ve Medrese

    Elti Hatun Camii ve Türbesi, Mazgirt merkezinde kitabesine göre 1252'de Elti Hatun'un yaptırdığı cami ile ona atfedilen sekizgen gövdeli türbeden oluşur.

    Son güncelleme: 13 Ekim 2026

  • Fotoğraf henüz yok
    Tarihi Yapı

    Tağar Köprüsü

    Tunceli / Çemişgezek

    Tarihi Yapı

    Tağar Köprüsü, Çemişgezek merkezine yaklaşık 3 km uzaklıkta Tağar Çayı üzerinde, 1807'de Yusuf Ziya Paşa'nın yaptırdığı tek kemerli taş köprüdür.

    Son güncelleme: 13 Ekim 2026

  • Fotoğraf henüz yok
    Cami ve Medrese

    Yelmaniye Camii

    Tunceli / Çemişgezek

    Cami ve Medrese

    Yelmaniye Camii, Çemişgezek'in Tepebaşı Mahallesi'nde, Timur döneminde Emir Taceddin Yelman'ın yaptırdığı, medrese mescidi olarak bilinen tarihi camidir.

    Son güncelleme: 13 Ekim 2026

  • Fotoğraf henüz yok
    Cami ve Medrese

    Pertek'in Taşınan Camileri

    Tunceli / Pertek

    Cami ve Medrese

    Pertek'in taşınan camileri, Keban Barajı nedeniyle eski yerlerinden sökülüp yeniden kurulan 16. yüzyıl yapısı Çelebi Ali ve Sungur Bey camileridir.

    Son güncelleme: 13 Ekim 2026

  • Fotoğraf henüz yok
    Kale ve Tabya

    Pertek Kalesi

    Tunceli / Pertek

    Kale ve Tabya

    Pertek Kalesi, Tunceli'nin Pertek ilçesinde Keban Baraj Gölü içinde ada görünümü kazanmış, Urartu dönemine tarihlenen tarihi bir kaledir.

    Son güncelleme: 13 Ekim 2026

  • Fotoğraf henüz yok
    Doğa ve Manzara

    Pülümür Vadisi, Ağlayan Kayalar ve Zenginpınar Şelalesi

    Tunceli / Pülümür

    Doğa ve Manzara

    Pülümür Vadisi, Pülümür Çayı boyunca Avcı Dağları'ndan Munzur Suyu'na uzanan; Ağlayan Kayalar ve Zenginpınar Şelalesi'ni barındıran sarp bir vadi.

    Son güncelleme: 13 Ekim 2026

  • Fotoğraf henüz yok
    Doğa ve Manzara

    Uzunçayır Baraj Gölü

    Tunceli / Merkez

    Doğa ve Manzara

    Uzunçayır Baraj Gölü, Munzur Çayı üzerinde 2009'da işletmeye açılan Uzunçayır Barajı'nın Tunceli il merkezindeki 13,43 km²'lik rezervuarı.

    Son güncelleme: 13 Ekim 2026

  • Fotoğraf henüz yok
    Kayak Merkezi

    Ovacık Kayak Merkezi

    Tunceli / Ovacık

    Kayak Merkezi

    Ovacık Kayak Merkezi, Tunceli'nin Ovacık ilçesinde, Munzur Dağları eteğinde ilçe merkezine yaklaşık 3 km uzaklıkta bulunan bir kayak merkezi.

    Son güncelleme: 13 Ekim 2026

  • Fotoğraf henüz yok
    Doğa ve Manzara

    Munzur Gözeleri

    Tunceli / Ovacık

    Doğa ve Manzara

    Munzur Gözeleri, Ovacık'a yaklaşık 17 km uzaklıkta, Munzur Dağları'nın eteğinde kayalıklardan çıkan ve Munzur Suyu'nu besleyen kaynaklar topluluğu.

    Son güncelleme: 13 Ekim 2026

  • Fotoğraf henüz yok
    Doğa ve Manzara

    Çırtan Şelalesi

    Tunceli / Merkez

    Doğa ve Manzara

    Çırtan Şelalesi, Tunceli kent merkezine yaklaşık 10 km uzaklıkta, Pülümür Vadisi'nde sarp kayalar arasından dökülen yaklaşık 60 metrelik bir şelale.

    Son güncelleme: 13 Ekim 2026

  • Fotoğraf henüz yok
    Tarihi Yapı

    Tunceli Müzesi

    Tunceli / Merkez

    Tarihi Yapı

    Tunceli Müzesi, il merkezinde restore edilmiş tarihi bir binada Aralık 2020'de açılan, arkeoloji ve etnografya ağırlıklı bir devlet müzesi.

    Son güncelleme: 13 Ekim 2026

Tunceli'de Hazır Rotalar

Tüm rotaları gör

Tunceli'yi keşfetmek için hazırladığımız özel rotalar.

Tunceli Mutfağı

Tüm lezzetleri gör

Tunceli yöresinin tescilli ve geleneksel lezzetleri; tarifleri tescil belgelerinden.

Komşu İller

Tunceli'ye komşu illeri keşfedin.

Tunceli Hakkında Sık Sorulanlar

Tunceli'nin nüfusu kaç?

TÜİK'in 31.12.2025 tarihli verisine göre 85.083. Nüfusun 41.045'i Merkez ilçede yaşıyor.

Tunceli'nin kaç ilçesi var?

Sekiz: Merkez, Çemişgezek, Hozat, Mazgirt, Nazımiye, Ovacık, Pertek ve Pülümür.

Munzur Vadisi ne zaman milli park oldu?

1971'de. Park yaklaşık 42.000 hektar ve Merkez ile Ovacık ilçelerini kapsıyor.

Pertek Kalesi'ne nasıl gidilir?

Kale Keban Baraj Gölü içinde ada gibi duruyor. Pertek feribot iskelesinden kalkan teknelerle yaklaşık 5 km'lik yolculukla ulaşılıyor.

Tunceli'de kayak yapılır mı?

Evet. Ovacık Kayak Merkezi'nde 1.200 m'lik pist ve teleski var. Sezon yaklaşık dört ay sürüyor.

Kaynaklar: TÜİK ADNKS 2025 verisini aktaran nufusu.com ve Yeni Birlik, MGM il istatistikleri (1960–2025), TDV İslam Ansiklopedisi, Küre Ansiklopedisi, Vikipedi (EN), GoTürkiye, TRT Haber, NTV, Habertürk (AA), Hürriyet (İHA), Türkiye Gazetesi, İstiklal ve BirGün (erişim 13.10.2026).

Keşfetmeye devam et

Yeni yerler, rotalar ve ilham veren içerikler için bültenimize abone ol.

Onay e-postası göndereceğiz; istediğiniz an çıkabilirsiniz.

Daha bitmedi…

Türkiye’de sıradaki keşfin neresi?