Gabar Dağı

Hakkında

Gabar Dağı, Şırnak ilinin önemli dağlarından biridir ve Güneydoğu Toros sistemine bağlı yüksek kütleler arasında yer alır (Şırnak İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü). Şırnak Valiliği'nin 2024 tarihli güvenlik bölgesi kararında Gabar Dağı alanı Merkez ve Güçlükonak ilçeleri sınırları içinde gösterilmiştir (İşçi Haber, 2024). Dağ, Küpeli Dağı adıyla da anılır (Türkiye Gazetesi, 2023).

Yükseklik için kaynaklar farklı değerler verir. Bir haberde 1.848 metre (Türkiye Gazetesi, 2023), bir başkasında yüksek kesimlerin 1.700-1.800 metreye ulaştığı yazılır (Yeni Şafak/Memurlar.net, 2022). Bu nedenle kesin bir rakım verilmemiştir.

Tarihçe

Gabar Dağı uzun yıllar silahlı çatışmaların yaşandığı bölgeler arasında yer almıştır. 2025 tarihli bir haberde dağdaki 8 köyün geçmişte boşaltıldığı, köylere eskiden katırla patikalardan ulaşıldığı aktarılır (Türkiye Gazetesi, 2025). Resmî açıklamalarda bölgenin çatışma döneminden çıkıp enerji üretimiyle anıldığı vurgulanır (NTV, 2025).

Petrol sahası

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, Gabar'daki keşfi Cumhuriyet tarihinin en büyük petrol keşfi olarak nitelemiştir. Mart 2025'te bakanın açıkladığına göre Şehit Aybüke Yalçın sahasında 99 kuyudan günlük 80 bin varilin üzerinde üretim yapılmakta ve alanda 3.200'den fazla kişi çalışmaktadır (NTV, 2025). Sahaya ulaşım için iki yılda yaklaşık 500 km'lik yol ağı yapılmış; ana yollar asfalt, saha ve güvenlik yolları beton olarak inşa edilmiştir (Türkiye Gazetesi, 2025). 2022'de çıkarılan petrolün tankerlerle Batman'a taşındığı bildirilmiştir (Yeni Şafak/Memurlar.net, 2022).

Neler görülür?

Dağın eteklerinde Finik Kalesi, Feqiyê Teyran ile anılan medrese ve türbe kalıntıları ile mağaralar ve su kanalları bulunur. 2022'de yaklaşık 50 doğasever, Finik Kalesi'nden başlayıp Gabar eteklerinde ilerleyen 15 km'lik bir yürüyüş yapmıştır (DHA, 2022). Yeni yol ağının bölgedeki tarihî manastır ve kiliseleri turizme açabileceği görüşü de dile getirilmiştir (Türkiye Gazetesi, 2025). Ancak dağın kendisinde tanımlı bir ziyaretçi alanı ya da resmî yürüyüş rotası bulunmamaktadır.

Ziyaret

Gabar Dağı'nın büyük bölümü aktif petrol sahası ve güvenlik bölgesidir. Şırnak Valiliği, 10-24 Nisan 2024 gibi dönemlerde Merkez ve Güçlükonak sınırlarındaki Gabar Dağı alanını 15 günlük "geçici özel güvenlik bölgesi" ilan ederek gece ve gündüz girişleri yasaklamıştır (İşçi Haber, 2024). Bu tür kararlar düzenli aralıklarla yenilenebildiğinden, bölgeye gitmeden önce valilik ve jandarmadan güncel bilgi alınmalıdır. Petrol kuyularının bulunduğu sahalara izinsiz giriş mümkün değildir. Dağın eteklerindeki Finik Kalesi gibi tarihî alanlara gitmek isteyenlerin de yerel yetkililerden yol ve güvenlik durumu hakkında önceden bilgi alması önerilir.