Salıpazarı Kestane Balı

Salıpazarı Kestane Balı nedir?

Salıpazarı kestane balı, Samsun'un Salıpazarı ilçesindeki kestane ormanlarından elde edilen koyu kahve renkli, keskin kokulu bir baldır. Türk Patent ve Marka Kurumunun coğrafi işaret sicilinde Salıpazarı Kestane Balı adıyla menşe adı olarak kayıtlıdır. Tescil belgesi tadını tatlı, hafif acımsı ve buruk, kestane aromasını ise belirgin olarak tanımlar; bölgedeki kestane balı üretiminin geçmişini 18. yüzyıla dayandırır.

Nasıl üretilir?

Bal, yılın tamamını bölgede geçiren yerleşik arıcılar tarafından Karadeniz ekotipi ve Kafkas melezi arılarla, modern kovanlarda üretilir. Nektar akımı haziran başında kestanenin çiçeklenmesiyle başlar ve ay sonunda biter; belgeye göre çiçeklenme döneminde yağışın az olması verimi artırır. Üzeri mumla sırlanmamış petekler hemen alınmaz, temmuz ortasına dek kovanda bırakılır. Hasat, peteklerin olgunluğuna göre 15 Temmuz ile 15 Ağustos arasında tek seferde yapılır: kovana hafif duman verilir, çerçeveler alınıp arılar fırçayla uzaklaştırılır. Bu iş akşam serinliğinde ya da sabah erken saatlerde yapılır. Bal bir gün dinlendirilir, analiz için numune alınır ve uygun bulunan bal paketlemeye gönderilir.

Belgedeki ölçütler

Belge, balın polen profilinde en az yüzde 72 kestane (Castanea sativa) poleni bulunmasını şart koşar; ıhlamurgiller ve papatyagiller de belirli oranlarda yer alır. Nem en fazla yüzde 20, HMF en fazla 40 mg/kg, prolin en az 500 mg/kg ve diastaz sayısı en az 8 olarak belirlenmiştir. Ürünün ya da ambalajın üzerinde menşe adı ibaresi, logosu ve amblemi kullanılır.

Coğrafi işaret

Samsun Büyükşehir Belediyesinin 30 Temmuz 2021 tarihli başvurusuyla (C2021/000297) 2023'te 1468 numarayla menşe adı olarak tescil edildi; coğrafi sınır Salıpazarı ilçesidir ve üretim yapacak işletmelerin 1–30 Haziran arasında bu sınır içinde bulunması gerekir. Denetimi büyükşehir belediyesi koordinasyonunda; belediye, Samsun İli Arı Yetiştiricileri Birliği ve Samsun İl Tarım ve Orman Müdürlüğünden uzmanların katıldığı en az üç kişilik heyet, haziran–temmuz ve ağustos–eylül dönemlerinde yılda iki kez ve şikâyet üzerine yapar.

Aynı ilden: Samsun Simidi, Bafra Nokulu, Samsun Kaz Tiridi, Yakakent Mantısı