Bayburt Balı
Bayburt
Lezzet
Aydıntepe Şeker Fasulyesi
Aydıntepe · Bayburt
Aydıntepe Şeker Fasulyesi; Bayburt'un Aydıntepe ilçesinde ilaç ve suni gübre kullanılmadan yetiştirilen, yaklaşık 15 dakikada pişmesiyle bilinen, 2021'de menşe adıyla tescillenmiş yerel kuru fasulyedir.
- Yöre Aydıntepe
- Tür Tarım ürünü
- Coğrafi işaret Menşe adı
- Tescil yılı 2021
Aydıntepe Şeker Fasulyesi Hakkında
Aydıntepe Şeker Fasulyesi nedir?
Tescil metnine göre Aydıntepe Şeker Fasulyesi; Bayburt'un Aydıntepe ilçesinde yetiştirilen, Phaseolus vulgaris türünde bölgeyle özdeşleşmiş yerel bir genotipten elde edilen kuru fasulyedir. En bilinen özelliği yaklaşık 15 dakika gibi kısa bir sürede pişmesidir.
Onu farklı kılan ne?
- Tohum: Çiftçiler kendi yetiştirdikleri üründen ayırdıkları tohumu ertesi yıl kullanır; bu gelenek fasulyenin yerel özelliklerini korumuştur.
- Yetiştirme: Zirai ilaç ve suni gübre kullanılmaz; yalnız yanmış ahır gübresi verilir.
- Coğrafya: 1450-1650 m rakımlı, dağlarla çevrili, dereleri bol bir ova; killi-tınlı, potasyumca zengin topraklar.
- Görünüş: Bodur bitki, menekşe çiçek, alaca pembe bakla; yumurta ya da hafif böbrek biçimli tohum.
Coğrafi işaret
Bayburt Üniversitesi'nin 31 Ocak 2020'deki başvurusuyla, 9 Haziran 2021'de 780 numarayla menşe adı olarak tescil edildi. Menşe adı, ürünün özelliklerini bütünüyle yöresinden aldığını ve üretimin tamamen o yörede yapılması gerektiğini gösterir.
Hangi köylerde yetişir?
Coğrafi sınır Aydıntepe'nin Ahmet Yesevi, Hacı Ali Efendi, Kale ve Yakudiye mahalleleri ile Akbulut, Alaca, Aşağıkırzı, Başpınar, Çatıksu, Çayırköprü, Çiğdemlik, Dumlu, Erikdibi, Gümüşdamla, Günbuldu, İncili, Kavlatan, Kılıçkaya, Pınargözü, Sırataşlar, Sorkunlu, Suludere, Şalcılar, Yanoba, Yapracık, Yazlık ve Yukarıkırzı köylerini kapsar.
- Coğrafi işaretli
- Menşe adı
- Tarım ürünü
- Bayburt
- Aydıntepe
- Fasulye
Lezzetin Hikâyesi
Tescil metni fasulyenin coğrafi sınırda uzun yıllardır yetiştirildiğini; mekanizasyonun ve kimyasal girdinin az olduğu geleneksel tarım tekniklerinin, yöreye özgü toprak ve iklimle birlikte fasulyeye kendine has genotipik ve fenotipik özellikler kazandırdığını belirtir.
Nasıl Üretilir?
- Toprak hazırlığı Nisan ayında toprak sürülüp ufalanır; toprağı alt üst etmeyen aletlerle 8-12 cm derinlikte işlenir.
- Gübreleme Ekimden önce dekara ortalama 2-3 ton yanmış ahır gübresi verilir; başka gübre kullanılmaz.
- Ekim Nisanın son haftasından mayısın son haftasına kadar elle serpme ekilir.
- Bakım Kaymak tabakasını kırmak için ilk çapa, çiçeklenmeden önce ikinci çapa yapılır; ilk çiçeklere kadar yabancı ot temizlenir.
- Sulama Üç yaprak döneminde, çiçeklenmeden önce, meyve tutumundan 10 gün sonra ve hasattan bir ay önce sulanır.
- Hasat ve harman Ağustosun ikinci yarısından eylül sonuna kadar kuruyan baklalar sabah serinliğinde elle toplanır; güneşte kurutulup taneleri ayrılır, jüt çuvallarda saklanır. Ertesi yılın tohumu bu aşamada ayrılır.
Nerede Keşfedilir?
Bu lezzetin nerede bulunabildiği henüz derlenmedi.
Aydıntepe Şeker Fasulyesi Hakkında Sık Sorulanlar
Aydıntepe şeker fasulyesi kaç dakikada pişer?
Tescil metnine göre yaklaşık 15 dakikada.
Aydıntepe şeker fasulyesi nerede yetişir?
Bayburt'un Aydıntepe ilçesinde; tescilde sayılan 4 mahalle ve 23 köyde.
Aydıntepe şeker fasulyesinde ilaç kullanılır mı?
Hayır. Tescile göre zirai ilaç ve suni gübre kullanılmadan, yalnız ahır gübresiyle yetiştirilir.
Aydıntepe Şeker Fasulyesi ne zaman tescillendi?
9 Haziran 2021'de, Bayburt Üniversitesi adına 780 numarayla menşe adı olarak tescillendi.
Evde Böyle Yapıyoruz
Yukarıdaki tarif tescil metninden. Ama her ev, her köy bu lezzeti biraz farklı yapar. Burada okurlarımızın kendi deneyimleri var; editörümüz okuyup onayladıktan sonra yayımlanır.
Henüz okur katkısı yok. İlk tarifi siz paylaşın.
Siz bu lezzeti nasıl yaparsınız? Paylaşın
Bilmediklerimiz
Bu lezzet için açık soru listesi henüz hazırlanmadı.
Kaynaklar
Katkıda Bulun
Bu lezzetle ilgili bilgi, fotoğraf veya deneyiminizi paylaşarak içeriğin gelişmesine katkı sağlayın.
Katkıda bulununAynı Yöreden Diğer Lezzetler
Tüm lezzetleri gör-
-
Bayburt Ekşi Lahana
Bayburt
-
Bayburt Kara Pancar Yemeği
Bayburt
-
Bayburt Kavut Çorbası
Bayburt
-
Bayburt Ketesi
Bayburt
Fotoğraf Galerisi
Fotoğraf bekleniyor
Bu lezzeti tattıysanız, fotoğraflarınızı paylaşarak sayfanın zenginleşmesine katkıda bulunabilirsiniz.
İlk fotoğrafı siz paylaşınKeşfetmeye devam et
Yeni yerler, rotalar ve ilham veren içerikler için bültenimize abone ol.