Sabuncuoğlu Şerefeddin

Sabuncuoğlu Şerefeddin kimdir?

Sabuncuoğlu Şerefeddin, 15. yüzyılda yaşamış Amasyalı hekim ve cerrahtır. Türkçe yazdığı Cerrâhiyyetü'l-Hâniyye, cerrahi işlemleri minyatürlerle resimleyen ilk eser olarak tıp tarihinde özel bir yere sahiptir. Amasya Darüşşifası'nda yetişmesi ve çalışması, onu şehrin bilim tarihindeki en önemli isimlerinden biri yapar.

Doğumu ve ailesi

TDV İslâm Ansiklopedisi'ne göre 1386 dolaylarında Amasya'da doğdu. Hekimlikle tanınan bir ailedendir; dedesi Çelebi Sultan Mehmed'in başhekimi olarak anılır.

Eğitimi ve çalışmaları

Tıp eğitimini Amasya Darüşşifası'nda (Bîmârhâne) aldı ve burada on dört yıl hekimlik yaptı. Daha sonra başka Osmanlı şehirlerinde de çalıştığı aktarılır.

Eserleri

• Cerrâhiyyetü'l-Hâniyye (1465): Cerrahi müdahaleleri minyatürlerle gösteren ilk eser olarak bilinir.
• Mücerrebnâme (1473 olarak anılır): Kendi denediği ilaç ve tedavileri anlatan eser; Türk tıp tarihinde bir hekimin kendi buluşlarını aktardığı ilk monografi sayılır.

Amasya için önemi

Sabuncuoğlu, Amasya Darüşşifası'nın bir eğitim ve tedavi merkezi olarak işlediğinin en somut tanığıdır. Eserlerini dönemin bilim dili Arapça yerine Türkçe yazması dikkat çeker.

Son yılları

Son eserini tamamladığı 1468'den sonra öldüğü kabul edilir; ölüm yeri ve tarihi kesin değildir.

Kaynaklar arasındaki farklar

Mücerrebnâme'nin yazım yılı için 1468 ile 1473 arasında farklı tarihler anılır; bu ayrıntı ayrıca doğrulanmalıdır.