Kadri Paşa (Cenanizade Mehmed)

Kadri Paşa kimdir?

Cenanizade Mehmed Kadri Paşa, 19. yüzyılda yaşamış Antep doğumlu Osmanlı devlet adamıdır. İstanbul şehreminliği ve II. Abdülhamid döneminde kısa süreli sadrazamlık yapmıştır. Osmanlı'nın en yüksek idari makamına çıkan Antepli isimlerden biri olarak şehrin siyasi tarihinde yer alır.

Doğumu ve ailesi

İngilizce kaynaklara göre 1832'de Aintab'da, yani bugünkü Gaziantep'te doğdu. Salt Araştırma'da korunan ve 1863-1885 aralığına tarihlenen bir arşiv kaydı onu Antepli İshak Paşa'nın oğlu olarak tanıtır; aynı kayıt, Kāmus tercümesiyle tanınan Mütercim Âsım Efendi ve Hekim İsmail Paşa ile akrabalığına da işaret eder. Ailenin "Cenânîzâde" adıyla anılması dikkat çekicidir, ancak akrabalık derecesinin ayrıntıları kaynaklarda net değildir.

Eğitimi

İlk öğrenimini Antep'te gördü; Arapça, Farsça, dinî ilimler ve edebiyat okudu. İstanbul'a geçtikten sonra İngilizce ve Fransızca öğrendiği aktarılır.

Kariyeri

Memuriyete Antep'te nüfus işlerinde başladı, İstanbul'a geçince üstlerinin dikkatini çekerek yükseldi. Salt Araştırma kaydı onu "memur, aza, müsteşar, vali, başvekil" olarak tanımlar ve adını Sivas, Bağdat ve Edirne ile birlikte anar. 11 Şubat 1876 - 4 Şubat 1877 arasında İstanbul şehremini olarak görev yaptı. II. Abdülhamid döneminde 9 Haziran - 12 Eylül 1880 arasında sadrazamlık makamında bulundu.

Gaziantep için önemi

Kadri Paşa, Antep'ten çıkarak Osmanlı'nın en yüksek yürütme makamına ulaşan isimlerdendir. Aile bağları, onu Antep'in Osmanlı dönemindeki ilmiye ve kalemiye çevreleriyle, özellikle Mütercim Âsım'ın çevresiyle ilişkilendirir.

Son yılları

1884'te öldü. Ölüm yeri ve mezarına dair güvenilir bir bilgiye ulaşılamadı.

Kaynaklar arasındaki farklar

Doğum yeri bilgisi İngilizce Vikipedi ve ona dayanan DBpedia'dan gelmektedir. Salt Araştırma kaydı Antepli bir aileden geldiğini gösterir, ancak doğum yerini doğrudan yazmaz. Bu nedenle güven düzeyi orta tutulmuştur.