Bayburt Kalesi
Başlangıç
Tarihi Yapı
Çarşı (Meydan) Hamamı
Bayburt / Merkez
Son güncelleme: 3 Ekim 2026
Saha ziyareti yapılmadı; bilgiler kaynaklardan derlendi
Bayburt çarşısında, 17. yüzyıla tarihlenen ve hâlâ kullanılan tarihi Meydan Hamamı. Yıldız biçimli, altı eyvanlı sıcaklık bölümü özgünlüğünü koruyor.
Hakkında
Çarşı Hamamı, bazı kaynaklarda Meydan Hamamı olarak da anılan, Bayburt şehir merkezinde, çarşının içinde ve saat kulesinin yakınında bulunan tarihî bir hamam. Kadı Mahmud Çelebi vakfı olarak biliniyor. Gitmeden bilmen gereken tek şey: bu bir müze değil, resmî kaynaklara göre hâlâ kullanılan bir hamam; tarihî dokuyu görmenin en doğal yolu yıkanmaya gitmek.
Neden gitmeli
Bayburt’un tarihî yapılarının çoğunu dışarıdan görürsün; Çarşı Hamamı ise içine girip kullanarak deneyimleyebileceğin nadir yapılardan. 2020’de yayımlanan bir akademik çalışma Bayburt il merkezi ve köylerindeki beş hamamı ilk kez toplu olarak ele aldı: Bent Hamamı, Çarşı Hamamı ve Paşa Hamamı günümüze ulaşmış; Gökçedere’deki Ferahşat Bey Hamamı ile Ali Şengül Hamamı ulaşmamış. Aynı çalışmaya göre Bayburt hamamlarının en erkeni 16. yüzyıl öncesine, en geçi 19. yüzyıl başına tarihleniyor.
Resmî tanıtım metnine göre hamam, merkez planlı ve yıldız biçimli, altı eyvanlı sıcaklık bölümü dışında özgünlüğünü yitirmiş. Valilik de hamamın diğer Bayburt hamamları gibi onarım gördüğünü, ama sıcaklık bölümünün özgün yapısını koruduğunu belirtiyor. Yani hamamın diğer bölümleri yenilenmiş olsa da, eyvanların yıldız gibi açıldığı sıcak bölüm eski planını taşıyor. Yıkanırken başını kaldırıp kubbeye ve eyvanlara bakmak ziyaretin asıl kısmı.
Valilik kaynakları Bayburt hamamlarının, Osmanlı dönemi hamam mimarisinde uygulanan iki tipin erken örneklerini verdiğini de yazıyor. Bayburt’un soğuk kışında sıcak bir mola ile bu mimari birikimi aynı anda yaşayabileceğin tek yer burası olabilir.
Kritik bilgi: Hamam açık mı, saatler ve ücret?
Resmî tanıtım metinleri hamamın günümüzde de kullanıldığını yazıyor. Güncel işletme durumu, kadınlar ve erkekler için ayrılan gün ve saatler ve ücret doğrulanmadı. Geleneksel çarşı hamamlarında kadınlara ayrı gün ya da saat verilmesi yaygındır; gitmeden sor.
Tarihlemede ve adda da belirsizlik var. Kültür Envanteri yapıyı 17. yüzyıla yerleştiriyor, ancak bir yapım kitabesinden söz eden kaynak bulamadık. Yapı kaynaklarda “Çarşı Hamamı” ve “Meydan Hamamı” adlarıyla geçiyor. Hamamın valiliğin söz ettiği iki hamam tipinden hangisine girdiği kaynaklarda açıkça yazmıyor.
Bir not daha: 2020 tarihli çalışma Gökçedere’deki Ferahşat Bey Hamamı’nın günümüze ulaşmadığını yazarken, bazı resmî tanıtım metinleri o hamamı harabe olarak anıyor.
Nasıl gidilir
Şehir merkezinde, çarşının içinde ve saat kulesinin yakınında. Kültür Envanteri koordinatlarına göre Ulu Camii’ye yaklaşık 200, Taş Han’a yaklaşık 100 metre mesafede. Yürüyerek ulaşırsın.
Ne zaman gidilmeli
Yılın her mevsimi; Bayburt’un soğuk kış günlerinde bir hamam molası özellikle anlamlı. En sakin saatleri işletmeye sor. Çalışma saatleri doğrulanmadı.
Ne kadar zaman ayırmalı
Yıkanacaksan en az 1 saat. Yalnızca dışını görmek için 10 dakika yeter.
Pratik sorular
- Ne götürmeli? Havlu, sabun, kese ve peştamal konusunda işletmeye önceden sor; bazılarını hamam sağlıyor olabilir.
- Kadınlar gidebilir mi? Kadınlara ayrılan gün ve saatler doğrulanmadı; gitmeden sor.
- Çocuklarla uygun mu? Çocukların yaş sınırı ve kabulü işletmeye bağlı; zemin ıslak ve kaygan.
- Fotoğraf: Çalışan bir hamamda diğer müşterilerin fotoğrafını çekme; iç mekânı çekmek için işletmeden izin iste ve boş saatleri kolla.
- Erişilebilirlik: Doğrulanmadı.
- Ücret: Doğrulanmadı.
- Rakım 1560 m
- Öne çıkan Hâlâ kullanılan, yıldız biçimli altı eyvanlı özgün sıcaklık bölümüyle Bayburt’un tarihî çarşı hamamı
- Kategori Tarihi Yapı
Galeri
1 fotoğrafHarita
Çarşı (Meydan) Hamamı
Bu yer bir rotada
Bayburt merkez: yarım günde kale, çarşı ve türbeler: 6 durak, Çarşı (Meydan) Hamamı 5. durak.
Rotanın tamamı, açıklamaları ve konumunuza göre sıralama rota sayfasında.
Rotayı aç-
1 sa 30 dk
-
30 dk
Bey Böyrek Türbesi
Önceki duraktan ~3,9 km
-
30 dkBayburt Ulu Camii
Önceki duraktan ~3,4 km
-
15 dk
Taş Han (Bedesten)
Önceki duraktan ~0,1 km
-
45 dk
Çarşı (Meydan) Hamamı Buradasınız
Önceki duraktan ~0,2 km
-
45 dk
Şehit Osman Türbeleri
Önceki duraktan ~3,3 km
Kaynaklar
- Bayburt Valiliği Bayburt hamamları (saat kulesi yakını, Kadı Mahmut Çelebi vakfı, sıcaklık bölümü özgün) Resmî Yayın
- Resmî tanıtım metnini aktaran kaynak (merkez planlı yıldız biçimli 6 eyvanlı sıcaklık
- hâlâ kullanılıyor)
- Ustabulut U. B. (2020), “Bayburt Şehrinde Hamam Mimarisi ve Kültürü”, Bayburt Üniversitesi İnsan ve Toplum Bilimleri Fakültesi Dergisi 3(6), 57–81 Akademik Çalışma
- Kültür Envanteri Meydan (Çarşı) Hamamı (KE No 14000
- 17. yy koordinat)
Katkıda Bulun
-
Fotoğraf Paylaş
Çarşı (Meydan) Hamamı'ndan fotoğraflarınızı paylaşın, bu yerin tanıtımına katkıda bulunun.
Fotoğraf yükle -
Bilgi Ekle
Ziyaret deneyiminiz, tarihçe bilgisi veya diğer detayları paylaşın.
Bilgi ekle -
Hata Düzelt
Yanlış veya eksik olduğunu düşündüğünüz bilgileri bize bildirin.
Hata bildir -
Kaynak Öner
Bu yerle ilgili güvenilir kaynakları (kitap, makale, web sitesi vb.) paylaşın.
Kaynak ekle
Gelen Katkılar
-
Daha fazla katkı bekliyoruz
Siz de deneyimlerinizi paylaşarak Çarşı (Meydan) Hamamı hakkındaki bilgilerin zenginleşmesine yardımcı olun.
Katkıda bulunun
Çarşı (Meydan) Hamamı Hakkında Sık Sorulanlar
Çarşı Hamamı ile Meydan Hamamı aynı mı?
Evet, kaynaklarda iki adla da anılıyor.
Hamam hâlâ çalışıyor mu?
Resmî tanıtım metinlerine göre kullanılıyor; güncel durum doğrulanmadı.
Hamamın ne kadarı eski?
Resmî tanıtıma göre yıldız biçimli, altı eyvanlı sıcaklık bölümü dışında özgünlüğünü yitirmiş.
Bayburt’ta başka tarihî hamam var mı?
2020 tarihli akademik çalışmaya göre Bent Hamamı ve Paşa Hamamı da ayakta. Ferahşat Bey Hamamı ve Ali Şengül Hamamı ise günümüze ulaşmamış.
Keşfetmeye devam et
Yeni yerler, rotalar ve ilham veren içerikler için bültenimize abone ol.