İçeriğe geç
Lezzet

Urfa Peyniri

Şanlıurfa

İnek, koyun ya da keçi sütünden yapılan, taze ya da salamurada olgunlaştırılarak satılan, "parzın" bezlerinin verdiği silindir-koni biçimiyle tanınan, 2021'den beri coğrafi işaretli Şanlıurfa peyniri.

Urfa Peyniri Hakkında

Urfa Peyniri nedir

Urfa Peyniri, öbür tescilli adıyla Şanlıurfa Peyniri, Şanlıurfa'da inek, koyun ya da keçi sütünden veya bunların karışımından yapılıyor. Taze (olgunlaştırılmamış) peynir olarak ya da salamurada olgunlaştırılmış yarı sert ve sert peynir olarak satılıyor. Tam yağlı ve yarım yağlı sınıfları var (Türk Patent, 2021).

Şanlıurfa Ticaret Borsası'nın 2018'deki başvurusuyla ad, 27 Temmuz 2021'de 807 numarayla mahreç işareti olarak tescil edildi. Tescil belgesine göre üretimin bütün aşamaları Şanlıurfa il sınırları içinde yapılmak zorunda (Türk Patent, 2021).

Peynirin ayırt edici yanı biçimi. Pıhtı, yörede "parzın" denen bezlere konup süzdürülüyor ve bu bezler peynire kısmen silindirik ya da konik bir şekil veriyor. Salamuralık peynir tuzlanıyor ya da haşlanıyor. Böylece nemi azalıyor, dokusu sıkılaşıyor, daha az kırılgan ve daha az yapışkan oluyor. Taze peynire ise tuz katılmıyor (Türk Patent, 2021).

Kaynaklar

  • Urfa peyniri
  • Şanlıurfa peyniri
  • salamura peynir
  • parzın
  • coğrafi işaret
  • Şanlıurfa mutfağı

Lezzetin Hikâyesi

Tescil belgesi peynirin sofraya nasıl geldiğini de anlatıyor. Olgunlaşmış Urfa peyniri yenmeden önce geleneksel olarak yaklaşık yarım saat suda bekletiliyor. Yörede "deleme" denen küçük silindir ya da koni biçimli taze peynir ise çoğunlukla tatlılarda ve hamur işlerinde kullanılıyor (Türk Patent, 2021).

Denetimi Şanlıurfa Ticaret Borsası koordine ediyor. En az üç kişilik denetim kurulunda il tarım ve orman müdürlüğünden ve Harran Üniversitesi Gıda Mühendisliği Bölümü'nden birer üye bulunuyor. Kurul yılda en az bir kez denetim yapıyor (Türk Patent, 2021).

Nasıl Üretilir?

  1. Adım 1 Şanlıurfa ilinde sağılan çiğ süt süzülerek kaba kirlerinden arındırılır.
  2. Adım 2 Süte en az pastörizasyon düzeyinde ısıl işlem uygulanır ve süt 32±2 °C'ye getirilir.
  3. Adım 3 Peynir mayası eklenir. Pıhtı en geç 90 dakikada kesim olgunluğuna gelmelidir.
  4. Adım 4 Pıhtı parçalanarak peyniraltı suyunun ayrılması sağlanır.
  5. Adım 5 Pıhtı "parzın" bezlerine alınır, oda sıcaklığında yaklaşık 18 saat süzdürülür ve kuru maddeyi artırmak için defalarca preslenir.
  6. Adım 6 Peynir 5-7 cm çapında, 3-4 cm kalınlığında küçük silindir ya da koni biçimine getirilir. Taze peynir bu aşamada satışa çıkabilir.
  7. Adım 7 Salamuralık peynir tuzlanır ya da haşlanır. Haşlanan peynir süzdürülüp soğutulur.
  8. Adım 8 Peynir satışa sunulmadan önce en az 120 gün salamurada olgunlaştırılır. Ürün 10 °C'nin altında depolanır, taşınır ve satılır.

Nerede Keşfedilir?

Bu lezzetin nerede bulunabildiği henüz derlenmedi.

Evde Böyle Yapıyoruz

Yukarıdaki tarif tescil metninden. Ama her ev, her köy bu lezzeti biraz farklı yapar. Burada okurlarımızın kendi deneyimleri var; editörümüz okuyup onayladıktan sonra yayımlanır.

Henüz okur katkısı yok. İlk tarifi siz paylaşın.

Siz bu lezzeti nasıl yaparsınız? Paylaşın
Ne paylaşmak istiyorsunuz?

Lütfen kendi deneyiminizi yazın. Başka sitelerden alınmış metinler, reklam, bağlantı ve sağlık iddiaları yayımlanmaz.

Bilmediklerimiz

Bu lezzet için açık soru listesi henüz hazırlanmadı.

Bu lezzeti biliyor musunuz?

Kaynaklar

Katkıda Bulun

Bu lezzetle ilgili bilgi, fotoğraf veya deneyiminizi paylaşarak içeriğin gelişmesine katkı sağlayın.

Katkıda bulunun

Aynı Yöreden Diğer Lezzetler

Tüm lezzetleri gör

Fotoğraf Galerisi

Fotoğraf bekleniyor

Bu lezzeti tattıysanız, fotoğraflarınızı paylaşarak sayfanın zenginleşmesine katkıda bulunabilirsiniz.

İlk fotoğrafı siz paylaşın

Keşfetmeye devam et

Yeni yerler, rotalar ve ilham veren içerikler için bültenimize abone ol.

Onay e-postası göndereceğiz; istediğiniz an çıkabilirsiniz.

Daha bitmedi…

Türkiye’de sıradaki keşfin neresi?

Haritada Keşfet Rotaları Gör