Bingöl Burma Kadayıfı
Bingöl
Bingöl
Guldar Domatesi; Bingöl merkeze bağlı yedi köyde 1.500-1.600 m rakımda, 130 yılı aşkın süredir kendi tohumuyla ilaçsız yetiştirilen, 274-326 g ağırlığında, dilimli ve iri, içi kristalimsi görünümlü köy tipi domatestir; 2023'te menşe adıyla tescillendi.
Tescil belgesine göre Guldar (Güldar) Domatesi; iri, kırmızı, düzgün olmayan dilimli ve çekirdekli bir köy tipi domatestir. Meyve ağırlığı 274-326 g'dır. Kabuğu dile damağa yapışmayacak kalınlıktadır; diğer köy domateslerine göre raf ömrü daha uzun, nakliyeye daha dayanıklıdır. Sofralık olarak tüketilir.
Belgenin öne çıkardığı ayırt edici özellik, domates ikiye yarıldığında içinde görülen buzlanma ya da buğulanmadır. Belgeye göre bu kristalimsi yapı yöre topraklarındaki potasyum fazlalığından kaynaklanır ve domatesin tadını, kokusunu oluşturur. Topraktaki potasyum dekarda ortalama 88 kg'dır.
İki özellik daha var:
- Domates içten dışa doğru olgunlaşır.
- Elle ortadan bölündüğünde merkezde, yörede "göbek" ya da "cücük" denen konik, çekirdeksiz, etli bir parça bulunur. Belgeye göre ticari domateslerde bu parça yoktur.
Meyve eti hoş kokulu, sulu ve kumludur; hafif ekşimsi bir tadı vardır. Yeşil omuzluk bozukluğu hiç görülmez.
Bingöl İl Tarım ve Orman Müdürlüğü'nün 25 Kasım 2022 tarihli başvurusuyla, 26 Temmuz 2023'te 1422 numarayla menşe adı olarak tescil edildi. Coğrafi sınır: Bingöl Merkez ilçesine bağlı Akdurmuş, Yeşilköy, Balpınar, Çiçekyayla, Az, Altınışık ve Haziran köyleri.
Aynı ilden: Yedisu Horoz Kuru Fasulyesi, Sivan Dut Pekmezi.
Tescil belgesine göre Guldar Domatesi yörede 130 yılı aşkın süredir yetiştirilir ve biçimi, ağırlığı, yapısı nesilden nesile aktarılan yerel tohuma bağlıdır. Üreticiler her yıl tarladaki en canlı renkli, parlak, tam kızarmış ve en iri domatesleri tohumluk olarak ayırır. Belgeye göre bu seçimle tohum saflığı yüzde 98'e ulaşmıştır.
Tohum alma işi de el emeğidir: seçilen domates ikiye bölünüp elle sıkılır, çekirdekler süzülüp 7 gün güneşte kurutulur ve ağzı kapalı cam kavanozlarda bir sonraki bahara kadar serin bir yerde saklanır.
Sonbaharın ilk donlarından önce yapılan "son hasatta" domatesler yeşilken toplanır. Altına ve üstüne saman, kuru ot ve kuru meşe yaprakları serilerek serin ve karanlık bir yerde 90-100 gün saklanır.
Bu lezzetin nerede bulunabildiği henüz derlenmedi.
Tescil belgesine göre domates yarıldığında görülen kristalimsi buzlanma, yöre topraklarındaki yüksek potasyumdan kaynaklanır ve ürünün ayırt edici özelliğidir.
İri (274-326 g), dilimli ve düzensiz biçimlidir; ortadan bölününce merkezde "göbek" ya da "cücük" denen çekirdeksiz etli bir parça bulunur.
Bingöl Merkez ilçesine bağlı Akdurmuş, Yeşilköy, Balpınar, Çiçekyayla, Az, Altınışık ve Haziran köylerinde, 1.500-1.600 m rakımda.
Hayır. Belgeye göre yalnız yanmış çiftlik gübresi kullanılır ve sulama doğal kaynak sularıyla yapılır.
26 Temmuz 2023'te, Bingöl İl Tarım ve Orman Müdürlüğü adına 1422 numarayla menşe adı olarak tescillendi.
Yukarıdaki tarif tescil metninden. Ama her ev, her köy bu lezzeti biraz farklı yapar. Burada okurlarımızın kendi deneyimleri var; editörümüz okuyup onayladıktan sonra yayımlanır.
Henüz okur katkısı yok. İlk tarifi siz paylaşın.
Bu lezzet için açık soru listesi henüz hazırlanmadı.
Bu lezzetle ilgili bilgi, fotoğraf veya deneyiminizi paylaşarak içeriğin gelişmesine katkı sağlayın.
Katkıda bulunun
Bingöl
Bingöl
Bingöl
Genç
Yedisu
Fotoğraf bekleniyor
Bu lezzeti tattıysanız, fotoğraflarınızı paylaşarak sayfanın zenginleşmesine katkıda bulunabilirsiniz.
İlk fotoğrafı siz paylaşınKeşfetmeye devam et
Yeni yerler, rotalar ve ilham veren içerikler için bültenimize abone ol.
Daha bitmedi…
Sizin için daha iyi bir deneyim
Sitemizde çerezler kullanıyoruz. Zorunlu çerezler her zaman aktiftir, diğer çerezleri tercihlerinizle yönetebilirsiniz. Detaylı bilgi için Çerez Politikası sayfasını inceleyin.
Çerez tercihlerinizi yönetin
Sizlere daha iyi bir deneyim sunabilmek için çerezler kullanıyoruz. Tercihlerinizi istediğiniz zaman değiştirebilirsiniz.
Detaylı bilgi için Çerez Politikası sayfamızı inceleyin.