İçeriğe geç
Lezzet

Diyarbakır Örgü Peyniri

Diyarbakır

Koyun sütünden yapılan telemenin sıcak salamurada haşlanıp saç örgüsü biçiminde örüldüğü, 2013'ten beri coğrafi işaretle korunan yarı sert Diyarbakır peyniri.

Diyarbakır Örgü Peyniri Hakkında

Diyarbakır Örgü Peyniri nedir

Diyarbakır örgü peyniri bileşimiyle beyaz peynire, üretim tekniğiyle kaşar peynirine benziyor. Yarı sert, elastik ve yağ oranı yüksek bir peynir. Saç örgüsü biçiminde sunuluyor. Rengi krem beyazdan hafif sarımsıya kadar değişiyor ve elle iplik gibi ayrılabiliyor. Beyaz peynir ve kaşarda görülen gaz gözenekleri bu peynirde yok, kaşardaki gibi kabuk da bağlamıyor. Kokusu ve tadı ise ikisinin arasında bir yerde duruyor (Türk Patent, 2013).

Diyarbakır Ticaret ve Sanayi Odası'nın 15 Şubat 2010'daki başvurusuyla "Diyarbakır Örgü Peyniri" 22 Şubat 2013'te 170 numarayla mahreç işareti olarak tescil edildi. Coğrafi sınırı Diyarbakır ili ve ilçeleri (Türk Patent, 2013).

Peynir çoğunlukla ilin baskın koyun ırkları olan Karakaş, Karacadağ Zom ve İvesi'nin sütünden yapılıyor. Tescil belgesine göre bölgede 534 bitki türü yetişiyor. Meralarda otlayan koyunların yediği bu bitkiler peynire tadını ve aromasını veriyor (Türk Patent, 2013).

Kaynaklar

  • örgü peyniri
  • koyun sütü
  • salamura peynir
  • coğrafi işaret
  • kahvaltılık
  • Diyarbakır mutfağı

Lezzetin Hikâyesi

Peynir genellikle ilkbaharda, koyun sütünün bol olduğu dönemde yapılıyor. Köy mandıralarında ve evlerde farklı yöntemler sürüyor. Evde yapılan çeşitte sabah pazarından alınan taze, tuzsuz koyun peyniri kaynar suda yumuşatılıyor, ardından yoğrulup örülüyor (Türk Patent, 2013).

Eski bir saklama yöntemi de tescil belgesinde anlatılıyor. Soğuk hava deposu olmayan yerlerde ambalajlı peynir, kuzeye bakan ağaçların altındaki ıslak toprağa gömülüyor. Sonbaharda çıkarılan peynirin daha lezzetli olduğu söyleniyor (Türk Patent, 2013). DTSO'nun hazırladığı peynir envanterinde örgü peyniri, kentin tescilli peyniri olarak öne çıkıyor (Ekonomi Gazetesi, 2023).

Nasıl Üretilir?

  1. Adım 1 Taze sağılmış çiğ koyun sütü kaba bir süzgeçten geçirilir.
  2. Adım 2 Süte sıvı şirden mayası eklenir; yaklaşık 1 saatte pıhtı oluşur.
  3. Adım 3 Pıhtı kırılır, peynir altı suyu tamamen uzaklaştırılır ve teleme baskıya alınır; baskı sırasında teleme fermente olur.
  4. Adım 4 Sicim çekme ya da yaprak açma testiyle olgunluk kontrol edilir ve yaklaşık pH 5'te fermentasyon durdurulur.
  5. Adım 5 Teleme küçük parçalara ayrılır ve yaklaşık %3 tuzlu, 70-80 °C'lik salamurada 3-4 dakika haşlanır.
  6. Adım 6 Haşlanan teleme yoğrulur, yaklaşık 200 g'lık parçalara ayrılır, ip gibi uzatılır ve saç örgüsü biçiminde örülür.
  7. Adım 7 Peynir taze tüketilir ya da %10-12 tuzlu salamurayla kaplanıp +4/+6 °C'de ortalama 90 gün olgunlaştırılır.

Nerede Keşfedilir?

Bu lezzetin nerede bulunabildiği henüz derlenmedi.

Evde Böyle Yapıyoruz

Yukarıdaki tarif tescil metninden. Ama her ev, her köy bu lezzeti biraz farklı yapar. Burada okurlarımızın kendi deneyimleri var; editörümüz okuyup onayladıktan sonra yayımlanır.

Henüz okur katkısı yok. İlk tarifi siz paylaşın.

Siz bu lezzeti nasıl yaparsınız? Paylaşın
Ne paylaşmak istiyorsunuz?

Lütfen kendi deneyiminizi yazın. Başka sitelerden alınmış metinler, reklam, bağlantı ve sağlık iddiaları yayımlanmaz.

Bilmediklerimiz

Bu lezzet için açık soru listesi henüz hazırlanmadı.

Bu lezzeti biliyor musunuz?

Kaynaklar

Katkıda Bulun

Bu lezzetle ilgili bilgi, fotoğraf veya deneyiminizi paylaşarak içeriğin gelişmesine katkı sağlayın.

Katkıda bulunun

Aynı Yöreden Diğer Lezzetler

Tüm lezzetleri gör

Fotoğraf Galerisi

Fotoğraf bekleniyor

Bu lezzeti tattıysanız, fotoğraflarınızı paylaşarak sayfanın zenginleşmesine katkıda bulunabilirsiniz.

İlk fotoğrafı siz paylaşın

Keşfetmeye devam et

Yeni yerler, rotalar ve ilham veren içerikler için bültenimize abone ol.

Onay e-postası göndereceğiz; istediğiniz an çıkabilirsiniz.

Daha bitmedi…

Türkiye’de sıradaki keşfin neresi?