Boyabat Gazidere Domatesi

Boyabat Gazidere Domatesi nedir

Boyabat Gazidere domatesi; Sinop'un Boyabat ilçesine bağlı Gazideresi ve Gazideretabaklı köylerinde, tescil belgesine göre aynı tohumla 150 yılı aşkın süredir yetiştirilen iri, sırık tipi bir domatestir. Halk arasında "çirkin domates" olarak da bilinir. Türk Patent ve Marka Kurumunun coğrafi işaret sicilinde Boyabat Gazidere Domatesi adıyla menşe adı olarak kayıtlıdır.

Özellikleri

Meyveler 600–800 gram ağırlığında, hafif basık ve ucu yuvarlaktır. Olgunlukta kabuğu kırmızı, eti pembe-kırmızımsıdır; kabuk ince ve yumuşaktır. On iki odacıklı meyve elle ikiye ya da üçe bölündüğünde ortasında konik, çekirdeksiz ve etli bir parça görülür; belgeye göre bu özellik başka domateslerde bulunmaz. İçten dışa doğru olgunlaşır; eti sulu ve kumlu, kokusu hoştur, tadında limonu andıran bir kekremsilik vardır. Bitki 150–200 santimetre boylanır.

Yetiştirme

Toprak sonbaharda yanmış çiftlik gübresiyle sürülür, mart sonunda ikinci kez işlenir. Tohum 3 santimetre derinliğe ekilir; mayıs ortasında bitkiler 5–6 yapraklıyken sıra arası 50, sıra üzeri 30 santimetre olacak biçimde seyreltilir. Sulama haziran ortasında başlar ve 3–5 günde bir yapılır. Hasat temmuzun ilk haftasında başlar ve ekim sonuna kadar 2–3 günde bir olmak üzere 10–15 kez yapılır.

Coğrafya ve tüketim

Üretim alanı, Gazidere (Kolaz) Çayının taşıdığı minerallerce zengin alüvyal ve killi topraklardır; sulamada Gökırmak ve Gazidere çaylarının suyu kullanılır. Hasat sonrası ömrü kısa olduğundan taze tüketilir ve uzun mesafe taşımaya uygun değildir. Çoğunlukla kahvaltıda ve salatada yenir, domates suyu yapımında da kullanılır.

Coğrafi işaret

Boyabat İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğünün 13 Eylül 2017 tarihli başvurusuyla (C2017/136) 12 Nisan 2019'da 427 numarayla menşe adı olarak tescil edildi. Coğrafi sınırı Boyabat ilçesinin Gazideresi ve Gazideretabaklı köyleridir. Denetimi Sinop İl Tarım ve Orman Müdürlüğü, Boyabat Belediyesi ve Boyabat İlçe Ziraat Odası, hasat ve pazarlama döneminde 15 günlük aralıklarla yapar.

Aynı ilden: Sinop Mantısı, Sinop Nokulu, Sinop Lakerdası, Boyabat Sırık Kebabı, Boyabat Ezmesi