Amasya Baklalı Dolması

Amasya Baklalı Dolması nedir?

Amasya baklalı dolması; haşlanmış bakla ve buğday yarmasından hazırlanan harcın asma yaprağına sarılıp kemikli kuzu etiyle birlikte pişirildiği bir yemektir. Türk Patent ve Marka Kurumunun coğrafi işaret sicilinde Amasya Baklalı Dolması adıyla mahreç işareti olarak kayıtlıdır. Tescil belgesine göre dolmalar altıgen biçimde sarılır ve yemek bayramlarda, kabul günlerinde ve özellikle düğünlerde yapılır.

Malzemeler

Belgedeki tarifte 100 gram kuru iç bakla, 100 gram buğday yarması (dövme), 150 gram kuru soğan, 500 gram taze ya da salamura asma yaprağı, 25 gram domates salçası, 500 gram kemikli kuzu kaburga, 100'er gram dereotu ve maydanoz, 200 mililitre sıvı yağ, yarım litre su, tuz ve 500 gram yoğurt yer alır. Yaprak olarak tercihen genç yapraklar seçilir.

Nasıl yapılır?

Bakla ve yarma bir gün önceden ayrı kaplarda ıslatılır; ertesi gün süzülüp her biri 15 dakika haşlanır. Kabukları soyulan baklalar yarma, ince doğranmış soğan, maydanoz, dereotu, salça ve tuzla karıştırılır. Harç asma yapraklarına konup avuç içinde altıgen biçiminde sarılır. Tencerenin dibine kemikli et, üzerine dolmalar dizilir; su ve tuz eklenip üzerine porselen bir tabak kapatılır ve et ile dolmalar yumuşayana kadar orta ateşte yaklaşık bir saat pişirilir.

Sunum ve gelenek

Pişen yemek tencere ters çevrilerek bakır tepsiye alınır; dolmalar altta, etler üstte kalır. Üzerine yoğurt eklenir, yanında kuru soğanla sunulur; istenirse tereyağında kavrulmuş soğan gezdirilir. Belgeye göre içindeki bakliyat bereketi simgelediği için yemeğin yeni evlilerin evine bereket getirdiğine inanılır; dolmaların bir kısmına zeytin, kiraz ya da çeyrek altın gibi bir nişan konur.

Coğrafi işaret

Amasya Esnaf ve Sanatkârlar Odaları Birliğinin 21 Aralık 2020 tarihli başvurusuyla (C2020/442) 17 Ağustos 2021'de 853 numarayla mahreç işareti olarak tescil edildi. Coğrafi sınırı Amasya ilidir ve kullanılan asma yaprağının bu sınır içinde yetişmesi gerekir. Denetimi; Birlik, Amasya Üniversitesi Amasya Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu ve Amasya Turizm Derneğinden birer uzmanın yer aldığı üç kişilik heyet yılda bir kez, şikâyet hâlinde ise her zaman yapar.

Aynı ilden: Amasya Toyga Çorbası, Amasya Çatal Çorbası, Amasya Kaypağı / Amasya Piruhisi, Amasya Cevizli Ballı Baklavası