Tarihi Yapı
Yesemek Açık Hava Müzesi
Gaziantep / İslahiye
Son güncelleme: 13 Ekim 2026
Saha ziyareti yapılmadı; bilgiler kaynaklardan derlendi
İslahiye'deki Yesemek, Hitit döneminde açılan bazalt taş ocağı ve heykel atölyesidir; yüzlerce yarım kalmış aslan, sfenks ve kabartma yerinde sergilenir.
Hakkında
Hakkında
Yesemek Açık Hava Müzesi, İslahiye ilçesinin güneydoğusunda, Yesemek Mahallesi'nde, Karatepe sırtlarının batı yamacında yer alan bir taş ocağı ve heykel atölyesidir (Küre Ansiklopedi; UNESCO). Alan, dere yatağından yaklaşık 90 metre yükselen bir yamaca yayılır (UNESCO). Kendi döneminde Yakın Doğu'nun en büyük taş ocağı ve heykel atölyesi olarak tanımlanır (Küre Ansiklopedi). Alan yaklaşık 300 x 400 metrelik bir alanı kaplar (Küre Ansiklopedi). Yesemek, 13 Nisan 2012'de UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesi'ne alınmıştır (UNESCO).
Tarihçe
Eserlerde Hitit, Geç Hitit, Hurri, Suriye, Arami ve Asur sanatlarının etkileri görülür (Küre Ansiklopedi). Atölyenin Hitit Kralı I. Şuppiluliuma döneminde (MÖ 14. yüzyıl) açıldığı kabul edilir (Vikipedi; Küre Ansiklopedi). MÖ 9. yüzyıldan itibaren Geç Hitit krallıkları döneminde yeniden canlandı. Burada üretilen heykellerin büyük ölçüde Sam'al (Zincirli) krallığının başkenti ve çevresi için yapıldığı düşünülür (UNESCO). Atölye, MÖ 8. yüzyılın sonunda Sam'al krallığının Asurlularca yıkılmasıyla terk edildi (Küre Ansiklopedi).
Alanı ilk kez 1890'da Zincirli'de çalışan Felix von Luschan saptadı. Bahadır Alkım başkanlığındaki 1957-1961 kazılarında yaklaşık 200 heykel taslağı açığa çıkarıldı; İlhan Temizsoy'un 1990'lardaki çalışmalarıyla bu sayı 300 dolayına ulaştı (Küre Ansiklopedi; Vikipedi). Alan 1988'de arkeolojik sit olarak tescil edildi ve 2004'te başlatılan bir projeyle açık hava müzesine dönüştürüldü (UNESCO).
Neler görülür?
Atölyede ince taneli, sert bazalt işlenmiştir (Küre Ansiklopedi). Alanda kapı aslanları, sfenksler, oturan ve kanatlı aslanlar, Amanos Dağları'nı simgeleyen dağ tanrısı kabartmaları ve savaş sahneleri gibi farklı aşamalarda bırakılmış eserler bulunur (Küre Ansiklopedi). Kayıtlı heykel ve ortostat taslağı sayısı kaynağa göre değişir: Küre Ansiklopedi 518, 2023 tarihli AA haberi 564 eser bildirir (İstiklal/AA, 2023).
Eserlerin çoğu yarım kalmış taslaklardır. Bu nedenle alan, blokların ocaktan çıkarılmasından kabartmanın işlenmesine kadar üretim aşamalarını bir arada gösterir (Küre Ansiklopedi). UNESCO'ya sunulan metne göre taşçılar, oluklara yerleştirilen ağaç kazıkları suyla şişirerek blokları ayırıyordu (UNESCO). Antik taş ocağı, heykel atölyesinden yaklaşık 1 km yukarıdadır (Türkiye Today, 2026).
Ziyaret
Alan, Gaziantep Müze Müdürlüğü'ne bağlı bir açık hava müzesidir (Türkiye Müzeleri). Müzedeki görevli, 6 Şubat 2023 depremlerinde müzede herhangi bir hasar oluşmadığını AA'ya açıklamıştır (İstiklal/AA, 2023). Ziyaretçi sayısı yaz sıcaklarında düşer, ilkbahar ve sonbahar başında yeniden artar (Türkiye Today, 2026). Alanın ustaları, Sam'al'ın yıkılmasının ardından Asur'a götürülmüştür (Küre Ansiklopedi). Güncel ziyaret saatleri ve ücret için Bakanlığın müze portalına bakılmalıdır.
- Öne çıkan Yarım kalmış yüzlerce bazalt heykel ve ortostat
- Kategori Tarihi Yapı
Galeri
1 fotoğrafHarita
Yesemek Açık Hava Müzesi
Kaynaklar
- UNESCO “Yesemek Quarry and Sculpture Workshop”, (erişim 13.10.2026)
- Türkiye Müzeleri (KTB) “Gaziantep Yesemek Archaeological Site”, (erişim 13.10.2026)
- Küre Ansiklopedi “Yesemek Örenyeri”, (erişim 13.10.2026) Ansiklopedi
- Vikipedi “Yesemek Quarry and Sculpture Workshop”, (erişim 13.10.2026) Ansiklopedi
- İstiklal (AA) “Gaziantep'teki taş heykeller 6 Şubat depremlerinden etkilenmedi”, (erişim 13.10.2026)
- Türkiye Today “Yesemek, billed as world's largest open-air sculpture workshop”, (erişim 13.10.2026)
Katkıda Bulun
-
Fotoğraf Paylaş
Yesemek Açık Hava Müzesi'nden fotoğraflarınızı paylaşın, bu yerin tanıtımına katkıda bulunun.
Fotoğraf yükle -
Bilgi Ekle
Ziyaret deneyiminiz, tarihçe bilgisi veya diğer detayları paylaşın.
Bilgi ekle -
Hata Düzelt
Yanlış veya eksik olduğunu düşündüğünüz bilgileri bize bildirin.
Hata bildir -
Kaynak Öner
Bu yerle ilgili güvenilir kaynakları (kitap, makale, web sitesi vb.) paylaşın.
Kaynak ekle
Gelen Katkılar
-
Daha fazla katkı bekliyoruz
Siz de deneyimlerinizi paylaşarak Yesemek Açık Hava Müzesi hakkındaki bilgilerin zenginleşmesine yardımcı olun.
Katkıda bulunun
Keşfetmeye devam et
Yeni yerler, rotalar ve ilham veren içerikler için bültenimize abone ol.