İçeriğe geç

Çoruh vadisinde, eski adı Norgah olan genç ilçe

Pazaryolu

Erzurum

Pazaryolu, Erzurum'un kuzeybatısında İspir ile Bayburt arasında Çoruh vadisindeki küçük bir ilçe. Eski adı Norgah olan ilçenin tarihi ve doğası burada.

Pazaryolu Hakkında

Pazaryolu, Erzurum'un kuzeybatısında, Çoruh vadisinde yer alan ve ilin en az nüfuslu ilçesi olan küçük bir yerleşimdir. TÜİK'in Şubat 2026'da açıkladığı Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi (ADNKS) 2025 sonuçlarına göre nüfusu 3.537'dir; Karayolları Genel Müdürlüğü'nün uzaklık cetveline göre il merkezine 124 kilometredir. Dağlık ve vadili coğrafyası, sakin kırsal yaşamı ve tarihi kalıntılarıyla kalabalıktan uzak bir gezi rotası sunar.

Tarihçe

Kaymakamlığın verdiği bilgiye göre ilçenin eski adı, "yeni şehir" ya da "sulak yer" anlamına geldiği belirtilen Norgah'tır. Kaymakamlığa göre bölge sırasıyla Ceneviz, Selçuklu ve Osmanlı denetiminde kalmıştır; Ceneviz dönemini doğrulayan başka bir kaynağa ulaşamadık. Birinci Dünya Savaşı'nda 24 Şubat 1916'da Rus işgaline uğrayan bölge, kaymakamlığa göre 27 Şubat 1918'de (Erzurum Ansiklopedisi'ne göre 25 Şubat) kurtarılmıştır. Pazaryolu, 21 Haziran 1989 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan 3578 sayılı Kanun'la ilçe olmuştur.

Coğrafya ve iklim

İlçe, Çoruh Nehri havzasında, derin vadiler ve dağ geçitleriyle çevrili bir arazide yer alır. Dağlık yapı nedeniyle tarım alanları sınırlıdır; vadi tabanlarında tarım, yamaçlarda hayvancılık yapılır. İklim, kuzeydeki Karadeniz etkisiyle karasal iklim arasında geçiş özellikleri taşır; Erzurum Valiliği'ne göre ilçe merkezinin rakımı 1.400 metredir.

Nüfusun azlığı ve dağlık yapı nedeniyle yerleşmeler dağınıktır; mahallelerin önemli bölümü vadi yamaçlarına kurulmuştur. Son yıllarda kırsal kesimlerden kentlere göç ilçe nüfusunu da etkilemiştir.

Gezilecek yerler

  • Kale ve hamam kalıntıları: Kaymakamlığa göre Selçuklu ve Ceneviz dönemine ait yapılar.
  • Çoruh vadisi: Nehir boyunca uzanan manzaralı yollar ve doğa yürüyüşü imkânları.
  • Derviş Aşık Baba Türbesi: İlçedeki ziyaret yerlerinden.

İlçenin turizm altyapısı sınırlı olduğundan ziyaret öncesinde yerel bilgi alınması önerilir.

Pazaryolu'nu ziyaret etmek için en uygun dönem, dağ yollarının açık olduğu Haziran–Eylül aralığıdır. İlçe, İspir ve Çoruh vadisi boyunca planlanan bir rotaya eklenerek Karadeniz'e uzanan dağ yollarıyla birlikte gezilebilir. Konaklama ve yeme-içme seçenekleri sınırlı olduğundan ihtiyaçların Erzurum ya da İspir'den karşılanması önerilir. Sessiz ve kalabalıktan uzak bir gezi arayanlar için doğal vadi manzaraları ilgi çekicidir.

Yöresel lezzetler

Pazaryolu'nda Erzurum ve Çoruh vadisi mutfaklarının ortak tatları görülür: mıhlama, su böreği, ayran aşı ve cağ kebabı. Vadi köylerinde dut ve ceviz gibi meyveler ile yayla ürünleri, tereyağı ve peynir sofraların vazgeçilmezleridir.

Yönetim

Pazaryolu Kaymakamlığı sitesine göre (03.10.2026 kontrol) Kaymakam Ömer Levent Türk 11.07.2026'da göreve başlamıştır. Belediye Başkanı İbrahim Şahin, 31 Mart 2024'te AK Parti'den seçilmiştir. Erzurum büyükşehir statüsünde olduğu için 6360 sayılı Kanun gereği 2014'ten bu yana köyler ve belde belediyeleri mahalleye dönüşmüştür; bu nedenle ilçede belde belediyesi ve tüzel kişiliği olan köy bulunmuyor. Vikipedi listesine göre ilçede 44 mahalle bulunur.

Ulaşım

Pazaryolu'na Erzurum'dan karayoluyla ulaşılır; ilçe İspir ve Bayburt yönlerine yakın konumdadır. Toplu taşıma seçenekleri sınırlıdır, bu nedenle özel araç kullanımı daha pratiktir. Kış aylarında dağ yollarında kar nedeniyle aksama yaşanabilir. En yakın havalimanı Erzurum Havalimanı'dır.

Pazaryolu'nun Köyleri ve Yerleri

Erzurum sayfası

Harita yükleniyor…

Pazaryolu'daki Yerler (2)

Tüm yerleri gör
  • Fotoğraf henüz yok
    Tarihi Yapı

    Derviş Aşık Baba Türbesi

    Erzurum / Pazaryolu

    Tarihi Yapı

    Pazaryolu Gölyanı'nda tek mezarlı, kitabesiz Derviş Aşık Baba Türbesi; Osmanlı tahrir defterinde zaviye kaydı var. Köyün ziyaret yeri; ulaşım notları.

    Son güncelleme: 3 Ekim 2026

  • Fotoğraf henüz yok
    Yer

    Yenimahalle

    Erzurum / Pazaryolu

    Yer

    Yenimahalle, Pazaryolu'na bağlı kırsal mahalle. Eski Pazaryolu beldesinin mahallelerinden; ilçenin 6,5 km kuzeybatısında, Çoruh Nehri ve D.050 kenarında.

    Son güncelleme: 3 Ekim 2026

Pazaryolu'nun Köy ve Mahalleleri (5)

Tüm köy ve mahalleleri gör

İçeriği olan köy/mahalleler

Diğer köy ve mahalleler

  • Korkut
  • Yeni

Pazaryolu'ya Yakın Rotalar

Henüz rota bulunmuyor

Pazaryolu ve çevresinde rotalar üzerinde çalışıyoruz.

Galeri

Fotoğraf bekleniyor

Pazaryolu'dan çektiğiniz fotoğrafları paylaşarak ilçenin tanıtılmasına katkıda bulunabilirsiniz.

İlk fotoğrafı siz paylaşın

Pazaryolu ile Komşu İlçeler

Tüm komşu ilçeleri gör

Bilmediklerimiz

  • Pazaryolu'nda Ceneviz dönemine ait yapı olduğu bilgisi hangi belgeye dayanıyor?
  • İlçedeki baraj projeleri (Laleli, Pazaryolu) hangi aşamada?
  • Kale ve hamam kalıntıları hangi mahallede ve tescilli mi?
  • Pazaryolu 1918'de 25 Şubat'ta mı, 27 Şubat'ta mı kurtarıldı?
Siz de katkıda bulunun

Kaynaklar

Tüm kaynakları gör

Katkıda Bulun

Pazaryolu hakkındaki bilginizi, fotoğraflarınızı ve deneyimlerinizi bizimle paylaşın. Bu coğrafyayı birlikte daha iyi tanıtalım.

Katkıda bulunun

Keşfetmeye devam et

Yeni yerler, rotalar ve ilham veren içerikler için bültenimize abone ol.

Onay e-postası göndereceğiz; istediğiniz an çıkabilirsiniz.

Daha bitmedi…

Türkiye’de sıradaki keşfin neresi?