İzzeddin İbnü'l-Esîr

İzzeddin İbnü'l-Esîr (1160-1233), Cizre'de doğmuş, hayatının çoğunu Musul'da geçirmiş tarihçidir. Genel İslâm tarihi el-Kâmil fi't-târîh ile Orta Çağ'ın en güvenilir tarihçilerinden sayılır.

Hayatı

İzzeddin İbnü'l-Esîr kimdir?

İzzeddin İbnü'l-Esîr, 1160'ta Cezîre-i İbn Ömer'de, bugünkü Şırnak'ın Cizre ilçesinde doğmuş tarihçi, muhaddis ve ediptir. Hazırladığı genel tarih *el-Kâmil fi't-târîh*, İslâm tarih yazıcılığının temel eserlerinden biri kabul edilir.

Doğumu ve ailesi

TDV İslâm Ansiklopedisi'ne göre 12 Mayıs 1160'ta Cizre'de doğdu. Şeybân kabilesine mensup bir aileden geliyordu; babası Esîrüddin, Zengîler döneminde idari görevlerde bulundu. İbnü'l-Esîr kardeşlerin üçü de Cizre'de doğmuştur: Mecdüddin İbnü'l-Esîr (1149), İzzeddin İbnü'l-Esîr (1160) ve Ziyâeddin İbnü'l-Esîr (1163).

Eğitimi

Yirmi bir yaşında hacca gitti ve Hicaz'da hadis dinledi. Daha sonra Bağdat ve Musul'da dönemin hadis ve fıkıh âlimlerinden ders aldı.

Çalışmaları

Hayatının büyük kısmını Musul'da, Zengîlerin himayesinde ilimle uğraşarak geçirdi; zaman zaman elçilik görevlerinde bulundu. Resmî görev tekliflerini kabul etmedi. Rivayetleri eleştirel biçimde değerlendirmesiyle tanınır.

Eserleri

*el-Kâmil fi't-târîh*: Genel İslâm tarihi.
*Üsdü'l-gâbe*: Sahâbe biyografileri.
*et-Târîhu'l-bâhir*: Zengî hanedanı tarihi.
*el-Lübâb fî tehzîbi'l-Ensâb*: Nesep (nisbe) sözlüğü.

Son yılları ve ölümü

6 Haziran 1233'te Musul'da öldü; kabri üzerinde bir türbe bulunur.