Diyarbekirli Saîd Paşa (Mehmed Said)

Diyarbekirli Saîd Paşa (Mehmed Said) kimdir?

Diyarbekirli Said Paşa, asıl adı Mehmed Said olan bir şair, münşî (kâtip, yazı ustası) ve Osmanlı devlet adamıdır. TDV İslâm Ansiklopedisi'ne göre 1832'de Diyarbakır'da doğdu. Önemi; yaklaşık kırk yıl Diyarbekir vilayeti idaresinde çalışması, tarih, edebiyat ve matematiğe dair eserler bırakması ve şair Süleyman Nazif ile Faik Âli Ozansoy'un babası olmasıdır.

Doğumu ve ailesi

Babası Süleyman Nazif Efendi, dedesi İbrâhim Cehdî Efendi'dir. Oğulları Süleyman Nazif ve Faik Âli Ozansoy da edebiyatçı olarak tanınmıştır.

Memuriyet hayatı

1849'da Diyarbakır'da kalem işlerinde memuriyete başladı. Vilayet kâtipliği ve mektupçu yardımcılığının ardından vilayet mektupçusu oldu. 1872'den itibaren mîrimîran rütbesiyle Ma'mûretülazîz'de görev aldı; Maraş, Muş, Siirt ve Mardin'de mutasarrıflık yaptı. Ansiklopedi, dürüst bir yönetici olarak tanındığını belirtir.

Eserleri

• *Dîvançe-i Eş'âr*
• *Diyarbekir Tarihi*
• *Mîzânü'l-edeb* (belagat)
• *Hulâsa-i Mantık*
• *İlm-i Hesâb*
• *Mir'âtü'l-iber*, *Tabsıratü'l-insân*, *Mir'ât-ı Sıhhat*, *Nuhbetü'l-emsâl*
• *Kasîde-i Nûniyye Tercümesi*, *Kasîde-i Bürde Tahmîsi*

*Hulâsa-i Mantık* üzerine Bursa Uludağ Üniversitesi'nde 2022'de bir yüksek lisans tezi hazırlanmıştır.

Diyarbakır için önemi

Dicle Üniversitesi ile Atatürk Kültür Merkezi iş birliğiyle 26-27 Mart 2015'te Diyarbakır'da "Said Paşa ve Süleyman Nazif Sempozyumu" düzenlenmiştir.

Son yılları ve ölümü

Üçüncü kez atandığı Mardin mutasarrıflığı sırasında, 1891'de öldü. Kabri Mardin'dedir.