Kurtalan

Coğrafya

İlçenin en önemli akarsuyu, Dicle'nin kollarından Yanarsu (Garzan) Çayı (Polat, 2018). Çayın böldüğü Garzan Ovası kuzeybatı–güneydoğu doğrultulu; yaklaşık 10 km genişliğinde, 25 km uzunluğunda ve ortalama 250 km² (Polat, 2018). Ovayı kuzeyde Mereto Dağı, güneyde Garzan ve Yanarsu dağları, batıda Kıra Dağı çevreliyor (Polat, 2018). İlçenin en yüksek noktası 1.530 m'lik Dilek Tepesi (PeakVisor).

Kurtalan'da neler görülür?

• Kurtalan Garı: Güney Kurtalan Ekspresi'nin doğu ucu ve Siirt ilinin en doğudaki istasyonu (Wikipedia). Ankara–Kurtalan hattı 1.212 km; yolculuk yaklaşık 23 saat sürüyor ve 70'ten fazla durak var (NTV).
• Garzan Ovası: Yanarsu Çayı'nın böldüğü ova. Bir tezde jeomorfoloji açısından "açık hava müzesi" olarak tanımlanıyor (Polat, 2018). 2026 mercimek hasadı burada yapıldı (Yeni Birlik, 2026).
• Yanarsu Çayı: Dicle'nin önemli kollarından biri; Garzan Ovası'nı ikiye bölüyor (Polat, 2018).

Köy ve mahalleler

İlçede iki belediye, 55 köy ve 47 mezra var (Wikipedia). 2025'te en kalabalık mahalleler Cumhuriyet (6.967), Tekel (5.800) ve Fırat (4.760). En kalabalık köyler Bölüktepe (2.325), Gözpınar (1.479) ve Tulumtaş (764) (nufusune.com/TÜİK). İlçede 31.081 erkek ve 29.593 kadın yaşıyor; nüfus 2024'e göre 330 kişi azaldı (nufusune.com/TÜİK).

Yöresel ürünler

Garzan Ovası tahıl ve bakliyat üretimiyle öne çıkıyor. 2026 mercimek hasadı haziran başında başladı ve çiftçiler verimin beklentinin üzerinde olduğunu söyledi (Yeni Birlik, 08.06.2026). Kurtalan Ovası, yüksek tarımsal potansiyeli nedeniyle Kasım 2024'te Resmi Gazete'de yayımlanan kararla büyük ova ilan edildi (Siirt İl Tarım ve Orman Müdürlüğü, 18.11.2024). Kentin kuzeyinde bir çimento fabrikası var (dewiki). Kurtalan Çimento 2004'te günlük üretimini 2.700 tondan 3.000 tona çıkardı (CemNet, 2005).

Yönetim

İlçe, Kurtalan Kaymakamlığı ve Kurtalan Belediyesi tarafından yönetiliyor. Kaymakamlık sitesini açamadığımız için güncel idari bilgileri doğrulayamadık.