Eruh

Coğrafya

Arazi dağlık ve engebeli. Güneydoğu Toroslar'ın uzantısı sıra dağlar ilçeyi kuzeyden ve güneyden çeviriyor. En yüksek dağlar Tarti Dağı (2.265 m) ve Tünek Dağı (2.100 m) (Eruh Belediyesi).

Zorava Çayı, Kuşdalı köyü yakınındaki Tatlıpınar kaynağından doğuyor ve Botan Köprüsü'nde Botan Irmağı'na karışıyor. Şikefta Çayı Bilgili köyü yakınında Zorava'ya katılıyor; debileri yazın düşüyor (Eruh Belediyesi).

Tarti Dağı'ndaki Terazın ve Çirav yaylaları ile Cevizlik vadisindeki Geri ve Kısa Çeşme yaylaları hayvancılıkta kullanılıyor. Kışlar sert ve yağışlı, yazlar sıcak ve kurak (Eruh Belediyesi).

Eruh'ta neler görülür?

• Emir Nasreddin Külliyesi: Eruh Belediyesi bölgedeki görülecek yerler arasında sayıyor. Külliyenin bulunduğu Kavaközü köyü ise idari olarak Siirt Merkez ilçesine bağlı (Wikipedia). Cami, türbe, medrese, han, değirmen ve su yapısından oluşuyor; muhtemelen 16. yüzyıldan, en eski mezar taşı 1565 tarihli (Eruh Belediyesi).
• Kiver Kalesi: İlçenin güneyinde, Kiver Dağı yamacında, 1.750 m'de. 12.–13. yüzyıla tarihleniyor. Bazı kalıntıları ayakta (Eruh Belediyesi).
• Gerra Han: Siirt–Eruh–Şırnak yolu üzerinde, Botan Irmağı kenarında, Siirt'e yaklaşık 40 km. Kesme taş cepheli, beşik tonozlu han sağlam durumda (Eruh Belediyesi).
• Üzümlü Köyü Değirmeni: Zorava Çayı kenarında. Kitabesine göre 1569'da yapıldı. Değirmen odası, su kanalı ve su kulesinden oluşuyor; üst örtüsü yıkık (Eruh Belediyesi).
• Bilgili Köyü Camisi: İlçe merkezine 26 km. Kapısında Arapça kitabe var; cami ibadete açık (Eruh Belediyesi).
• Botan Vadisi Milli Parkı: 15 Ağustos 2019'da Türkiye'nin 45. milli parkı ilan edildi. Siirt merkez, Tillo ve Eruh sınırlarında, yaklaşık 120 bin dekar. Yürüyüş, yamaç paraşütü ve rafting yapılıyor (NTV, 2019).

Köy ve mahalleler

İlçe merkezi 3 mahalleden oluşuyor; ilçeye 59 köy bağlı (nufusune.com/TÜİK). Nüfus 2024'e göre 593 kişi azaldı (nufusune.com/TÜİK).

Yöresel ürünler

Başlıca geçim kaynağı küçükbaş hayvancılık. Ardından fıstık yetiştiriciliği geliyor; küçük üzüm bağları da var (Küre). Siirt fıstığının yoğun yetiştiği yerler arasında Eruh da sayılıyor (Küre).

Şal şepik, Eruh'ta dokunan bir kumaş. Tamamen keçi tiftiğinden, el tezgâhında dokunuyor ve kök boyayla boyanıyor. Üretim yaklaşık 10 aşamalı (NTV, 2021). Kumaşın eni 33 cm. 14 Ekim 2022'de mahreç işaretiyle tescil edildi (Küre). İlçede kurslarla 6 dokuma ustası yetiştirildi (NTV, 2021).

Yönetim

İlçe, Eruh Kaymakamlığı ve Eruh Belediyesi tarafından yönetiliyor. Kaymakamlık sitesini açamadığımız için güncel idari bilgileri doğrulayamadık.