Eskişehir Çiğböreği (Çibörek)
Eskişehir
Eskişehir
Kızılinler Bal Kabağı, Eskişehir’in Tepebaşı ve Odunpazarı ilçelerine özgü, beyaz-gri kabuklu, sarı-turuncu etli ve 20 kg’ı aşabilen bir bal kabağıdır.
Kızılinler Bal Kabağı, Cucurbita moschata türünden, beyaz-gri renk tonlarında bir bal kabağıdır. TÜRKPATENT tescil belgesine göre adını Tepebaşı’na bağlı Kızılinler Mahallesi’nde yaygın biçimde yetiştirilmesinden alır. Meyve eti sarı-turuncu, sert yapılı ve kısmen tatlıdır; meyve uzun silindirik, yuvarlak ya da basık yuvarlak olabilir ve dilimlidir. Belgeye göre olgun ürün 20 kg’ın üzerine çıkabilir ve meyve etinin briks değeri en az %5’tir. Tohumlar geniş oval, orta-iri ve beyaz-gri-krem renklidir.
Belge ürünün özelliklerini Porsuk Çayı’na yakınlığa, serin ve karasal iklime, gece-gündüz sıcaklık farkına ve güneşlenmeye bağlıyor; en iyi gelişme sıcaklığı 20–27 °C olarak veriliyor. Toprak derin, gevşek, geçirgen, tınlı, killi ya da killi-kumlu olmalıdır. Ekim nöbeti genellikle buğdayla yapılır; dekara ortalama 1 kg tohum kullanılır ve tohumluğun ilk tutan 15–20 meyveden alınması önerilir. Ekim mayıs ortasına kadar, toprak sıcaklığı 10–14 °C’deyken, sıra arası yaklaşık 2 m ve sıra üzeri yaklaşık 3 m olacak biçimde her ocağa 2 tohumla yapılır; mayıs sonuna kadar don olursa ekim yaklaşık 2 hafta sonra yinelenir. İlk meyveler görünene kadar sulama yapılmaz.
Hasat, yapraklar sararıp sap kuruyunca, genellikle ekimden yaklaşık 4 ay sonra eylülde, yağışsız günlerde sap kesilerek ya da kırılarak yapılır. Lekeli, çürük ve kırık kabaklar ayıklanır. Kabaklar kuru, serin, temiz ve kokusuz yerde, fazla üst üste konmadan saklanır. Ürün dökme ya da bütün olarak, isteğe göre doğranmış, dilimlenmiş, kabuklu ya da soyulmuş biçimde satılabilir; belgeye göre en çok kabak tatlısı, reçel, yemek ve börekte kullanılır.
Eskişehir Ticaret Borsası’nın 3 Aralık 2024’teki başvurusuyla (C2024/000345), 18 Ağustos 2025’te 1762 numarayla mahreç işareti olarak tescil edildi; coğrafi sınır Eskişehir’in Tepebaşı ve Odunpazarı ilçeleridir. Denetimi Eskişehir Ticaret Borsası koordinatörlüğünde, İl Tarım ve Orman Müdürlüğü’nün de katıldığı en az 3 kişilik kurul yılda en az bir kez yapar; raporlar her yıl Türk Patent ve Marka Kurumu’na sunulur.
Tescilin coğrafi sınırı Tepebaşı ve Odunpazarı ilçeleridir; yetiştirme ve üretimin tamamı bu iki ilçede yapılmalıdır.
Tescil belgesi ürünün adını Tepebaşı’nın Kızılinler Mahallesi’ndeki yaygın yetiştiricilikten aldığını yazıyor; coğrafi sınır ise yalnız bu mahalleyle değil, Tepebaşı ve Odunpazarı ilçelerinin tamamıyla çiziliyor. Belgede ayrı bir tarihçe bölümü yok. Kabak alanında ve çevresinde arı kovanı bulundurulması öneriliyor; ilaçlamanın arılara zarar vermemek için yağışsız günlerde ve öğleden sonra yapılması isteniyor. Tarım ve Orman Bakanlığı’nın 2025 yatırım rehberindeki listede ürün adı “Kızılinler Baş Kabağı” olarak yazılmış; tescilli ad “Kızılinler Bal Kabağı”dır.
≈ ile verilen ev ölçüleri yaklaşıktır; esas ölçü gramajdır.
Bu lezzetin yöresi henüz derlenmedi.
Tescil belgesine göre Tepebaşı’na bağlı Kızılinler Mahallesi’nde yaygın biçimde yetiştirilmesinden.
Coğrafi sınır Eskişehir’in Tepebaşı ve Odunpazarı ilçeleridir.
Genellikle ekimden yaklaşık 4 ay sonra, eylülde, yapraklar sararıp sap kuruyunca.
Belgeye göre olgun ürün 20 kg’ın üzerine çıkabilir.
Mahreç işareti; tescil no 1762, tescil tarihi 18 Ağustos 2025, tescil ettiren Eskişehir Ticaret Borsası.
Yukarıdaki tarif tescil metninden. Ama her ev, her köy bu lezzeti biraz farklı yapar. Burada okurlarımızın kendi deneyimleri var; editörümüz okuyup onayladıktan sonra yayımlanır.
Henüz okur katkısı yok. İlk tarifi siz paylaşın.
Bu lezzet için açık soru listesi henüz hazırlanmadı.
Bu lezzetle ilgili bilgi, fotoğraf veya deneyiminizi paylaşarak içeriğin gelişmesine katkı sağlayın.
Katkıda bulununEskişehir
Eskişehir
Eskişehir
Sivrihisar
Sivrihisar
Fotoğraf bekleniyor
Bu lezzeti tattıysanız, fotoğraflarınızı paylaşarak sayfanın zenginleşmesine katkıda bulunabilirsiniz.
İlk fotoğrafı siz paylaşınKeşfetmeye devam et
Yeni yerler, rotalar ve ilham veren içerikler için bültenimize abone ol.
Daha bitmedi…
Sizin için daha iyi bir deneyim
Sitemizde çerezler kullanıyoruz. Zorunlu çerezler her zaman aktiftir, diğer çerezleri tercihlerinizle yönetebilirsiniz. Detaylı bilgi için Çerez Politikası sayfasını inceleyin.
Çerez tercihlerinizi yönetin
Sizlere daha iyi bir deneyim sunabilmek için çerezler kullanıyoruz. Tercihlerinizi istediğiniz zaman değiştirebilirsiniz.
Detaylı bilgi için Çerez Politikası sayfamızı inceleyin.