Akçaabat Köftesi
Akçaabat
Arsin · Trabzon
Arsin Foşa Fındığı, Trabzon’un Arsin ilçesine özgü, yörede boyhane adıyla da bilinen, yuvarlak taneli ve kırmızımsı kahverengi kabuklu foşa çeşidi fındıktır.
Arsin Foşa Fındığı, Trabzon ilinin Arsin ilçesinde yetişen foşa çeşidi fındıktır. TÜRKPATENT tescil belgesine göre coğrafi sınırda “boyhane” adıyla da bilinir ve kabuklu olarak, jüt çuvallarda ya da dökme hâlde, en fazla %12 nemle piyasaya sunulur.
Belgeye göre meyve yuvarlaktır ve 1 kg’da 298–405 kabuklu tane bulunur. Kabuk kırmızımsı kahverengi, mat ve ucu hafif tüylüdür. Kabuklu meyve 2,47–3,36 g, iç fındık 1,05–1,65 g ağırlığındadır; randıman %46,88–55,12 arasındadır. Belgedeki yağ asidi tablosunda oleik asit %84,41 ile baskındır. Belgede kabuk kalınlığı metinde 1,27–1,51 mm olarak verilirken tabloda 1,05 değeri de geçer; yağ asidi tablosundaki toplamlar da bileşim tablosundaki değerlerle uyuşmaz.
Belgeye göre hasat 10–15 Ağustos arasında yapılır. Erkek çiçeklenme 10–20 Ocak’tır; dişi çiçeklenme tabloda 10–20 Ocak, metinde 20–30 Ocak olarak verilir. Dikim için en uygun zaman sonbahardır ve ocak sistemi uygulanır; ocaklar arası normalde 6–8 m, sınırlı arazide 4,5–5 m’dir. Çukurlar 120 cm çapında ve 60 cm derinliğinde, dikimden yaklaşık bir ay önce açılır. Sonbahar-kış budaması ekimin ikinci yarısında başlar; ilkbahar budaması mart–mayıs aylarında yapılır.
Zurufların kahverengileşmesi, tanelerin dörtte üçünün kızarması ve dallar silkelenince fındıkların yarısından fazlasının düşmesi hasat olgunluğunun belirtileridir. Fındık dallardan elle toplanır ya da silkelenip yerden toplanır; belgeye göre yere düşen fındıklar küf riskine karşı bekletilmeden toplanmalıdır. Zuruflu fındık beton harmanda 15–20 cm kalınlıkta serilip 4–5 saatte bir çevrilerek 1–2 gün güneşte soldurulur; patozdan geçen taneler en fazla 5 cm kalınlıkta kurutulur. Depo sıcaklığı 15–20 °C’yi aşmamalıdır.
Arsin Belediyesi’nin 15 Şubat 2022’deki başvurusuyla (C2022/000055), 8 Aralık 2022’de 1276 numarayla mahreç işareti olarak tescil edildi. “Arsin Foşa Fındığı” ibareli logo ve amblem ürünün ya da ambalajının üzerinde, bu mümkün değilse işletmede görünür biçimde bulunur. Denetimi Belediye koordinasyonunda, Arsin Belediyesi ve Arsin Ziraat Odası’ndan birer uzmanın katıldığı merci yılda bir kez, şikâyet hâlinde ve gerekli görüldüğünde yapar; çeşit, dikim, budama, hasat, harman ve depolama koşulları denetlenir.
Bütün üretim aşamaları Arsin ilçesinde yapılır. Belgeli üreticilerin listesini doğrulamadık.
Tescil belgesine göre 1486 tarihli tapu tahrir defterleri bölgede vergilendirilebilir düzeyde fındık tarımı yapıldığını gösterir; Trabzon Vilayet Salnameleri Arsin’in başlıca ürününü fındık olarak kaydeder ve 17. yüzyıl Trabzon kadı sicillerinde fındık bahçelerine ilişkin arazi ve miras kayıtları bulunur. Haber61’in 11 Ekim 2026 tarihli listesi Arsin Foşa Fındığı’nı Trabzon’un 16 tescilli ürünü arasında sayar.
Bu lezzetin yöresi henüz derlenmedi.
Belgeye göre “boyhane” adıyla da bilinir.
Belgeye göre 10–15 Ağustos arasında.
Belgeye göre 298–405 kabuklu tane.
Kabuklu olarak, jüt çuvalda ya da dökme, en fazla %12 nemle.
Mahreç işareti; tescil no 1276, tescil tarihi 8 Aralık 2022.
Yukarıdaki tarif tescil metninden. Ama her ev, her köy bu lezzeti biraz farklı yapar. Burada okurlarımızın kendi deneyimleri var; editörümüz okuyup onayladıktan sonra yayımlanır.
Henüz okur katkısı yok. İlk tarifi siz paylaşın.
Bu lezzet için açık soru listesi henüz hazırlanmadı.
Bu lezzetle ilgili bilgi, fotoğraf veya deneyiminizi paylaşarak içeriğin gelişmesine katkı sağlayın.
Katkıda bulununAkçaabat
Maçka
Sürmene
Tonya
Trabzon
Fotoğraf bekleniyor
Bu lezzeti tattıysanız, fotoğraflarınızı paylaşarak sayfanın zenginleşmesine katkıda bulunabilirsiniz.
İlk fotoğrafı siz paylaşınKeşfetmeye devam et
Yeni yerler, rotalar ve ilham veren içerikler için bültenimize abone ol.
Daha bitmedi…
Sizin için daha iyi bir deneyim
Sitemizde çerezler kullanıyoruz. Zorunlu çerezler her zaman aktiftir, diğer çerezleri tercihlerinizle yönetebilirsiniz. Detaylı bilgi için Çerez Politikası sayfasını inceleyin.
Çerez tercihlerinizi yönetin
Sizlere daha iyi bir deneyim sunabilmek için çerezler kullanıyoruz. Tercihlerinizi istediğiniz zaman değiştirebilirsiniz.
Detaylı bilgi için Çerez Politikası sayfamızı inceleyin.