Boğatepe
Kars / Merkez
Son güncelleme: 3 Ekim 2026
Boğatepe (eski adı Zavot), Kars'a 50 km'deki Merkez köyü. Kars gravyerinin doğduğu yer; Türkiye'nin ilk peynir müzesi Ekomüze Zavot burada, nüfus 205.
- İl Kars
- İlçe Merkez
- Nüfus 205
- Rakım 2215 m
- Eski ad Zavot
- Muhtar (2026) Uğur Mustafa Omur
Boğatepe Hakkında
Boğatepe, Kars Merkez ilçesine bağlı bir köy. TÜİK’in 2025 verisine göre nüfusu 205. Merkez ilçede aynı adı taşıyan Küçükboğatepe köyü de ayrı bir yerleşim olarak kayıtlı.
Köy, Kars gravyeri ve kaşarının üretim merkezlerinden biri olarak biliniyor. Eski bir gravyer mandırası binasında 2011’de açılan Boğatepe Ekomüze Zavot, Türkiye’nin ilk peynir müzesi olarak tanıtılıyor. Mandıra binasının yapımı kaynaklarda farklı anlatılıyor: bir kaynak binanın 19. yüzyılın son çeyreğinde Rus döneminde yapıldığını, dernek başkanı ise 1880’de İsviçreli bir işadamı tarafından yaptırıldığını söylüyor.
Akademik bir çalışmaya göre köyde 1999 sonrasında durma noktasına gelen mandıracılık ve peynir üretimi, girişimcilerin öncülüğünde yeniden canlandırıldı. 2007’de faaliyete başlayan Boğatepe Çevre ve Yaşam Derneği, müzenin kuruluşunu Büyük ve Küçük Boğatepe muhtarlarının işbirliği ve Birleşmiş Milletler Binyıl Kalkınma Hedefleri Fonu desteğiyle gerçekleştirdi.
Eski adı ne?
Boğatepe'nin eski adı Zavot (Büyük Zavot). Yerel kaynaklara göre Zavot Rusçada "fabrika, mandıra" anlamına geliyor.
Peynirin hikâyesi
Gıda bilimi üzerine yazılan bir blogun 2018 tarihli derlemesine göre köyde peynircilik 1880'lerde İsviçre kökenli David Moser'in öncülüğünde başladı; üretimi Çarlık rejiminden kaçan Malakanlar yürüttü. 1917 Devrimi'nden sonra Malakanlar Rusya'ya döndü; 1920'de Kars Türkiye'ye katılınca Tiflis'ten gelen Karapapaklar (Terekemeler) üretimi sürdürdü. Bugün köyde eski Kars kaşarı ve Kars gravyeri üretiliyor.
Konumu
Aynı kaynağa göre köy Kars'a yaklaşık 50 km, Göle yolu üzerindeki Boğatepe Geçidi'nin yakınında.
Boğatepe'den Fotoğraflar
Boğatepe'nin Köy ve Mahalle Bilgileri
Henüz içerik yok
Boğatepe ile ilgili bildiğiniz bir bilgi varsa bizimle paylaşabilirsiniz.
Boğatepe'ye Nasıl Gidilir?
Kars il merkezinin kuş uçuşu yaklaşık 27,8 km kuzeybatısında (koordinattan hesaplandı). Yol mesafesi ve köy yolunun durumu doğrulanmadı.
Yol tarifi alBoğatepe'ye Yakın Yerler
Tümünü görBilmediklerimiz
Kaynaklar
- Boğatepe Köyü’nde (Kars) Geleneksel Kars Gravyer ve Kaşar Peyniri Üretiminin Yöre Ekonomisi ve Tanıtımına Katkısı (TCK 75. Kuruluş Yılı Uluslararası Kongresi bildirisi)
- Kars Manşet
- Gazete Kars
- Boğatepe Çevre ve Yaşam Derneği
- TÜİK ADNKS 2025 (nufusune.com derlemesi)
- TÜİK verisi (nufusune.com)
- Wikipedia (EN) Ansiklopedi
- gidabiliminotlari.com
- Kaymakamlık/Valilik Mahalli İdareler muhtarlık listesi (erişim 03.10.2026)
Boğatepe Hakkında Sık Sorulanlar
Boğatepe'nin eski adı ne?
Zavot.
Boğatepe Kars'a kaç km?
Yol üzerinden yaklaşık 50 km.
Köyde hangi peynirler üretiliyor?
Eski Kars kaşarı ve Kars gravyeri.
Keşfetmeye devam et
Yeni yerler, rotalar ve ilham veren içerikler için bültenimize abone ol.