Şair · MÖ y. 310–240
Aratos
Aratos, Mersin il sınırlarındaki antik Soli’de doğan; gökyüzünü ve hava işaretlerini anlatan Phaenomena şiiriyle tanınan Yunan şairidir.
Hayatı
Aratos, Encyclopaedia Britannica’ya ve L. Tarán’ın Complete Dictionary of Scientific Biography’deki maddesine göre Kilikya’daki Soli’de doğmuş Yunan şairidir. Wikipedia, bir otoritenin doğum yerini Tarsus olarak verdiğini de not eder; iki kent de bugün Mersin il sınırları içindedir. Hale Güney’in 2015 tarihli Belleten makalesine göre Soloi-Pompeiopolis Mezitli ilçesinin Viranşehir beldesindedir. Doğum yeri konusundaki bu ayrılık nedeniyle bu sayfa Aratos’u il düzeyinde verir.
Aratos kimdir?
Britannica’ya göre Aratos, astronomiyi şiirle anlatan Phaenomena adlı öğretici şiirin yazarıdır ve bu, tam olarak günümüze ulaşan tek eseridir. Tarán, doğumunu yaklaşık MÖ 310, ölümünü yaklaşık MÖ 240/239 olarak verir. Wikipedia’ya göre babasının adı Athenodoros’tur.
Eğitimi
Wikipedia’ya göre Aratos Efes’te Menekrates’ten, Kos’ta Philitas’tan ders aldı; Atina’da Peripatetik filozof Praksiphanes’in öğrencisi oldu ve burada Stoacı Zenon ile Kyreneli Kallimakhos’la tanıştı. Britannica, Stoacı düşüncenin şiirine ciddi bir ton kattığını belirtir.
Saray yılları
Wikipedia’ya göre Aratos yaklaşık MÖ 276’da Makedonya kralı Antigonos Gonatas’ın sarayına çağrıldı. Britannica ve Tarán, Suriye’de Antiokhos I’in sarayında da bulunduğunu yazar. Tarán’a göre Pan’a yazdığı ilahi, Antigonos Gonatas’ın Antiokhos’un üvey kız kardeşi Phile ile evliliğini kutlar. Wikipedia, Pella’da öldüğünü belirtir.
Phaenomena
Tarán’a göre Phaenomena 1.154 heksametreden oluşur; kuzey ve güney takımyıldızları, gezegen hareketleri, gök küresinin çemberleri, takvim ve hava işaretleri bölümlerini içerir. Britannica’ya göre ilk 757 dize Knidoslu Eudoksos’un düzyazı eserini şiirleştirir, 758–1154. dizeler hava işaretlerini ele alır. Tarán, Hipparkhos’un hem Eudoksos’un hem Aratos’un eseri üzerine yorum yazdığını ve Aratos’un metninin kaynağından daha fazla astronomik hata içerdiğini belirtir.
Etkisi
Tarán’a göre eser Latinceye Cicero, Germanicus ve IV. yüzyılda Avienus tarafından çevrildi; G. R. Mair’in İngilizce çevirisi 1921’de Loeb Classical Library’de yayımlandı. Tarán, iki Vatikan elyazmasında yirmi yedi yorumcunun adının geçtiğini yazar. Wikipedia’ya göre IX. yüzyılda Halife Me’mun döneminde Arapçaya da çevrildi.
Kaynaklar arasındaki farklar
- Doğum yeri: Britannica ve Tarán Soli der; Wikipedia bir otoritenin Tarsus dediğini aktarır.
- Tarihler: Tarán yaklaşık MÖ 310–240/239, Wikipedia yaklaşık MÖ 315/310 doğum verir; Britannica yalnızca yaklaşık MÖ 315–245 etkinlik dönemini anar.
- Eserin bölünüşü: Wikipedia Phaenomena’yı 732, hava işaretlerini (Diosemeia) 422 dize olarak ayrı sayar; Britannica ve Tarán 1.154 dizelik tek şiiri 757 ve 758. dizeler arasında böler.
Bilmediklerimiz
- Aratos Soli’de mi, Tarsus’ta mı doğdu?
- Kesin doğum ve ölüm yılları nedir?
- Kaynaklarda adı geçen kayıp şiirleri ve mektupları neleri anlatıyordu?
Aratos Hakkında Sık Sorulanlar
Aratos kimdir?
Gökyüzünü ve hava işaretlerini anlatan Phaenomena adlı öğretici şiiriyle tanınan MÖ III. yüzyıl Yunan şairidir.
Aratos nerede doğdu?
Britannica ve Tarán’a göre Kilikya’daki Soli’de doğdu; Wikipedia bir otoritenin Tarsus dediğini aktarır. İki kent de bugün Mersin ilindedir.
Phaenomena kaç dizedir?
Tarán’a göre 1.154 heksametredir; Wikipedia 732 ve 422 dizelik iki bölüm olarak sayar.
Phaenomena hangi dillere çevrildi?
Tarán’a göre Cicero, Germanicus ve Avienus Latinceye çevirdi; Wikipedia’ya göre IX. yüzyılda Arapçaya da çevrildi.
Mersin'in Değerleri
Tümünü gör- Atıf Yılmaz Film yönetmeni · 1925–2006 1925–2006
- Khrysippos Filozof · MÖ y. 280–207 · Mezitli
- Nevit Kodallı Besteci · 1924–2009 1924–2009
- Ümit Yaşar Oğuzcan Şair · 1926–1984 · Tarsus 1926–1984
- Musa Eroğlu Halk müziği sanatçısı, bağlama ustası · 1946 (bazı kaynaklarda 1944) · Mut 1946
- Pavlus Hristiyan misyoner, Yeni Ahit mektuplarının yazarı · MÖ y. 5 – MS 5 doğumlu, ö. y. 64/65 · Tarsus
- Ksenarkos Peripatetik filozof, dilbilimci · MÖ 1. yüzyıl · Silifke
- Lambronlu Nerses Tarsus başpiskoposu, yazar ve çevirmen · 1153 – 1198 · Çamlıyayla 1153–1198
Keşfetmeye devam et
Yeni yerler, rotalar ve ilham veren içerikler için bültenimize abone ol.