Köyü
Akşar
Merkez, Bayburt
Akşar, Bayburt Merkez'e bağlı, 2013'e kadar belde olan köy; il merkezine 24 km. MÖ 3. binyıl höyüğü, Oslu Hoca türbesi ve Korgan Köprüsü burada.
- İl Bayburt
- İlçe Merkez
- Nüfus 470
- Rakım 1634 m
- Eski ad Balohor
- Muhtar (2024) İkram Kantar
Akşar Hakkında
Akşar, Bayburt merkez ilçeye bağlı, Bayburt–Gümüşhane karayolu güzergâhında yer alan bir köy. Eski tanıtım metinlerinde “Akşar beldesi”, güncel resmî kaynaklarda köy olarak anılıyor.
Köy sınırları içinde, Gümüşhane yönünde yaklaşık 2 kilometre mesafede, Korgan Köprüsü bulunuyor. Halk arasında Meliğin Köprüsü diye bilinen iki gözlü taş köprü, resmî kaynaklarda Selçuklu dönemine, 13. yüzyıla tarihleniyor ve 1998’de restore edildi.
Köprünün tarihî İpek Yolu’nun Bayburt–Gümüşhane kesiminde yer alması, köyün eski kervan yolu üzerindeki konumuna işaret ediyor. Ekim 2024’te Bayburt Valiliği, köprünün yükünü alacak yeni bir köprünün yakında yapılacağını ve tarihî köprünün araç trafiğine kapatılacağını açıkladı. Köyün kendi yerleşim tarihine dair derlenmiş bir kaynak yok; bilgi aranıyor.
Belde geçmişi ve konumu
Akşar 2013'e kadar belde statüsündeydi; 2013'teki yerel yönetim düzenlemesiyle köye dönüştü. Köydeki Akşar Gençosman İmam Hatip Ortaokulu'nun tanıtımına göre köy Trabzon–Erzurum karayolu üzerinde ve il merkezine 24 km uzaklıkta. Köyde ilkokul 1946'da açılmış.
Akşar Höyük ve Anonim Türbe
Doğu Karadeniz Kültür Envanteri'ne göre köyün girişinde, yol kenarında yaklaşık 150 × 140 metre boyutlarında ve 20 metre yüksekliğinde bir höyük var. Yüzeyde MÖ 3. binyıla tarihlenen seramikler bulunmuş; höyük bugün tarla olarak kullanılıyor.
Köydeki kubbeli anonim türbe 6,40 × 6,40 metre ölçülerinde, moloz ve kesme taştan. İçinde iki mezar var; biri 17. yüzyıl âlimi Oslu Hoca'ya atfediliyor. Envantere göre Oslu Hoca icazetini aldıktan sonra Balahor'a, yani Akşar'a yerleşmiş.
Balahor'un Osmanlı kayıtları
Akşar, 1530 tahririnde Balahor adıyla Bayburd kazasına bağlı bir köy olarak geçiyor. Vikipedi'ye göre 1591 tahririnde köyde tamamı Hristiyan (Ermeni) 276 nefer (nefer: vergi kaydına giren yetişkin erkek) kayıtlıydı. Bu sayıyla Balahor, o dönemin Bayburt kazasında en çok Hristiyanın yaşadığı köydü.
1642 avarız defterinde 12'si Müslüman, 40'ı Hristiyan 52 hane ile 2 askerî görevli yazılmış; aynı kayıtta yeni Müslüman olmuş 3 kişi de var. 1837'de köyde 44 Müslüman ve 19 Hristiyan, toplam 63 hane bulunuyordu. Bir dönem Gümüşhane sancağına bağlanan köy 1876'da yeniden Bayburt'a bağlandı; o yıl 92 hanede 330 kişi yaşıyordu. Akşar 1881'den 1899'a kadar bir nahiye merkeziydi.
Korgan Köprüsü'nün ölçüleri
Doğu Karadeniz Kültür Envanteri'ne göre Çoruh üzerindeki Korgan (Meliğin) Köprüsü 43,20 metre uzunluğunda ve 4 metre genişliğinde. İki sivri kemerli gözü var. Kemerler ve korkuluklar düzgün kesme taştan, diğer kısımlar yöreye özgü açık sarı moloz taştan örülü.
Belde dönemi ve komşu köyler
Akşar 15 Kasım 1991'de belediye statüsü aldı. Vikipedi'ye göre Gümüşhane il merkezine 55 km uzaklıkta. Komşu köylerle arası şöyle: kuzeydeki Pamuktaş 7 km, doğudaki Nişantaşı ve Taşocağı 8 km, güneydeki Kırkpınar 12 km, batıdaki Balkaynak 9 km.
Nüfus nasıl değişti
Vikipedi'deki TÜİK sayım verilerine göre köyün nüfusu 1990'da 2.026, 2000'de 1.909 kişiydi. Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi'ne göre 2025'te 470 kişi. 2000'deki rakam köyün belde olduğu döneme ait; o tarihten bu yana nüfus yaklaşık %75 azaldı.
Akşar'dan Fotoğraflar
Akşar'ın Köy ve Mahalle Bilgileri
Henüz içerik yok
Akşar ile ilgili bildiğiniz bir bilgi varsa bizimle paylaşabilirsiniz.
Akşar'a Nasıl Gidilir?
Ulaşım ve yol durumu hakkında bilgi çalışmaları devam ediyor.
Akşar'a Yakın Yerler
Tümünü görBilmediklerimiz
Kaynaklar
Akşar Hakkında Sık Sorulanlar
Akşar il merkezine kaç km?
Köy okulunun tanıtımına göre 24 km.
Akşar belde mi, köy mü?
2013'e kadar beldeydi; bugün Merkez ilçeye bağlı bir köy.
Akşar'da hangi tarihî yerler var?
Korgan Köprüsü'nün yanı sıra Akşar Höyük ve içinde Oslu Hoca'ya atfedilen mezarın bulunduğu kubbeli türbe.
Akşar'ın eski adı Balahor mu, Balohor mu?
Osmanlı tahrirleri ve Vikipedi Balahor yazıyor.
Akşar ne zaman belde oldu?
15 Kasım 1991'de belediye statüsü aldı; nüfus 2.000'in altına düşünce 2013'te köye döndü.
Korgan Köprüsü ne kadar uzun?
Kültür Envanteri'ne göre 43,20 metre uzunluğunda, 4 metre genişliğinde ve iki gözlü.
Keşfetmeye devam et
Yeni yerler, rotalar ve ilham veren içerikler için bültenimize abone ol.