Karakuş Tümülüsü Buradasınız
Başlangıç
Ören Yeri ve Eski Yerleşim
Karakuş Tümülüsü
Adıyaman / Kahta
Son güncelleme: 13 Ekim 2026
Saha ziyareti yapılmadı; bilgiler kaynaklardan derlendi
Kommagene Kralı II. Mithridates'in annesi, kız kardeşi ve yeğeni için yaptırdığı mezar tepesi; adını kartallı sütundan alır, Kahta'ya yakındır.
Hakkında
Hakkında
Karakuş Tümülüsü, Adıyaman'ın Kahta ilçesinde, Çukurtaş köyü yakınında yer alan Kommagene dönemine ait bir mezar anıtıdır (Wikipedia). Adını, tepesinde kartal heykeli bulunan sütundan alır; "karakuş" adı bu kartala gönderme yapar (Wikipedia). Halk arasında "Kraliçeler Mezarı" olarak da anılır (DHA, 2023).
Tarihçe
Tümülüs, Kommagene Kralı II. Mithridates tarafından MÖ 30-20 yılları arasında yaptırılmıştır (Wikipedia). Alandaki yazıta göre burada üç kadın gömülüdür: Mithridates'in annesi Isias, kız kardeşi Antiokhis ve Antiokhis'in kızı Aka. Yazıtta Antiokhis "kadınların en güzeli" olarak anılır (Wikipedia). Yazıt, alanda yapılan incelemeler sırasında 1938'de bulunmuş, yaklaşık 40 yıl sonra okunabilmiştir (Turkish Archaeological News). Mezar odası tepenin 13 m altında başlar, tabanı ise bundan 7 m daha aşağıdadır (Turkish Archaeological News).
Kommagene Krallığı MS 72'de Vespasianus döneminde Roma'ya bağlandıktan sonra mezar odası yağmalanmıştır (Wikipedia). Friedrich Karl Dörner'in yürüttüğü çalışmalarda 1967'de tepeden yapılan sondajla mezar odasının tavanına ulaşılmış, ancak odada buluntu ya da insan kalıntısı bulunmamıştır (Turkish Archaeological News).
Neler görülür?
Yapay tepe, doğal bir tepenin üzerine yığılmıştır ve yüksekliği yaklaşık 35 m'dir (Turkish Archaeological News). Tümülüsün çevresinde üçerli gruplar halinde dizilmiş, yaklaşık 9 m yüksekliğinde Dor düzeninde sütunlar bulunur. Sütunların üzerinde boğa, aslan ve kartal heykelleri ile kabartmalı steller yer alır (Wikipedia). Kartallı sütun güneydeki yolun başında ziyaretçileri karşılar (Turkish Archaeological News).
Sütunların bir kısmının MS 2. yüzyıl sonunda sökülerek Cendere Köprüsü'nün yapımında kullanıldığı düşünülür (Turkish Archaeological News).
Tümülüsün kuzeybatısındaki yaklaşık 10 m yüksekliğindeki "Tokalaşma Sütunu", II. Mithridates ile kız kardeşi Laodike'nin tokalaşmasını gösteren kabartmayı taşıyordu. Bu sütun 6 Şubat 2023 depremlerinde yıkıldı ve bloklar halinde yere düştü; kartallı sütun ise ayakta kaldı (DHA, 2023; Milliyet, 2023). Laodike, Part Kralı II. Orodes'in eşiydi; MÖ 38'de ölümünün ardından naaşının II. Mithridates tarafından getirilip buraya gömüldüğü belirtilir (Turkish Archaeological News). Mayıs 2023'te Adıyaman Müzesi Müdürlüğü denetiminde, Hacı Bayram Veli Üniversitesi'nden Prof. Dr. Yaşar Selçuk Şener ve ekibi tarafından başlatılan çalışmalarla parçalar birleştirilip sütun yeniden ayağa kaldırıldı ve Temmuz 2023'te yeniden ziyarete açıldı (DHA, 2023).
Ziyaret
Tepeden açık havada kuzeydoğuda Nemrut Dağı'nın zirvesi görülebilir (Turkish Archaeological News). Ziyaretçiler genellikle Kahta'dan Nemrut Dağı'na giderken ilk durak olarak Karakuş Tümülüsü'nü, ardından Cendere Köprüsü, Eski Kahta Kalesi ve Arsameia'yı gezer (Turkish Archaeological News). 2017 tarihli bir bilgiye göre alan çitsiz ve ücretsizdi; güncel durumu ziyaret öncesinde kontrol etmek gerekir (Turkish Archaeological News).
- Öne çıkan Kartal heykelli sütun ve kraliyet kadınlarının mezarı
- Kategori Ören Yeri ve Eski Yerleşim
Galeri
1 fotoğrafHarita
Karakuş Tümülüsü
Bu yer bir rotada
Nemrut Dağı ve Kommagene rotası: 5 durak, Karakuş Tümülüsü 1. durak.
Rotanın tamamı, açıklamaları ve konumunuza göre sıralama rota sayfasında.
Rotayı aç-
-
Cendere Köprüsü
Kahta
-
Yeni Kale
Kahta
-
Arsameia
Kahta
-
Nemrut Dağı
Kahta
Kaynaklar
- Wikipedia “Karakuş Tumulus”, (erişim 13.10.2026) Ansiklopedi
- Turkish Archaeological News “Karakuş Tumulus”, (erişim 13.10.2026)
- DHA “Adıyaman'da tarihi Tokalaşma sütunu devrildi, yakınındaki Cendere köprüsü ayakta kaldı” (2023), (erişim 13.10.2026)
- DHA “Depremde yıkılan 'Tokalaşma Sütunu' ziyarete açıldı” (2023), (erişim 13.10.2026)
- Milliyet “Heykeller ayakta, tümülüsler harap” (2023), (erişim 13.10.2026)
- Habertürk “Cendere Köprüsü (Septimius Severus Köprüsü)”, (erişim 13.10.2026)
Katkıda Bulun
-
Fotoğraf Paylaş
Karakuş Tümülüsü'nden fotoğraflarınızı paylaşın, bu yerin tanıtımına katkıda bulunun.
Fotoğraf yükle -
Bilgi Ekle
Ziyaret deneyiminiz, tarihçe bilgisi veya diğer detayları paylaşın.
Bilgi ekle -
Hata Düzelt
Yanlış veya eksik olduğunu düşündüğünüz bilgileri bize bildirin.
Hata bildir -
Kaynak Öner
Bu yerle ilgili güvenilir kaynakları (kitap, makale, web sitesi vb.) paylaşın.
Kaynak ekle
Gelen Katkılar
-
Daha fazla katkı bekliyoruz
Siz de deneyimlerinizi paylaşarak Karakuş Tümülüsü hakkındaki bilgilerin zenginleşmesine yardımcı olun.
Katkıda bulunun
Keşfetmeye devam et
Yeni yerler, rotalar ve ilham veren içerikler için bültenimize abone ol.