Komana Pontika Ören Yeri

Komana Pontika, Tokat Merkez'e bağlı Gümenek yakınlarında bir antik kenttir. Antik adı Iris olan Yeşilırmak'ın batı kıyısında, doğal bir tepe üzerinde yer alır. Kent, tanrıça Ma'ya adanmış bir tapınak devletiydi.

Nerede, nasıl gidilir?

Ören yeri Tokat'ın yaklaşık 9 km kuzeydoğusunda, Niksar yolu üzerindedir. Gümenek köyünün hemen güneyindedir.

Tarihçe

Wikipedia'ya göre kent MÖ 281 civarında kuruldu. Ma tapınağını Strabon ve Julius Caesar ziyaret etti. Tapınağı yöneten başrahip, Pontus kralından sonra ikinci sırada gelirdi. Strabon tapınağın Kapadokya'daki tapınağın bir benzeri olduğunu yazar.

GoTürkiye'ye göre Pompeius MÖ 1. yüzyıl ortasında kenti Arkhelaos'a verdi. Son kral Dyteutus'un ölümünden sonra kent Pontus Galaticus'a katıldı. Kent Titus dönemine kadar Hierokaisareia ve Komana adlarını taşıdı. Ma, Caligula döneminden itibaren sikkelerde görüldü. 1347'de adı Komada olarak kaydedildi. Bugünkü Gümenek adı bu adın Türkçe biçiminden gelir.

Kazılar

Alan 2009'da yer radarıyla belirlendi. Kazıları Ankara'daki Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Komana Arkeolojik Araştırma Projesi (KARP) adıyla yürüttü. Seçilen dört noktanın üçünde yerleşim izi bulundu. Katmanlarda Osmanlı, Bizans, Roma ve Yunan dönemlerine ait buluntular çıktı.

Görülecekler

• Yeşilırmak kıyısındaki höyük ve kazı alanları.
• Kazılarda ortaya çıkarılan dış surlar.

Wikipedia, sulama kanallarının ve karayolunun alana zarar verdiğini belirtir.