İçeriğe geç

Samsun'un liman ilçesi: Gazi Müzesi ve Büyük Cami

İlkadım

Samsun

İlkadım, Samsun'un Karadeniz kıyısındaki merkez ilçesidir. Gazi Müzesi, 1884 tarihli Büyük Cami, Pazar Camii ve Bandırma Gemi Müzesi'yle bilinir.

İlkadım Hakkında

İlkadım nerede?

İlkadım, Samsun iline bağlı merkez ilçelerden biridir. Karadeniz kıyısında yer alır ve Samsun kentinin yerleşik alanının büyük bölümünü kapsar. Yüzölçümü 155 km²'dir. Doğuda Canik, batıda Atakum, güneyde Kavak ile komşudur. Kıyı şeridi yaklaşık 7,5 km'dir. Samsun Limanı ilçe sınırları içindedir.

Kısa tarih

İlçedeki Dündartepe höyüğünde Kalkolitik döneme ait yerleşim izleri bulunmuştur. Kentin antik adı Amisos'tur. Amisos, Miletoslu göçmenlerce kurulan bir Helenistik koloni olarak kaydedilir. 1071 sonrasında bölge Danişmendlilerin ve Selçukluların eline geçti. 1413'te Osmanlı topraklarına katıldı.

İlçenin adı "ilk adım" anlamına gelir. Ad, Mustafa Kemal Atatürk'ün 19 Mayıs 1919'da Bandırma Vapuru ile Samsun'a çıkışını anar. İlkadım 1994'te belediye oldu. 2008'de çıkarılan kanunla Samsun'un merkez ilçelerinden biri olarak düzenlendi.

Coğrafya

İlçe kuzeyde Karadeniz'e açılır. Kürtün ve Mert ırmakları arasında kalan bir alana yayılır. İklim nemli subtropikal (Köppen Cfa) olarak sınıflandırılır.

Ekonomi büyük ölçüde hizmet sektörüne dayanır. Samsunport limanı, Samsun Serbest Bölgesi ve demiryolu hattı ilçenin lojistik varlıkları arasında sayılır. Kırsal alanda tahıl ekimi öne çıkar. Fındık da üretilir.

İlkadım'da neler görülür?

  • Gazi Müzesi: 1902'de yapılan eski Mantika Palas oteli. Atatürk 1919'da burada kaldı. Bina restorasyondan sonra 8 Kasım 1998'de müze olarak açıldı.
  • Büyük Cami: İlk yapı 14. yüzyıla dayanır. 1869 yangınında yanan ahşap caminin yerine bugünkü taş cami 1884'te açıldı.
  • Pazar Camii: 14. yüzyılda İlhanlılar döneminde yapıldı. 1819'da onarıldı. Dikdörtgen planlı ve ahşap çatılıdır.
  • Saathane Meydanı ve Saat Kulesi: Büyük Cami'nin yanındaki tarihi meydan. Yakın dönemde yeniden düzenlendi.
  • Bandırma Gemi Müzesi: 1999'da yapılan 240 tonluk Bandırma Vapuru replikası. Temmuz 2026'da Canik'teki Doğu Park'tan Kurtuluş Yolu üzerindeki İstiklal Meydanı'na taşındı.
  • Arkeoloji Müzesi ve Dündartepe Höyüğü: Müzede Dündartepe kazılarından buluntular sergilenir.
  • Tarihi yapılar: Kurşunlu Camii, Taşhan, Bedesten ve eski belediye binası ilçedeki tarihi yapılar arasında sayılır.

Köy ve mahalleler

İlkadım'da 61 mahalle vardır. 2012 tarihli 6360 sayılı Kanun ile ilçedeki köyler mahalleye dönüştü. En kalabalık mahalleler arasında Fevzi Çakmak, Kışla, Kazım Karabekir, Derebahçe ve Adalet bulunur. TÜİK 2025 verilerine göre ilçe nüfusu 330.290'dır.

Yöresel ürünler

Kırsal mahallelerde tarım arazisinin yaklaşık yüzde 44'ünde tahıl ekilir. Üretici desteklerinde fındık öne çıkar. Hayvancılıkta sığır ve küçükbaş yetiştiriciliği ile arıcılık yapılır.

Yönetim

İlçe bir kaymakamlık ve İlkadım Belediyesi tarafından yönetilir. Belediye, Samsun Büyükşehir Belediyesi sınırları içindedir. Kent içi ulaşımda Samsun tramvay hattı ilçeden geçer.

İlkadım'ın Köyleri ve Yerleri

Samsun sayfası

Harita yükleniyor…

İlkadım'daki Yerler (5)

Tüm yerleri gör
  • Fotoğraf henüz yok
    Ören Yeri ve Eski Yerleşim

    Amisos Tepesi ve Baruthane Tümülüsleri

    Samsun / İlkadım

    Ören Yeri ve Eski Yerleşim

    Amisos Tepesi, Samsun'un Baruthane Mahallesi'nde, Helenistik döneme ait iki tümülüsün ve antik Amisos kentinin kalıntılarının bulunduğu açık hava ören yeridir.

    Son güncelleme: 13 Ekim 2026

  • Fotoğraf henüz yok
    Tarihi Yapı

    Bandırma Gemi Müzesi

    Samsun / İlkadım

    Tarihi Yapı

    Bandırma Gemi Müzesi, 19 Mayıs 1919'da Mustafa Kemal ve arkadaşlarını Samsun'a getiren Bandırma Vapuru'nun özgün boyutlarında yapılmış müze gemisidir.

    Son güncelleme: 13 Ekim 2026

  • Fotoğraf henüz yok
    Tarihi Yapı

    Gazi Müzesi

    Samsun / İlkadım

    Tarihi Yapı

    Gazi Müzesi, Samsun'da 1902'de otel olarak yapılan ve Mustafa Kemal'in 1919'da kaldığı Mıntıka Palas binasında hizmet veren tarihi yapı müzesidir.

    Son güncelleme: 13 Ekim 2026

  • Fotoğraf henüz yok
    Cami ve Medrese

    Pazar Camii

    Samsun / İlkadım

    Cami ve Medrese

    Pazar Camii, Samsun'un Pazar Mahallesi'nde, 14. yüzyılda İlhanlılar döneminde yapılan, dikdörtgen planlı ve ahşap çatılı tarihi camidir.

    Son güncelleme: 13 Ekim 2026

  • Fotoğraf henüz yok
    Tarihi Yapı

    Samsun Müzesi

    Samsun / İlkadım

    Tarihi Yapı

    Samsun Müzesi, 13 Mart 2024'te açılan ve yaklaşık 15 bin m² binasıyla Karadeniz Bölgesi'nin en büyük müzesi olarak tanıtılan arkeoloji ve etnografya müzesidir.

    Son güncelleme: 13 Ekim 2026

İlkadım'ın Köy ve Mahalleleri

İçeriği olan köy/mahalleler

Henüz içerik yok

İlkadım'daki köy ve mahalleler için içerik çalışmaları devam ediyor.

Köy ve mahalle listesi (bekleyenler)

  • 19 Mayıs
  • Adalet
  • Ahulu
  • Akgöl
  • Anadolu
  • Aşağıavdan
  • Ataköy
  • Avdan
  • Bahçelievler
  • Baruthane
  • Bilmece
  • Çanakçı
  • Çandır
  • Çatalarmut
  • Çay
  • Cedit
  • Çelikalan
  • Çiftlik
  • Çivril
  • Derebahçe
  • Derecik
  • Fatih
  • Fevzi Çakmak
  • Gürgendağ
  • Güzeldere
  • Hançerli
  • Hastane
  • Hürriyet
  • İlyasköy
  • İstasyon
  • Kadamut
  • Kadifekale
  • Kadıköy
  • Kale
  • Kalkancı
  • Kapaklı
  • Karadeniz
  • Karasamsun
  • Kavacık
  • Kazım Karabekir

İlçeden Geçen veya İlçeye Yakın Rotalar

Tüm rotaları gör

Galeri

1 fotoğraf

İlkadım ile Komşu İlçeler

Tüm komşu ilçeleri gör

Bilmediklerimiz

Siz de katkıda bulunun

Kaynaklar

Tüm kaynakları gör

Katkıda Bulun

İlkadım hakkındaki bilginizi, fotoğraflarınızı ve deneyimlerinizi bizimle paylaşın. Bu coğrafyayı birlikte daha iyi tanıtalım.

Katkıda bulunun

Keşfetmeye devam et

Yeni yerler, rotalar ve ilham veren içerikler için bültenimize abone ol.

Onay e-postası göndereceğiz; istediğiniz an çıkabilirsiniz.

Daha bitmedi…

Türkiye’de sıradaki keşfin neresi?