Mardin Tarihi Çarşısı

Hakkında

Mardin'in tarihi çarşıları, kentin coğrafyasına uygun olarak Ulu Cami çevresinde ve sokak dizileri boyunca gelişmiştir. Çoğu üstü açık çarşılardır ve aynı iş kollarındaki esnaf genellikle ayrı arastalarda çalışmıştır (Yeşilbaş, 2018). Bölgede Aktarlar, Ayakkabıcılar, Bakırcılar, Çarıkçılar, Marangozlar, Tellallar, Revaklı ve Zahireciler çarşıları gibi bölümler bulunur (Yeşilbaş, 2018).

Tarihçe

Çarşıların oluşumunun en erken Artuklu döneminde başladığı düşünülmektedir. Erken dönem çarşılar süslemesizdir ve tonozla örtülüdür (Yeşilbaş, 2018). Mardin'in ekonomisi, kentin İpek Yolu üzerindeki konumuyla şekillenmiştir; 2000'li yıllarda turizmin gelişmesiyle birçok geleneksel çarşı turistik işlev kazanmıştır (Çağlayan, 2017).

Neler görülür?

Kayseriyye Bedesteni: Ulu Cami'nin kuzeyinde, çarşıların içindedir. Uzun dikdörtgen planlıdır ve çapraz tonozlarla örtülüdür (TDV İslâm Ansiklopedisi). Yapım tarihi için kaynaklar farklı dönemler verir; TDV İslâm Ansiklopedisi 1480-1500 yıllarını anar. Bugün burada bakır, gümüş ve hediyelik eşya satılır (AA, 2018).

Revaklı Çarşı: Sipahiler veya Tellallar Çarşısı olarak da bilinir ve 17. yüzyıla tarihlenir. Yolun iki yanında revaklar ve bunların arkasında derin dükkânlar sıralanır; 2002'de onarılmıştır (Kültür ve Turizm Bakanlığı).

Bakırcılar Çarşısı: Şekerlik, tepsi, kahve fincanı ve cezve gibi bakır eşyaların satıldığı çarşıdır. Gümüşçülerde telkari gümüş takılar satılır (GoTürkiye).

Arasa Hanı: Yaklaşık 600 yıllık han, bir dönem meyve ve sebze hali olarak kullanıldı; bugün baharat, antika ve hediyelik eşya satılır (AA, 2018).

Yöresel ürünler

Çarşılarda bıttım sabunu, mırra kahvesi, menengiç kahvesi ve badem şekeri gibi Mardin'e özgü ürünler bulunur (GoTürkiye).

Ziyaret

Çarşılar, tarihi kentin ana caddesi ve Ulu Cami çevresindeki sokaklarda birbirine bağlı biçimde uzanır ve yürüyerek gezilir (Yeşilbaş, 2018). Dükkânların çalışma saatlerine dair resmi bir bilgiye ulaşılamadı.