Karahallı Ciğeri
Karahallı
Uşak
Uşak Haşhaş Ezmesi, Uşak’a özgü, sarı ya da mavi haşhaş tohumunun bakır kazanda kavrulup taş değirmende ezilmesiyle yapılan katkısız bir ezmedir.
Uşak Haşhaş Ezmesi, haşhaş tohumunun temizlenip kavrulması, soğutulması ve taş değirmende ezilmesiyle yapılan bir ezmedir. TÜRKPATENT tescil belgesine göre sarı haşhaş ve mavi haşhaş olmak üzere iki tohumla üretilir ve üründe tohumdan başka hiçbir katkı, dolgu ya da koruyucu kullanılmaz. Ambalajda hangi tohumdan yapıldığı belirtilir.
Belgeye göre sarı haşhaş tohumunun yağ oranı yaklaşık %35–40’tır; ezmesi püre kıvamında, yüzeyi hafif pürüzlü ve kahverengidir. Pasta ve börek gibi hamur işlerinde genellikle %1–5 oranında çeşni olarak kullanılır. Mavi haşhaşın ezmesi daha az akışkandır, yağ oranı kütlece %40’ın üzerindedir ve koyu renginden ötürü yörede “siyah haşhaş” diye anılır; kahvaltıda bal ya da pekmezle karıştırılarak yenir.
Sarı ve mavi tohumlar ayrı bakır kazanlarda kavrulur: sarı 170–180 °C’de, mavi 110–130 °C’de, her seferinde bir saat karıştırılarak. Tohum 20–25 °C’deki odalarda yazın 24 saat, kışın 4–6 saat dinlendirilir, ardından taş değirmende ezilir; mavi haşhaşta valsler daha az sıkılır. Vakumlu paketlenen ezme serin ve kuru yerde bir yıl saklanabilir.
Uşak Ticaret ve Sanayi Odası’nın 24 Ocak 2021’deki başvurusuyla (C2021/025), 4 Ağustos 2022’de 1188 numarayla mahreç işareti olarak tescil edildi; coğrafi sınır Uşak ilidir. Denetimi oda koordinasyonunda Uşak Üniversitesi Gıda Mühendisliği, Uşak İl Tarım ve Orman Müdürlüğü ve odadan birer uzmanla üç kişilik kurul yılda bir kez yapar. Tarım ve Orman Bakanlığı’nın 2025 tarihli Uşak Tarımsal Yatırım Rehberi, TÜİK 2024 verisiyle Uşak’ta 1.105 ton haşhaş kapsülü üretildiğini ve bunun Türkiye üretiminin %17,23’ü olduğunu yazıyor.
Tescilin coğrafi sınırı Uşak ilinin tamamıdır; belge tek bir ilçe adı vermiyor.
Tescil belgesi ürünün geçmişinin eskiye dayandığını, Uşak’ın mutfak kültüründe ve ekonomisinde önemli bir yeri olduğunu yazıyor; tarih vermiyor. Belge tohumun tercihen coğrafi sınırda yetiştirilmiş olmasını istiyor ama bunu zorunlu tutmuyor; zorunlu olan, kavurmadan paketlemeye bütün işleme aşamalarının Uşak’ta yapılması.
≈ ile verilen ev ölçüleri yaklaşıktır; esas ölçü gramajdır.
Bu lezzetin yöresi henüz derlenmedi.
Yalnızca haşhaş tohumundan; tescil belgesine göre katkı, dolgu ya da koruyucu kullanılmaz.
Belgeye göre mavi haşhaşın yöredeki adı; ezmesi koyu renkli olduğu için böyle anılıyor.
Mavi haşhaş ezmesi kahvaltıda bal ya da pekmezle, sarı haşhaş ezmesi pasta ve böreklerde %1–5 oranında çeşni olarak.
Vakumlu ambalajda, serin ve kuru yerde bir yıl.
Mahreç işareti; tescil no 1188, tescil tarihi 4 Ağustos 2022, tescil ettiren Uşak Ticaret ve Sanayi Odası.
Yukarıdaki tarif tescil metninden. Ama her ev, her köy bu lezzeti biraz farklı yapar. Burada okurlarımızın kendi deneyimleri var; editörümüz okuyup onayladıktan sonra yayımlanır.
Henüz okur katkısı yok. İlk tarifi siz paylaşın.
Bu lezzet için açık soru listesi henüz hazırlanmadı.
Bu lezzetle ilgili bilgi, fotoğraf veya deneyiminizi paylaşarak içeriğin gelişmesine katkı sağlayın.
Katkıda bulununKarahallı
Karahallı
Uşak
Uşak
Fotoğraf bekleniyor
Bu lezzeti tattıysanız, fotoğraflarınızı paylaşarak sayfanın zenginleşmesine katkıda bulunabilirsiniz.
İlk fotoğrafı siz paylaşınKeşfetmeye devam et
Yeni yerler, rotalar ve ilham veren içerikler için bültenimize abone ol.
Daha bitmedi…
Sizin için daha iyi bir deneyim
Sitemizde çerezler kullanıyoruz. Zorunlu çerezler her zaman aktiftir, diğer çerezleri tercihlerinizle yönetebilirsiniz. Detaylı bilgi için Çerez Politikası sayfasını inceleyin.
Çerez tercihlerinizi yönetin
Sizlere daha iyi bir deneyim sunabilmek için çerezler kullanıyoruz. Tercihlerinizi istediğiniz zaman değiştirebilirsiniz.
Detaylı bilgi için Çerez Politikası sayfamızı inceleyin.