
Çoban Mustafa Paşa Külliyesi
Başlangıç
Kocaeli / Gebze / Eskihisar
Son güncelleme: 8 Kasım 2026
Saha ziyareti yapılmadı; bilgiler kaynaklardan derlendi
Gebze Eskihisar’da İzmit Körfezi’ne bakan yamaçta Bizans kalesi; 1329 Pelekanon Savaşı ile anılıyor, yapım tarihi ve bugünkü ziyaret durumu tartışmalı.
Kapak fotoğrafı: Kocaeligönüllüsü · CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons
Eskihisar Kalesi, Kocaeli’nin Gebze ilçesinde, Eskihisar mahallesinde İzmit Körfezi’ne bakan dik bir yamaçta duran Bizans kalesi. Castles of the World kaydına göre kale ilk kez 1241’de anılıyor ve muhtemelen bir Bizans limanını korumak için yapıldı. 1329’daki Pelekanon Savaşı’ndan sonra Osmanlı denetimine geçti; savaşın tam yeri tartışmalı.
Yola çıkmadan önce: Kalenin içinin ziyarete açık olup olmadığı Ekim 2026 itibarıyla doğrulanmadı. Castles of the World kalenin son yıllarda kapalı ve kullanılmıyor göründüğünü yazıyor; DHA’nın 2025 haberinde ise kalenin tadilatla daha işlevsel hale getirileceği açıklanıyor.
Castles of the World kaleyi Eskihisar köyünde, İzmit Körfezi kıyısındaki dik bir yamaca yerleştiriyor. Wikidata kaydında koordinat 40,7714 K, 29,4321 D ve idari birim Gebze. Aynı mahallede Osman Hamdi Bey Müzesi de bulunuyor; Wikidata müzenin idari birimini Eskihisar olarak veriyor. Eskihisar, DHA’nın 2019 haberine göre Yalova Topçular’a giden feribotun kalktığı iskeleye de ev sahipliği yapıyor.
Kaynaklar farklı tarihler veriyor. Castles of the World iç surları 12. yüzyılın ikinci yarısında I. Manuel Komnenos’a, iç kalenin perde duvarlarını 1241’de III. Ioannes Dukas Vatatzes’e, dış surları ve güneydoğu köşe kulelerini yaklaşık 1300’de II. Andronikos’a bağlıyor. DHA’nın 2025 haberi kalenin 1200’lü yıllarda yapıldığının değerlendirildiğini yazıyor; aynı haberde geçen “3 bin yıllık geçmiş” ifadesi bir kaynağa dayandırılmıyor.
Bilge Bahar’ın 2013 tarihli Hacettepe Üniversitesi yüksek lisans tezinin özeti, kalenin Bizans dönemindeki adının Niketiaton olduğunun düşünüldüğünü yazıyor. Castles of the World ise Pelekanon’un Eskihisar’ın Bizans dönemi adı olabileceğini, ancak bunun belirsiz olduğunu belirtiyor. İki ad öneri düzeyinde.
DHA, 10-11 Haziran 1329’da Orhan Gazi ile Bizans İmparatoru III. Andronikos arasında Kocaeli Yarımadası’nda yapılan Palekanon Savaşı’nı kaleyle ilişkilendiriyor. Castles of the World’e göre kale bu savaştan sonra Osmanlı’ya geçti; 1403’te Süleyman Çelebi Eskihisar’ı Darıca ve Hereke ile birlikte Bizans’a geri verdi, kale kısa süre sonra yeniden Osmanlı denetimine girdi. Savaş alanının kale çevresi olduğu kesin değil.
Castles of the World’e göre kale 1995-2000 arasında restore edildi ve kazıldı, sonra kültürel etkinliklere açıldı; aynı kaynak son birkaç yıldır kapalı ve kullanılmıyor göründüğünü ekliyor. DHA’nın 2025 haberinde yerel belgesel yapımcısı İsmail Kahraman kalenin Marmara Bölgesi’nde özgün haliyle ayakta duran tek kale olduğunu söylüyor; bu bir değerlendirme, resmî bir tespit değil.
Özel araçla. KGM il-ilçe cetveline göre Gebze ilçe merkezi İzmit’e 51 km; Gebze’den Eskihisar’a ve kaleye kadar mesafe doğrulanmadı. Toplu taşımayla. Eskihisar’a giden belediye hattı Ekim 2026 itibarıyla doğrulanmadı. Yalova yönünden Topçular–Eskihisar feribotu Eskihisar’a ulaşıyor (DHA, 2019); sefer saatleri doğrulanmadı.
Kaynaklar özel bir dönem önermiyor. Yamaçta yürüme gerektiği için yağışsız ilkbahar ve sonbahar günleri daha uygun; bu bir öneri, kaynakta yazan bilgi değil.
Dışarıdan surları ve körfezi görmek için 45 dakika ayırın; aynı mahalledeki müzeyle birlikte yarım gün planlanabilir.
Fotoğraf bekleniyor
Bu yer henüz fotoğraflanmamış.
Eskihisar Kalesi'nden bir fotoğrafınız varsa, siz de paylaşarak bu yerin tanıtılmasına katkıda bulunabilirsiniz.
İlk fotoğrafı siz paylaşınGebze ve Eskihisar: Çoban Mustafa Paşa, kale ve Hannibal: 5 durak, Eskihisar Kalesi 3. durak.
Rotanın tamamı, açıklamaları ve konumunuza göre sıralama rota sayfasında.
Rotayı aç
Başlangıç

Gebze

Gebze

Gebze

Eskihisar Kalesi'nden fotoğraflarınızı paylaşın, bu yerin tanıtımına katkıda bulunun.
Fotoğraf yükleZiyaret deneyiminiz, tarihçe bilgisi veya diğer detayları paylaşın.
Bilgi ekleYanlış veya eksik olduğunu düşündüğünüz bilgileri bize bildirin.
Hata bildirBu yerle ilgili güvenilir kaynakları (kitap, makale, web sitesi vb.) paylaşın.
Kaynak ekleDaha fazla katkı bekliyoruz
Siz de deneyimlerinizi paylaşarak Eskihisar Kalesi hakkındaki bilgilerin zenginleşmesine yardımcı olun.
Katkıda bulununHayır. Kaynaklar kaleyi Bizans yapısı olarak tanımlıyor; Osmanlı’ya 1329’dan sonra geçti (Castles of the World).
Bu ifade DHA haberinde geçiyor ama kaynağı gösterilmiyor. Aynı haber yapımı 1200’lü yıllara, Castles of the World 12. yüzyıldan yaklaşık 1300’e kadar uzanan evrelere bağlıyor.
Doğrulanmadı. Castles of the World kapalı olduğunu yazıyor; DHA 2025’te tadilat planlandığını aktarıyor.
DHA haberinde bir yetkili Hannibal’in kaleye sığındığını söylüyor; ancak Castles of the World kalenin bilinen evrelerini 12. yüzyıla ve sonrasına bağlıyor, Hannibal ise MÖ 2. yüzyılda öldü. Bu iddia belgeyle desteklenmiyor.
Keşfetmeye devam et
Yeni yerler, rotalar ve ilham veren içerikler için bültenimize abone ol.
Daha bitmedi…
Sizin için daha iyi bir deneyim
Sitemizde çerezler kullanıyoruz. Zorunlu çerezler her zaman aktiftir, diğer çerezleri tercihlerinizle yönetebilirsiniz. Detaylı bilgi için Çerez Politikası sayfasını inceleyin.
Çerez tercihlerinizi yönetin
Sizlere daha iyi bir deneyim sunabilmek için çerezler kullanıyoruz. Tercihlerinizi istediğiniz zaman değiştirebilirsiniz.
Detaylı bilgi için Çerez Politikası sayfamızı inceleyin.