Bolu doğumlu Osmanlı beylerbeyi, padişah musahibi ve şair; Üsküdar Şemsi Paşa Külliyesi'nin banisi
Şemsi Ahmed Paşa
Candaroğulları soyundan gelen Şemsi Ahmed Paşa Bolu'da doğdu. Şam, Anadolu ve Rumeli beylerbeyliklerinde bulundu, II. Selim ve III. Murad dönemlerinde sarayda etkili oldu. Üsküdar'daki Şemsi Paşa Külliyesi'ni Mimar Sinan'a yaptırdı; şiirleri ve Şehnâme-i Sultân Murâd adlı eseriyle de bilinir. 1580'de öldü.
Hayatı
Şemsi Ahmed Paşa kimdir?
Şemsi Ahmed Paşa, 16. yüzyılda yaşamış, Bolu doğumlu bir Osmanlı devlet adamı ve şairdir. Candaroğulları hanedanından gelmesi ve anne tarafından Osmanlı sülalesine bağlanmasıyla seçkin bir aileye mensuptu. Beylerbeyilik görevleri, sarayda kazandığı nüfuz ve Mimar Sinan'a yaptırdığı Üsküdar'daki külliyesiyle tanınır.
Doğumu ve ailesi
TDV İslâm Ansiklopedisi'ne göre Bolu'da doğdu; doğum yılı bilinmemektedir. Babası Candaroğulları soyundan Mirza Mehmed Paşa'dır. Annesi, II. Bayezid'in oğlu Şehzade Abdullah'ın kızıdır; bu bağ nedeniyle bazı kaynaklar onu Fâtih Sultan Mehmed'in torunlarından sayar.
Kariyeri
Yaklaşık 1534'te sarayda müteferrika olarak göreve başladı. 1548'de sipahi ağası oldu; ardından Şam ve Anadolu beylerbeyliklerinde bulundu, 1564'te Rumeli beylerbeyi oldu. Safevîlere karşı seferlere ve Kanûnî Sultan Süleyman'ın Zigetvar Seferi'ne katıldı. II. Selim döneminde padişahın musahibi oldu. III. Murad zamanında sarayda sözü geçen isimlerden biri olarak Sadrazam Sokullu Mehmed Paşa'nın karşısında yer aldı.
Eserleri ve yaptırdıkları
Türkçe, Arapça ve Farsça şiirler yazdı. III. Murad'ın saltanatını anlatan Şehnâme-i Sultân Murâd adlı manzum bir tarih eseri vardır. Üsküdar'da Boğaz kıyısındaki Şemsi Paşa Külliyesi'ni Mimar Sinan'a yaptırdı; küçük ölçeğine karşın Sinan'ın en bilinen yapılarındandır. Bolu ve Şam'da da hayır eserleri yaptırdığı kaydedilir.
Bolu için önemi
Bolu doğumlu olması ve memleketinde de eser yaptırmış olması, onu şehrin Osmanlı dönemi önde gelen isimlerinden biri yapar. Bkz. /bolu/merkez.
Son yılları
5 Mart 1580'de İstanbul'da öldü ve Üsküdar'daki külliyesine defnedildi.
Şemsi Ahmed Paşa Hakkında Sık Sorulanlar
Şemsi Ahmed Paşa nerelidir?
Bolu'da doğmuştur; Candaroğulları soyundandır.
Şemsi Paşa Camii'ni kim yaptı?
Şemsi Ahmed Paşa'nın isteğiyle Mimar Sinan tarafından Üsküdar'da yapılmıştır.
Hangi görevlerde bulundu?
Sipahi ağalığı, Şam, Anadolu ve Rumeli beylerbeylikleri yaptı; II. Selim'in musahibi oldu.
Edebî eseri var mı?
Üç dilde şiirleri ve Şehnâme-i Sultân Murâd adlı manzum tarihi vardır.
Ne zaman öldü, nereye gömüldü?
5 Mart 1580'de öldü; Üsküdar'daki külliyesinde medfundur.
Bolu'nun Değerleri
Tümünü gör- Âşık Dertli Bolu-Çağa yöresinden 19. yüzyıl saz şairi; asıl adı İbrâhim · Yeniçağa / Şahnalar 1772–1845
- Bahtiye Musluoğlu Türk kadın tenisinin öncülerinden, Roland Garros'ta maç kazanan ilk Türk kadın tenisçi; akademisyen 1918–1999
- Bolulu Himmet Efendi Bolu doğumlu Bayramî-Şemsî şeyhi, Himmetiyye kolunun kurucusu ve tasavvuf şairi 1592–1684
- Geredeli Halil Efendi Gerede doğumlu Halvetî-Şâbânî şeyhi; halk arasında 'Geredeli Aziz' · Gerede / Balcılar 1786–1843
- Hamdullah Hamdi Göynük doğumlu 15. yüzyıl divan ve mesnevi şairi; Akşemseddin'in oğlu, Yûsuf u Züleyhâ'nın yazarı · Göynük 1449–1503
- İzzet Baysal Mimar, sanayici ve hayırsever; servetini Bolu'ya bağışlayan, Abant İzzet Baysal Üniversitesi'ne adını veren vakıf kurucusu 1907–2000
- Merve Nur Eroğlu Paralimpik okçu; Paris 2024 Paralimpik Oyunları karışık takım altın madalyalı, dünya şampiyonası madalyalı 1993
- Osman Güldemir Aşçılık eğitimcisi ve akademisyen; Türk ve Osmanlı mutfak kültürü araştırmacısı, Anadolu Üniversitesi öğretim üyesi · Gerede
- Özlem Ceren Dursun Kayaklı koşu sporcusu; 2022 Pekin Kış Olimpiyatları'nda Türkiye'yi temsil eden Geredeli milli kayakçı · Gerede 2003
Keşfetmeye devam et
Yeni yerler, rotalar ve ilham veren içerikler için bültenimize abone ol.