Orhan Peker

Orhan Peker kimdir?

Orhan Peker, Trabzon doğumlu ressamdır (1927–1978). Güzel Sanatlar Akademisi'nde Bedri Rahmi Eyüboğlu'nun öğrencisi oldu, hocasının öğrencilerinin kurduğu On'lar grubunda yer aldı. Renk alanları ve lekelerden doğan figürleri, hızlı ve canlı fırça kullanımıyla Cumhuriyet dönemi Türk resminde dışavurumcu çizginin öne çıkan temsilcilerinden biri kabul edilir.

Doğumu ve eğitimi

Milli Reasürans Sanat Galerisi'nin sanatçı biyografisine göre 1927'de Trabzon'da doğdu; İstanbul Modern kaynağı doğum yılını 1926 verir. Ortaöğrenimini İstanbul'daki Avusturya Lisesi'nde (Sankt Georg) tamamladı. Güzel Sanatlar Akademisi'nde Bedri Rahmi Eyüboğlu atölyesinde çalıştı ve 1951'de mezun oldu. 1956'da Oskar Kokoschka'nın yaz akademisine katıldı.

Sanatı

Akademi yıllarında Bedri Rahmi'nin öğrencilerinin oluşturduğu On'lar grubuna katıldı; İstanbul Modern'e göre 1952'ye kadar grupla birlikte hareket etti. Resimlerinde figürü doğrudan çizmek yerine renk alanlarının ve dokuların zamanla biçime ve figüre dönüşmesine izin verdiği belirtilir. Hızlı jestler, malzeme etkileri ve renkli palet, eleştirmenlerin onun dışavurumcu yanına bağladığı özelliklerdir. Hayvan figürleri, özellikle atlar ve kediler, eserlerinde sık görülür; İstanbul Modern koleksiyonundaki "Balıkçı Çocuk ve Kediler" bunlardan biridir.

İlk kişisel sergisini 1954'te İstanbul'da açtı. 1950'lerin sonunda Avrupa'nın çeşitli şehirlerinde çalıştıktan sonra Türkiye'ye döndü; 1975'te İstanbul'a taşındı, ardından Ayvalık'ta da yaşadı.

Ödülleri

• 26. Devlet Resim ve Heykel Sergisi'nde "Beyaz Atlar" ile birincilik (1965)
• Expo 70 (Osaka) için açılan tasarım yarışmasında birincilik
• TRT Resim ve Heykel Yarışması ödülü (1970)
• "Yılın sanatçısı" unvanı (kaynaklarda yıl farklı)

Trabzon için önemi

Trabzon doğumlu sanatçılar arasında Türk resim tarihinde yeri en belirgin isimlerden biridir. 2022'de açılan "Yolu Trabzon'dan Geçen Sanatçılar III" sergisinde eserleri yer aldı.

Son yılları ve ölümü

1978'de Bedri Rahmi Sanat Galerisi'ndeki sergisi son sanat etkinliği oldu; aynı yıl 29 Mayıs'ta hayatını kaybetti.

Kaynaklar arasındaki farklar

Doğum yılı (1926/1927), Akademi'ye giriş yılı (1944/1946) ve "yılın sanatçısı" seçildiği yıl (1966/1972) kaynaklarda farklı geçer.