Latîfî

Latîfî kimdir?

Latîfî, XVI. yüzyılda yaşamış Kastamonulu Osmanlı şairi ve yazarıdır. Asıl adı Abdüllatif olup "Latîfî" mahlasıyla tanınır. Anadolu sahasında yazılmış ilk şair tezkirelerinden biri olan *Tezkiretü'ş-şuarâ*'nın yazarı olması, onu Türk edebiyatı tarihinin temel kaynak yazarlarından biri yapar. TDV İslâm Ansiklopedisi onun Kastamonu'da doğduğunu açıkça kaydeder.

Doğumu ve ailesi

Latîfî, hicrî 895-896 (miladi 1490-1491) yıllarında Kastamonu'da dünyaya geldi. Soyu, Akşemseddin'in oğlu ve Fâtih devri şairlerinden Hamdi Çelebi'ye dayanır. Bu aile bağı, kendisinin ilim ve tasavvuf çevreleriyle erken yaşta tanışmasında etkili olmuştur.

Eğitimi

İlk öğrenimini memleketi Kastamonu'da aldı. Yirmili yaşlarında iş bulmak amacıyla İstanbul'a gitti.

Çalışmaları / Kariyeri

Hayatı boyunca çeşitli vakıf ve imaret kâtiplikleri yaptı. Kaynaklar onun Belgrad imareti, Eyüp'teki Ebû Eyyûb el-Ensârî vakfı ve Rodos imareti kâtipliklerinde bulunduğunu, ayrıca Mısır'da idari görevler üstlendiğini bildirir. Bu görevler sırasında farklı şehirleri tanıması eserlerine de yansımıştır.

Eserleri

En önemli eseri, Osmanlı şairlerinin hayatlarını ve şiirlerini değerlendiren *Tezkiretü'ş-şuarâ*'dır. Bunun dışında İstanbul'u anlatan *Evsâf-ı İstanbul*, dört mevsimi konu alan *Fusûl-i Erbaa*, Hz. Ali'ye atfedilen hikmetli sözleri manzum olarak işleyen *Nazmü'l-cevâhir*, yüz hadisin tercümesi olan *Sübhatü'l-uşşâk* ile Sadrazam İbrâhim Paşa'yla ilgili *Enîsü'l-fusahâ* ve *Evsâf-ı İbrâhim Paşa* adlı eserleri bilinmektedir.

Kastamonu için önemi

Latîfî, Kastamonu'nun Osmanlı klasik edebiyatına kazandırdığı en tanınmış isimlerden biridir. Tezkiresi, kendi döneminden önceki ve çağdaşı şairler hakkında bugün de başvurulan bir kaynak olduğundan, şehrin kültür tarihinde ayrı bir yeri vardır.

Son yılları

Kaynaklara göre Latîfî, hicrî 990 (miladi 1582) yılında Mısır'dan Yemen'e giderken bindiği geminin batması sonucu boğularak hayatını kaybetti.