Tios (Filyos) Ören Yeri

Tios (Tieion, Tium) antik kenti, Çaycuma ilçesine bağlı Filyos beldesinde, Karadeniz kıyısında. Kent yaklaşık 60 hektar. Yukarı Şehir (akropol) ve Aşağı Şehir olarak iki bölüme ayrılıyor (Küre).

Nerede, nasıl gidilir?

Ören yeri Filyos Çayı'nın denize döküldüğü yerdeki Filyos beldesinde. Filyos, Çaycuma'ya 18 km, Zonguldak'a 27 km uzaklıkta (Wikipedia EN).

Tarihçe

• MÖ 7. yüzyılın ikinci yarısı: Miletoslu koloniciler tarafından, Tios adlı bir rahibin önderliğinde kurulduğu aktarılıyor (Küre; Çaycuma Belediyesi).
• MÖ 4. yüzyıl: Kent, Herakleia Pontike yönetiminde sikke basmaya başladı (Çaycuma Belediyesi).
• Kent sırasıyla Herakleia, Amastris, Bitinya Krallığı ve Pontus Krallığı yönetiminde kaldı.
• MÖ 70: Romalı komutan Aurelius Cotta kenti Roma topraklarına kattı.
• Bizans döneminde piskoposluk merkeziydi. 1261'den sonra Ceneviz denetimine, 15. yüzyıl başında Osmanlı topraklarına geçti (Küre).

Kazılar

Sistemli kazılar 2006'da Prof. Dr. Sümer Atasoy başkanlığında, Karadeniz Ereğli Müzesi ve üniversite ekipleriyle başladı. 2007'de akropol, kent merkezi, tiyatro ve nekropollere genişledi (Küre).

Görülecekler

• Akropol: Helenistik ve Roma surları, kule ve sarnıç.
• Roma tiyatrosu: güney yamaçlara oturuyor. Bazı oturma basamakları korunmuş.
• Liman: her biri yaklaşık 6 m genişliğinde ve 100 m'den uzun iki dalgakıran. Bir kısmı su altında.
• Deniz suru: yaklaşık 1 m kalınlığında, 5 m yüksekliğinde.
• Kent merkezi: taş döşeli yollar, hipokaustlu hamam, su kemeri ve nymphaeum.
• "Yeraltı şehri" olarak anılan tonozlu galeri.

Yakındaki Filyos Kalesi, denize bakan bir burunda. Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından 2003'te restore edildi (Küre).

Ziyaret bilgisi

Kaynaklarda ziyaret saati ve ücret bilgisi yok.

Yakındaki sayfalar: Zonguldak · Çaycuma

Kaynaklar: Küre Ansiklopedisi; Çaycuma Belediyesi; Wikipedia EN (erişim 14.10.2026)