
Hierapolis-Kastabala
Başlangıç
Osmaniye / Merkez
Son güncelleme: 8 Kasım 2026
Saha ziyareti yapılmadı; bilgiler kaynaklardan derlendi
Hemite Kalesi Osmaniye Merkez’de, Hemite köyünde Ceyhan’a bakan tepede. Yakındaki kayada Hitit dönemine ait bir prens kabartması var.
Kapak fotoğrafı: Zeynel Cebeci / Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0
Hemite (Amuda) Kalesi, Osmaniye Merkez ilçesinde, Osmaniye–Kadirli yolunun 20. km’sindeki Hemite (Gökçedam) köyünde, Ceyhan kıyısındaki 70 metrelik tepeye kurulmuş bir Orta Çağ kalesidir. Yakındaki kaya yüzünde Hitit İmparatorluk Çağı’na ait bir prens kabartması bulunur. Gitmeden bilmen gereken tek şey: kale ile kabartma ayrı noktalarda, ikisini birlikte planla.
| Konum | Osmaniye Merkez, Hemite (Gökçedam) köyü |
|---|---|
| Osmaniye merkezden | Osmaniye–Kadirli yolunun 20. km’si (valilik) |
| Öne çıkan | Ceyhan’a bakan kale; yaklaşık 1,75 m’lik Hitit kabartması |
| Önerilen süre | 1 saat |
| En iyi dönem | Mart–mayıs, ekim–kasım |
| Otopark | Doğrulanmadı |
| Ücret | Doğrulanmadı; Bakanlık sisteminde kaydı yok |
| Kamp | Doğrulanmadı |
| Aile | Tepeye tırmanış nedeniyle küçük çocuklarla dikkat |
| Erişilebilirlik | Uygun değil (tepe ve kaya yüzü) |
Yola çıkmadan önce: Kabartmayı görmek için kaleden ayrıca Ceyhan kıyısına inmen gerekiyor. Yerini köyde sor; konum kaynaklarda 400 ile 600 metre arasında farklı veriliyor.
Kale, Osmaniye Merkez ilçesine bağlı Hemite köyündedir; köyün adı TÜİK kayıtlarında Hemite, valilik sayfalarında Gökçedam olarak geçer. Valiliğe göre Osmaniye–Kadirli yolunun 20. km’sinde, Ceyhan kenarındaki 70 metre yüksekliğindeki Gökçedağ tepesindedir. Bazı kaynaklar kaleyi Kadirli’de ya da Adana’nın Kozan ilçesinde gösterir; resmî kayıtlara göre Merkez ilçededir. Suriye’deki Amude kasabasıyla da ilgisi yoktur.
Valiliğe göre kale, Kilikya Ermeni Baronluğu döneminde II. Toros tarafından 1146–1148 arasında idari merkez olarak kullanıldı. 1212’de bölgeden geçen Wilbrand von Oldenburg, burayı balığı ve hurması bol bir pazar yeri olarak anar. Kale moloz taşla yapılmıştır ve giriş yönü kesin bilinmez; valilik en uygun yönün doğu olduğunu düşünür. Valiliğe göre tepe Toprakkale, Bahçe ve Kastabala kalelerini görebilecek konumdadır. İlk bilimsel inceleme H. Hellenkemper’e (1976) aittir.
Batı literatüründe kalenin 1212’de Kilikya kralı I. Levon tarafından Töton Şövalyeleri’ne verildiği, dikdörtgen planlı olduğu ve güneybatısında dört katlı bir ana kule bulunduğu aktarılıyor (Edwards 1987’ye dayanan ikincil kaynaklar). Bu ayrıntıları birincil kaynaktan doğrulayamadık.
Kabartma bir kralı değil, bir prensi gösterir. Hittite Monuments’in aktardığı J. D. Hawkins okumasına göre figürün yanındaki Luvi hiyeroglifli yazıt şöyledir: “Tarhunta, prens, Tarhuntabija’nın oğlu, prens.” Yaklaşık 1,75 metre yüksekliğindeki figür sola dönük bir savaşçıdır; sağ elinde mızrak, omzunda yay, belinde hilal kabzalı kılıç taşır, kısa etek ve yuvarlak başlık giyer. Kabartma, Ceyhan kıyısında doğuya bakan bir kaya yüzündedir ve Hitit İmparatorluk Çağı’na (MÖ 2. binyıl) tarihlenir; ilk kez H. Bossert 1946’da kaydetti.
III. Hattuşili dönemine ait bir antlaşmada Tarhuntabija adlı bir prensin tanık olarak geçmesi, kabartmanın MÖ 13. yüzyıla ait olabileceğini düşündürür; ancak bu bir olasılıktır. Valiliğe göre kabartma kalenin yaklaşık 600 metre güneydoğusunda, küçük bir gölün kenarındadır; başka kaynaklar mesafeyi 400 metre verir.
Özel araçla. Osmaniye’den Kadirli yoluna çık; valiliğe göre Hemite (Gökçedam) yolun 20. km’sinde. Köyden kale tepesine ve kabartmaya giden yolun türünü, otopark olup olmadığını doğrulayamadık. Kırmıtlı Kuş Cenneti aynı yol üzerinde.
Toplu taşımayla. Valiliğe göre Osmaniye’den kalkan Kadirli otobüsleri ve köy minibüsleri bu yolu kullanıyor; Hemite’de durup durmadıklarını doğrulayamadık.
Tepeye çıkış ve kıyıya iniş güneşte geçtiği için ilkbahar ve sonbahar en uygun dönem. Yazın sabah erken saatleri seç.
Kale için 30 dakika, kabartmayı bulup görmek için 30 dakika daha ayır. Kastabala ve Kırmıtlı ile aynı sabaha sığar.
Büyük çocuklarla olur. Kale moloz duvarlı ve korumasız bir ören; tepede ve kıyıda çocukları yakından takip et.
Bakanlık sisteminde Hemite Kalesi için bir kayıt bulamadık; alan açık arazi görünümünde. Görevli ya da gişe olup olmadığını doğrulayamadık.
Osmaniye’de bir gün: Kastabala’dan Karatepe’ye: 5 durak, Hemite Kalesi 3. durak.
Rotanın tamamı, açıklamaları ve konumunuza göre sıralama rota sayfasında.
Rotayı aç
Başlangıç

Önceki duraktan ~5,4 km

Önceki duraktan ~4,7 km

Önceki duraktan ~18,4 km

Önceki duraktan ~15,9 km
Hemite Kalesi'nden fotoğraflarınızı paylaşın, bu yerin tanıtımına katkıda bulunun.
Fotoğraf yükleZiyaret deneyiminiz, tarihçe bilgisi veya diğer detayları paylaşın.
Bilgi ekleYanlış veya eksik olduğunu düşündüğünüz bilgileri bize bildirin.
Hata bildirBu yerle ilgili güvenilir kaynakları (kitap, makale, web sitesi vb.) paylaşın.
Kaynak ekleDaha fazla katkı bekliyoruz
Siz de deneyimlerinizi paylaşarak Hemite Kalesi hakkındaki bilgilerin zenginleşmesine yardımcı olun.
Katkıda bulununOsmaniye Merkez ilçesinde, Hemite (Gökçedam) köyünde; valiliğe göre Osmaniye–Kadirli yolunun 20. km’sinde.
Evet. Amuda (Amouda) kalenin Orta Çağ kaynaklarındaki adı, Hemite ise köyün adıdır; valilik ikisini birlikte kullanır.
Hayır. Hawkins okumasına göre yazıt bir prensi adlandırıyor: “Tarhunta, prens, Tarhuntabija’nın oğlu, prens.”
Hayır. Kale Adana’nın Kozan ilçesinde ya da Kadirli’de değil, Osmaniye Merkez ilçesindeki Hemite köyünde.
Keşfetmeye devam et
Yeni yerler, rotalar ve ilham veren içerikler için bültenimize abone ol.
Daha bitmedi…
Sizin için daha iyi bir deneyim
Sitemizde çerezler kullanıyoruz. Zorunlu çerezler her zaman aktiftir, diğer çerezleri tercihlerinizle yönetebilirsiniz. Detaylı bilgi için Çerez Politikası sayfasını inceleyin.
Çerez tercihlerinizi yönetin
Sizlere daha iyi bir deneyim sunabilmek için çerezler kullanıyoruz. Tercihlerinizi istediğiniz zaman değiştirebilirsiniz.
Detaylı bilgi için Çerez Politikası sayfamızı inceleyin.