İçeriğe geç
Kilise ve Manastır

Mor Gabriel Manastırı

Mardin / Midyat

Son güncelleme: 13 Ekim 2026

Saha ziyareti yapılmadı; bilgiler kaynaklardan derlendi

Midyat'ın yaklaşık 18 km doğusunda, 397'de kurulan Süryani Ortodoks manastırı; Tur Abdin metropolitliğinin merkezi ve UNESCO Geçici Listesi'nde.

Hakkında

Hakkında

Mor Gabriel Manastırı, Mardin'in Midyat ilçesinde, Tur Abdin bölgesinde bulunan Süryani Ortodoks manastırıdır. Deyrulumur ve Kartmin Manastırı adlarıyla da anılır (Vikipedi). Manastır bugün Tur Abdin metropolitinin makamıdır (Vikipedi). Habertürk'ün 2025'te aktardığına göre manastırda din adamları, öğrenciler ve çalışanlarla birlikte yaklaşık 60 kişi yaşamaktadır.

Mor Gabriel, 2021'de UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesi'ne alınan dokuz Tur Abdin kilise ve manastırından biridir (Bianet, 2021).

Tarihçe

Manastır, 397 yılında Kartminli keşişler Mor Şmuel ve Mor Şemun tarafından kurulmuştur (Vikipedi). 6. yüzyılda keşiş sayısının binin üzerine çıktığı belirtilir (Vikipedi). Manastıra adını veren Mor Gabriel 7. yüzyılda yaşamıştır (Habertürk, 2025). Kültür ve Turizm Bakanlığı'na göre 640'ta İslam orduları bölgeye girdiğinde manastıra Halife Ömer'in emriyle koruma beratı verilmiştir; manastırda bir zamanlar zengin bir kütüphane ve ilahiyat okulu bulunmaktaydı.

Manastır tarih boyunca birçok saldırıya uğramıştır (Vikipedi). Son dönemde arazileri üzerine uzun süren hukuki anlaşmazlıklar yaşanmış, arazinin bir kısmı 2013'te iade edilmiştir (Vikipedi).

Mimari

Ana kilise (Anastasius Kilisesi) 397'de başlanıp 512'de tamamlanmıştır. Beşik tonozlu, enine planlı yapıda insan ve hayvan figürü içermeyen mozaikler bulunur (Vikipedi). Theodora Kubbesi, sekiz kemerli, yaklaşık 17 metre yüksekliğinde sekizgen bir yapıdır ve geleneksel olarak İmparatoriçe Theodora ile ilişkilendirilir (Vikipedi). Manastır duvarları yaklaşık bir metre kalınlığındadır (Vikipedi).

Neler görülür?

Ziyaretçiler ana kiliseyi, Theodora Kubbesi'ni ve 5. yüzyılda yapılan, hâlâ ibadete açık Meryem Ana Kilisesi'ni görebilir (Habertürk, 2025). Manastırda Beth Kadişe (Azizler Evi) adlı mezar odası ve Kırk Şehitler Tapınağı da bulunur (Vikipedi). 449'da yapılan mezarlıkta yaklaşık 1.600 yılda 12 bin din adamının defnedildiği belirtilir; mezarlık yalnızca cumartesi akşam ayininden sonra ziyarete açıktır (Habertürk, 2025).

Ziyaret

Manastır faal bir dini mekândır ve ziyaretler rehber eşliğinde yapılır (Lonely Planet). Kaynaklar manastırın Midyat'a uzaklığını 18 km ile 23 km arasında verir (Kültür ve Turizm Bakanlığı; Habertürk, 2025). Güncel ziyaret saatleri resmi bir kaynakta bulunamamıştır.

  • Öne çıkan 397'de kurulan, hâlâ faal Süryani manastırı
  • Eski adı Deyrulumur Manastırı; Kartmin Manastırı
  • Kategori Kilise ve Manastır

Galeri

1 fotoğraf

Harita

Konum Bilgileri

37.321778, 41.5385

Mardin / Midyat

Haritada Aç

Bu yer bir rotada

Midyat ve Tur Abdin: Midyat, Mor Gabriel, Hah: 5 durak, Mor Gabriel Manastırı 1. durak.

Rotanın tamamı, açıklamaları ve konumunuza göre sıralama rota sayfasında.

Rotayı aç
  1. Mor Gabriel Manastırı Buradasınız

    Başlangıç

Buradan Az Ötede

Mor Gabriel Manastırı'na yakın tarihi ve doğal yerler

Tüm benzer yerleri gör

Kaynaklar

  • Vikipedi “Mor Gabriel Monastery”, (erişim 13.10.2026) Ansiklopedi
  • Habertürk 2025, Mor Gabriel Manastırı, (erişim 13.10.2026)
  • Kültür ve Turizm Bakanlığı “Midyat”, (erişim 13.10.2026) Resmî Yayın
  • Bianet 2021, Mardin'de 9 kilise ve manastır UNESCO Geçici Listesi'nde, (erişim 13.10.2026)
  • Lonely Planet Morgabriel Monastery, (erişim 13.10.2026)
Kaynak öner

Katkıda Bulun

  • Fotoğraf Paylaş

    Mor Gabriel Manastırı'ndan fotoğraflarınızı paylaşın, bu yerin tanıtımına katkıda bulunun.

    Fotoğraf yükle
  • Bilgi Ekle

    Ziyaret deneyiminiz, tarihçe bilgisi veya diğer detayları paylaşın.

    Bilgi ekle
  • Hata Düzelt

    Yanlış veya eksik olduğunu düşündüğünüz bilgileri bize bildirin.

    Hata bildir
  • Kaynak Öner

    Bu yerle ilgili güvenilir kaynakları (kitap, makale, web sitesi vb.) paylaşın.

    Kaynak ekle

Gelen Katkılar

  • Daha fazla katkı bekliyoruz

    Siz de deneyimlerinizi paylaşarak Mor Gabriel Manastırı hakkındaki bilgilerin zenginleşmesine yardımcı olun.

    Katkıda bulunun

Keşfetmeye devam et

Yeni yerler, rotalar ve ilham veren içerikler için bültenimize abone ol.

Onay e-postası göndereceğiz; istediğiniz an çıkabilirsiniz.

Daha bitmedi…

Türkiye’de sıradaki keşfin neresi?