İçeriğe geç
Lezzet

Erdek Kapıdağ Zeytinyağı

Erdek · Balıkesir

Erdek Kapıdağ Zeytinyağı, Erdek’e özgü, Erdek Yağlık, Gemlik ve Erdek Su zeytinlerinin karışımından elde edilen, yeşilden sarıya renkli natürel zeytinyağıdır.

Erdek Kapıdağ Zeytinyağı Hakkında

Erdek Kapıdağ Zeytinyağı nedir?

Erdek Kapıdağ Zeytinyağı, Erdek ilçesinde Erdek Yağlık, Gemlik ve Erdek Su zeytin çeşitlerinin karışık kullanılmasıyla elde edilen natürel bir zeytinyağıdır. TÜRKPATENT tescil belgesine göre oda sıcaklığında berrak ve akışkandır, rengi yeşilden sarıya değişir; meyvemsilik, acılık ve yakıcılık gösterir. Yağ verimi ortalama %20–22, asitlik oleik asit cinsinden en fazla %2’dir. Başlıca aroma bileşeni E-2-hekzenal %8–65 aralığındadır; belge E-2-dodeseni (en çok %12) ayırt edici bileşen olarak anıyor.

Hasat ve sıkım

Hasat genellikle eylül ortasında başlar, ocak sonuna kadar sürer; elle ya da makineyle yapılır. Zeytin havalandırmalı plastik kasalarla taşınır ve en geç 48 saat içinde işlenir. Yıkama suyu 20–30 °C’dir. Kırılan hamur en çok 25 dakika yoğrulur, hamur sıcaklığı 27 °C’nin altında tutulur; su kullanılırsa 27–30 °C’de ve zeytin miktarının %5’ini geçmeyecek kadardır. Yağ iki fazlı dekantörle ayrılır, separatörde 20–25 °C’de karasudan arındırılır ve pamuklu ya da kâğıt filtreden geçirilir. Saklama paslanmaz çelik ya da krom-nikel kaplı tanklarda, mümkünse inert gaz ya da yüzer kapakla yapılır.

Coğrafi işaret

Erdek Ticaret Odası’nın 29 Aralık 2023’teki başvurusuyla (C2023/000359), 6 Mayıs 2025’te 1733 numarayla mahreç işareti olarak tescil edildi. Coğrafi sınır Erdek ilçesidir; belgede Kapıdağ Yarımadası ya da mahalle bazında ayrı bir sınır tanımı yok. Belge zeytinliklerin Marmara Denizi’ne 2–30 km uzaklıkta olduğunu, açık denizden gelen havanın zeytinin yavaş ve geç olgunlaşmasını sağladığını yazıyor. Denetimi Oda koordinatörlüğünde Erdek İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü, Marmarabirlik’e bağlı 162 sayılı Erdek Zeytin Tarım Satış Kooperatifi ve Erdek Ziraat Odası’ndan birer uzmanla en az 4 kişilik mercii her yıl eylül–ocak hasat döneminde yapar.

Nerede bulunur?

Tescilin coğrafi sınırı Erdek ilçesidir. Üretici ve fiyat bilgisini doğrulamadık.

  • Coğrafi işaretli
  • Zeytinyağı
  • Natürel zeytinyağı
  • Erdek Yağlık
  • Gemlik
  • Erdek Su
  • Mahreç işareti
  • Erdek
  • Kapıdağ
  • Balıkesir

Lezzetin Hikâyesi

Tescil belgesi bir tarihçe vermiyor; ürünün Erdek’in mutfak kültürü ve ekonomisinde önemli yeri olduğunu yazıyor. Ürün, natürel sızma değil natürel zeytinyağı olarak tanımlanıyor; asitlik sınırı bu nedenle %2. Erdek Ticaret Odası daha önce Avşa Ada Karası Üzümü’nü de tescil ettirmişti. Tarım ve Orman Bakanlığı’nın 2025 tarihli Balıkesir Tarımsal Yatırım Rehberi ürünü ilin coğrafi işaretli ürünleri arasında sayıyor.

Nasıl Üretilir?

Malzemeler

Hammadde

  • yeterince Erdek Yağlık, Gemlik ve Erdek Su zeytini (≈ karışık; en geç 48 saatte işlenir)
  • en çok %5 su (≈ yoğurmada, 27–30 °C)

≈ ile verilen ev ölçüleri yaklaşıktır; esas ölçü gramajdır.

Hazırlanışı

  1. Hasat Eylül ortasından ocak sonuna kadar elle ya da makineyle.
  2. Taşıma Havalandırmalı plastik kasalarla; en geç 48 saatte işlenir.
  3. Yıkama ve kırma 20–30 °C içilebilir suyla yıkanır, kırıcıda hamur yapılır.
  4. Yoğurma En çok 25 dakika, hamur 27 °C’nin altında.
  5. Ayırma ve depolama İki fazlı dekantör ve separatörle ayrılıp filtrelenir, paslanmaz tankta saklanır.

Erdek Kapıdağ Zeytinyağı Hangi Yöreye Ait?

Bu lezzetin yöresi henüz derlenmedi.

Erdek Kapıdağ Zeytinyağı Hakkında Sık Sorulanlar

Erdek Kapıdağ Zeytinyağı hangi zeytinlerden yapılır?

Tescil belgesine göre Erdek Yağlık, Gemlik ve Erdek Su çeşitlerinin karışımından.

Natürel sızma mıdır?

Belge ürünü natürel zeytinyağı olarak tanımlıyor; asitlik en fazla %2.

Zeytin ne kadar sürede sıkılır?

Hasattan sonra en geç 48 saat içinde.

Kapıdağ Yarımadası’nın tamamını mı kapsar?

Belgede coğrafi sınır yalnız Erdek ilçesi olarak tanımlı.

Hangi tür coğrafi işaret?

Mahreç işareti; tescil no 1733, tescil tarihi 6 Mayıs 2025, tescil ettiren Erdek Ticaret Odası.

Evde Böyle Yapıyoruz

Yukarıdaki tarif tescil metninden. Ama her ev, her köy bu lezzeti biraz farklı yapar. Burada okurlarımızın kendi deneyimleri var; editörümüz okuyup onayladıktan sonra yayımlanır.

Henüz okur katkısı yok. İlk tarifi siz paylaşın.

Siz bu lezzeti nasıl yaparsınız? Paylaşın
Ne paylaşmak istiyorsunuz?

Lütfen kendi deneyiminizi yazın. Başka sitelerden alınmış metinler, reklam, bağlantı ve sağlık iddiaları yayımlanmaz.

Bilmediklerimiz

Bu lezzet için açık soru listesi henüz hazırlanmadı.

Bu lezzeti biliyor musunuz?

Kaynaklar

Katkıda Bulun

Bu lezzetle ilgili bilgi, fotoğraf veya deneyiminizi paylaşarak içeriğin gelişmesine katkı sağlayın.

Katkıda bulunun

Aynı Yöreden Diğer Lezzetler

Tüm lezzetleri gör

Fotoğraf Galerisi

Fotoğraf bekleniyor

Bu lezzeti tattıysanız, fotoğraflarınızı paylaşarak sayfanın zenginleşmesine katkıda bulunabilirsiniz.

İlk fotoğrafı siz paylaşın

Keşfetmeye devam et

Yeni yerler, rotalar ve ilham veren içerikler için bültenimize abone ol.

Onay e-postası göndereceğiz; istediğiniz an çıkabilirsiniz.

Daha bitmedi…

Türkiye’de sıradaki keşfin neresi?