İçeriğe geç
Lezzet

Anamur Batırığı

Anamur · Mersin

Anamur Batırığı, Anamur’a özgü, ince bulgurun tahin yerine yer fıstığı ve susam macunu, domates ve baharatla yoğrulduğu, soğuk sulu sunulan bir yemektir.

Anamur Batırığı Hakkında

Anamur Batırığı nedir?

Anamur Batırığı, köftelik ince bulgur, yer fıstığı, susam, kuru domates, soğan, biber salçası, baharat ve sosla yapılan bir yemektir. TÜRKPATENT tescil belgesine göre tahin kullanılmaz; yerine kavrulup çekilen yer fıstığı ve susamdan yapılan macun kullanılır. Karışımın bir kısmından “sıkma” denen köfteler yapılır, kalanı soğuk su ve buzla çorba kıvamına getirilir. Belgeye göre acılı tüketimi tercih edilir.

Üretim

Belgedeki tarif 4 kişiliktir. 200 g köftelik ince bulgur (düğürcük) yoğurma kabına alınır, 440 g rendelenmiş pembe domatesle 15 dakika bekletilir; 100 g rendelenmiş soğan ve 30 g domates kurusu eklenir. 500 g yer fıstığı ve 120 g susam kavrulup çekilir ve az suyla pürüzsüz hâle getirilir; belge bunun geleneksel olarak dibekte dövüldüğünü, sonradan havan ve mutfak robotu kullanılmaya başlandığını yazar. Macun bulgurla yoğrulur; 16 g biber salçası, 50 g limon, nar ekşisi, tuz, 2 g kuru nane ve 2 g toz acı biber eklenir. Bir kısmından ceviz büyüklüğünde oval sıkmalar yapılır, kalan karışım soğuk suyla çorba kıvamına getirilir.

Servis

Sıkmalar marul, domates, salatalık, yeşil soğan ve turşuyla sunulur. Sulu kısmın üzerine kışın beyaz göbekli, yazın yeşil yapraklı haşlanmış lahana ve lahana damarları (hürtmek), haşlanmış soğan, küp doğranmış domates, salatalık ve yeşil soğan konur, kuru nane serpilir. Belge acı için cin biberi ya da süs biberini önerir.

Coğrafi işaret

Anamur İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü’nün 2 Kasım 2022’deki başvurusuyla (C2022/000374), 5 Şubat 2024’te 1534 numarayla mahreç işareti olarak tescil edildi. Coğrafi sınır Mersin ili Anamur ilçesidir ve üretimin tüm aşamaları bu sınırda yapılır. Denetimi müdürlük koordinatörlüğünde, müdürlükten 2, Anamur TSO, Anamur Halk Eğitim Merkezi ve Anamur Meslek Yüksekokulu Aşçılık Bölümü’nden birer temsilcinin bulunduğu 5 kişilik merci yılda bir kez, gerektiğinde ve şikâyet üzerine 15 gün içinde yapar.

Nerede bulunur?

Coğrafi sınır Anamur ilçesidir. Belgeli işletmelerin listesini doğrulamadık.

  • Coğrafi işaretli
  • Batırık
  • Bulgur
  • Yer fıstığı
  • Susam
  • Soğuk yemek
  • Mahreç işareti
  • Anamur İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü
  • Anamur
  • Mersin

Lezzetin Hikâyesi

Tescil belgesine göre batırık Anamur’da misafir ağırlama ve cenaze gibi özel günlerde hazırlanır, her mevsim tüketilir ve ilçe mutfak kültüründe önemli bir yer tutar; belge yıl ya da olay vermez. Yer fıstığı ve susamın coğrafi sınırda yetişmiş olması tercih edilir.

Nasıl Hazırlanır?

  • Porsiyon 4 kişilik tarif

Malzemeler

Ana karışım (belgedeki tarif, 4 kişilik)

  • 200 g köftelik ince bulgur (≈ düğürcük)
  • 440 g pembe domates (≈ rendelenmiş)
  • 30 g domates kurusu
  • 500 g yer fıstığı (≈ kavrulmuş, tercihen yöreden)
  • 120 g susam (≈ kavrulmuş)
  • 100 g soğan (≈ rendelenmiş)
  • 16 g biber salçası
  • 2 g kuru nane
  • belgede “8 r” tuz
  • 50 g limon
  • belgede “10 r” nar ekşisi
  • 2 g toz acı biber

Üst (sulu kısım)

  • 500 g lahana (≈ haşlanmış)
  • 500 g soğan (≈ haşlanmış)
  • 100 g domates
  • 120 g salatalık
  • 60 g taze soğan

≈ ile verilen ev ölçüleri yaklaşıktır; esas ölçü gramajdır.

Hazırlanışı

  1. Beklet Bulguru rendelenmiş pembe domatesle 15 dakika beklet.
  2. Ekle Rendelenmiş soğan ve domates kurusunu kat.
  3. Macun Yer fıstığı ve susamı kavurup çek, az suyla pürüzsüzleştir; bulgurla macun kıvamına gelene kadar yoğur.
  4. Tatlandır Biber salçası, limon, nar ekşisi ve tuzu ekle.
  5. Sık Bir kısmından ceviz büyüklüğünde oval sıkmalar yap.
  6. Sula Kalan karışımı soğuk su ve buzla çorba kıvamına getir; lahana, sebze ve kuru naneyle sun.

Anamur Batırığı Hangi Yöreye Ait?

Bu lezzetin yöresi henüz derlenmedi.

Anamur Batırığı Hakkında Sık Sorulanlar

Anamur Batırığı’nda tahin var mı?

Hayır; belgeye göre tahin yerine yer fıstığı ve susamdan yapılan macun kullanılır.

Sıkma nedir?

Karışımın bir kısmından elle sıkılarak yapılan ceviz büyüklüğünde oval köfteler.

Nasıl sunulur?

Sıkma olarak yeşilliklerle ya da soğuk su ve buzla çorba kıvamında, lahana ve sebzeyle.

Ne zaman yapılır?

Belgeye göre her mevsim; misafir ağırlama ve cenaze gibi özel günlerde de.

Hangi tür coğrafi işaret?

Mahreç işareti; tescil no 1534, tescil tarihi 5 Şubat 2024.

Evde Böyle Yapıyoruz

Yukarıdaki tarif tescil metninden. Ama her ev, her köy bu lezzeti biraz farklı yapar. Burada okurlarımızın kendi deneyimleri var; editörümüz okuyup onayladıktan sonra yayımlanır.

Henüz okur katkısı yok. İlk tarifi siz paylaşın.

Siz bu lezzeti nasıl yaparsınız? Paylaşın
Ne paylaşmak istiyorsunuz?

Lütfen kendi deneyiminizi yazın. Başka sitelerden alınmış metinler, reklam, bağlantı ve sağlık iddiaları yayımlanmaz.

Bilmediklerimiz

Bu lezzet için açık soru listesi henüz hazırlanmadı.

Bu lezzeti biliyor musunuz?

Kaynaklar

Katkıda Bulun

Bu lezzetle ilgili bilgi, fotoğraf veya deneyiminizi paylaşarak içeriğin gelişmesine katkı sağlayın.

Katkıda bulunun

Aynı Yöreden Diğer Lezzetler

Tüm lezzetleri gör

Fotoğraf Galerisi

Fotoğraf bekleniyor

Bu lezzeti tattıysanız, fotoğraflarınızı paylaşarak sayfanın zenginleşmesine katkıda bulunabilirsiniz.

İlk fotoğrafı siz paylaşın

Keşfetmeye devam et

Yeni yerler, rotalar ve ilham veren içerikler için bültenimize abone ol.

Onay e-postası göndereceğiz; istediğiniz an çıkabilirsiniz.

Daha bitmedi…

Türkiye’de sıradaki keşfin neresi?